T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 23. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2020/430 - 2024/1304
\t T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ\t
23. H U K U K D A İ R E S İ
\t \t\t (İ S T İ N A F B A Ş V U R U S U N U N
\t\t\t E S A S T A N R E D D İ)
\t\t\t
ESAS NO\t: 2020/430
KARAR NO\t: 2024/1304
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN:
MAHKEMESİ\t\t: Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ\t\t\t: 19/11/2019
ESAS-KARAR NUMARASI\t: 2018/334E., 2019/987K.
DAVACI \t\t\t:
VEKİLİ\t:
DAVALI \t:\t\t \t
\tDavacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.
\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ\t:
İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ\t:
\tDavacı vekili; avukatlık bürosunda çalışmakta olan üçüncü şahıs ...'nun çalıştığı büroda bulunan kombinin gaz kaçağı yapması neticesinde yaralandığı, bu olay nedeniyle üçüncü şahıslar ..., ... ve ... tarafından yaşanan olaydan dolayı müvekkili aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat istemli davada Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin, 21/10/2015 tarih ve 2015/321 K., sayılı ilamında hükme bağlanan tazminatın Ankara 14. İcra Müdürlüğünün 2015/25703 sayılı icra dosyasına toplam 47.957,83 TL ödendiğini, müvekkili ile 2003 yılında ... Sigorta AŞ ile hizmet alım sözleşmesi imzalandığı ve tüm zararlarında davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunduğunu, yine bu poliçenin üçüncü şahıs mali sorumluluk konusu ve kapsamı bölümünde \"...'nun abonelik kaydındaki adreslerde ikamet eden şahıslara dağıtımı yapılan doğalgazın kullanımı sırasında ve kullanımından dolayı ortaya çıkabilecek hasarlar oluşturur. Üçüncü şahısların maruz kalacakları maddi, bedeni ve manevi zararlardan dolayı ...'ya karşı ileri sürülecek tazminat kapsamına dahildir\" belirtildiğini, buna istinaden rücuya ilişkin davalının sorumlu olacağı Ankara 14. İcra Müdürlüğünün 2015/25703 nolu dosyasına ödedikleri tutarının tamamını davalı sigorta şirketince kendilerine ödenmesi gerektiğin, 20/12/2017 tarihinde davalı şirketten talep edildiğini, ancak ödeme yapılmadığını 48.710,61 TL alacak için davalı sigorta şirketine Ankara 23. İcra Müdürlüğünün 2018/1811 sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, sigorta şirketinin dosyaya kısmi ödeme yapmış olmasına rağmen borcun tamamı ve ferilerine itiraz ettiklerini belirterek, davalı tarafın itirazının iptali ile %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili; müvekkili şirket tarafından poliçe sorumluluğunun davaya konu takip dosyasına ödendiğini, sorumlu olmadıkları kısım için itiraz edildiğini, bu davanın sigorta ettiren davacı ile müvekkili sigortacının taraf olduğu sözleşmeye dayandığı ve davanın 2 yıllık zamanaşımı süresine tabi olması nedeniyle zamanaşımı nedeniyle davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirketin ödeme emrinin şirkete tebliği sonrasında sorumlu olduğu 23.267,00 TL tutarı icra dairesine ödediğini ve ödeme hususuna muvafakat ettiğini, davacı ... tarafından müvekkilinin icra takibinden haberdar edilmediği için temerrüde düşürülmediğini, bu sebeple müvekkili şirketin faiz sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkilinin sorumlu olduğu toplam tutarın 23.265,77 TL olduğunu ve icra dosyasına ödendiğini, poliçede yer alan muafiyetlerin dikkate alınması gerektiğini , talep edilen miktarın likit olmadığını, davacının kötüniyetli olduğunu savunarak, davanın reddi ile davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ\t:
\tİlk derece mahkemesince \"31.12.2002 tarihli sigorta sözleşmesinin varlığı uyuşmazlık konusu olmayıp, dava; davalının zamanaşımı itirazının yerinde olup olmadığı, davalının sigorta poliçesi kapsamında kalan sorumululuk tutarının ne olduğu, davalı tarafından takip dosyasına yapıldığı bildirilen ödeme ile sorumluluğunun sona erip ermediği, dava ve takip tarihi itiariyle alacağın tutarı faizin türü ve başlangıç tarihinin ne olduğu konularında ilişkindir.
......
Türk Ticaret Kanunu'nun halefiyet başlığını taşıyan 1472.maddede \"Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.\" şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır.
Davacı durumundaki sigorta şirketinin davalı durumundaki kişi veya kişilerden talep edebileceği bir hakka sahip olduğunu ve kendi sigortalısının \"halefi\" yani \"aktif husumet\" ehliyetine sahip bulunduğunu ispat etmesi gerekir. Ayrıca bu madde hükmüne göre kendi sigortalısının halefi olarak ve rücuen tazminat talebinde bulunabilmesi için öncelikle sigorta akdinin rizikonun gerçekleşmesinden daha önce kanuna uygun şekilde yapıldığını ve ayrıca rizikonun da bu süre içerisinde meydana geldiğini ispat etmesi gerekir.
Tazminat ödeme borcunu düzenleyen 1427.madde de \"Aynen tazmine ilişkin sözleşme yoksa sigorta tazminatı nakden ödenir. Sigorta tazminatı veya bedeli rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her halde 1446.maddeye göre yapılacak ihbardan 45 gün sonra muaccel olur. Can sigortaları için bu süre 15 gündür. Sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı inceleme gecikmiş ise süre işlemez. Araştıramalar 1446.maddeye göre yapılacak ihbardan başlayarak 3 ay içinde tamamlanamamışsa sigortacı tazminattan veya bedelden mahsup edilmek üzere, tarafların mutabakatı veya anlaşmazlık halinde mahkemece yaptırılacak ön ekspertiz sonucuna göre süratle tespit edilecek hasar miktarının veya bedelin en az %50'sini avans olarak öder. Borç muaccel olunca sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer. Sigortacının temerrüt faizi ödeme borcundan kurtulmasını ön gören sözleşme hükümleri geçersizdir.\" şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır.
Davaya konu sigorta poliçesinin 31/12/2002 - 31/12/2003 tarihleri arası riskleri kapsadığı ve davaya konu olayın da 06/12/2003 tarihinde meydana geldiği anlaşılmakla poliçe vadesinde meydana geldiği anlaşılmıştır.
Müdahale talebinde bulunan ... A.Ş.'nin 06/09/2019 tarihli dilekçesi ile davalı yanında davaya katılma talebinin kabulüne karar verilmesini talep ettiği, buna ilişkin bir ara kararı verilmediği anlaşılmakla, 6100 sayılı HMK'nın 66 ve devam eden maddelerine göre, müdahale şartlarının varlığı tespit edildiği nedenle ... A.Ş.'nin fer'i müdahil olarak dava ve duruşmalara kabulüne karar verilmiştir.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, sunulan raporda Ankara Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 14.000.-TL tazminata hükmedildiği, tesisatın proje ve montajını yapan dava dışı ... İnş.ve Tic.Ltd.Şti. ve projeye onay veren davacı ...’nun denetim görevini yeterince yerine getirmediği, bu nedenle olaydan kusurlu oldukları, tazminatın olay tarihinden yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tazmin edilmesine karar verildiği, Yargıtaya yapılan diğer itirazların ardından avukatlık bürosunda çalışan 3. Şahıs ... çalıştığı büroda bulunan kombinin gaz kaçağı yapması neticesinde bedeni zarar gördüğü, olay nedeniyle 3. şahıslar ..., ... ve ... tarafından ... Genel Müdürlüğüne maddi ve manevi tazminat davası açıldığı, Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 21.10.2015 tarih ve 2015/321 K. sayılı ilamında hükme bağlanan tazminat Ankara 14. İcra Müdürlüğü 2015/25703 icra dosya dosyası ile toplam 47.957,83 TL ödendiği ve buna istinaden ...’nun sigorta şirketinden ödediği meblağı, sigorta poliçesi 3. şahıs sorumluluk teminatı kapsamında talep ettiği ancak ... tarafından herhangi ödeme yapılıp yapılmadığı anlaşılamamakta olup, her ne kadar ihbar yükümlülüğüne uymayan davacının, TTK 1420.maddesi zamanaşımına ilişkin olarak “sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482. Madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her halde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı (6) yıl geçmekle zamanaşımına uğrar” düzenlemesi yer almaktadır. Diğer taraftan TTK 1427 ve 1446. Maddeleri dikkate alınması ve 1475/2 hükmü gereği de bildirimin derhal sigortacıya yapılması gerekeceği, buna rağmen davalı sigorta şirketi, Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesi davasının kendilerine ihbar edilmemesinden dolayı faiz sorumluluğunda olmadıkları ve karardaki 14.000.-TL asıl alacak ile ekleri sonucu 23.267.-TL nin bu dosyaya 15.02.2018 tarihinde ödemiş olduğu, olaydan zarar görenlerin tazminat tutarlarının yukarıdaki bilgilerden anlaşılacağı üzere kusurları tespit edilen ... ve ...’dan müşterek ve müteselsilen ödenmesi gerektiği, ...’nun Ankara 14. İcra Müdürlüğü 2015/25703 icra dosya dosyası ile toplam 47.957,83 TL ödendiği ancak mahiyeti hakkında dosyadan bilgi edinilemediği, ancak ödenen bu tutarın sadece ... tarafından ödendiği ... Mühendisliğin ödemediği düşünülürse ... ... Mühendislikten bu tutarın yarısını talep edebilir veya sigorta şirketi rakamın tamamını kabul etmiş olsaydı bu rakamın tamamını poliçe kapsamında ödeyecek ve ... Mühendisliğe yarısını rücu hakkı olacağı, dava tarihi olan 06.12.2004 (Ankara 20.Asliye Hukuk Mahkemesi 2004/544 esas) tarihi itibari ile reeskont faizi olan %9,75 üzerinden 21.10.2015 tarihli Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesi kararına kadar 14.000.-TL’sı hesaplanacak olursa (diğer ferileri hariç) 38.485.-TL olarak hesaplandığı, sigorta şirketi burada ... ve ... Mühendisliğin müşterek sorumluluğundan yola çıkarak ... ya asıl alacak olarak 19.243.-TL ödeme ile sorumluluğunu yerine getirmiş olacağı, 19.243.-TL olan diğer yarısı ... tarafından ... Mühendislikten talep edilebileceği, sigorta şirketinin asıl alacak olarak 19.878.-TL ödemiş olduğu görülmekle ve davacı tarafın 21.10.2015 tarihinde bu tarihten itibaren faiz tahakkuku ile ilgili sorumluluğu olmayacağı, sorumluluğu dahilinde tazminat yükümlülüğünü yerine getirdiği, davacı tarafın talep edeceği miktarın olmadığını belirten raporun sunulduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller değerlendirildiğinde, 31.12.2002 tarihli sigorta sözleşmesinin varlığı uyuşmazlık konusu olmayıp, davanın, davalının zamanaşımı itirazının yerinde olup olmadığı, davalının sigorta poliçesi kapsamında kalan sorumululuk tutarının ne olduğu, davalı tarafından takip dosyasına yapıldığı bildirilen ödeme ile sorumluluğunun sona erip ermediği, dava ve takip tarihi itiariyle alacağın tutarı faizin türü ve başlangıç tarihinin ne olduğu konularında ilişkin olduğu, Ankara 23. İcra Müdürlüğünün 2018/1811 E sayılı dosyasında alacaklı ... Genel Müdürlüğü borçlu ... Sigorta AŞ olup 47.954,83 TL asıl alacak 627,68 TL işlemiş faiz olmak üzere 48.582,51 TL alacak üzerinden ilamsız takip yapıldığı, borcun sebebinin sigorta sözleşmesi, ihale dökümanları ile kuruluşu ile imzalanan üçüncü şahıs mali mesuliyet sigorta poliçeleri şartları kapsamında Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 21/10/2015 tarih ve 2015/166 E, 2015/321 K sayılı ilamı uyarınca Ankara 14. İcra Müdürlüğünün 2015/25703 sayılı dosyasına kuruluşu tarafından ödenen 47.683,03 TL ile 274,80 TL yargılama gideri alacağı olmak üzere toplam 47.954,83 TL alacağın rücuan tahsili talebine ilişkin olduğu, dosyaya sunulan bilirkişi raporunda, davalı sigorta şirketi, Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesi davasının kendilerine ihbar edilmemesinden dolayı faiz sorumluluğunda olmadıkları ve karardaki 14.000.-TL asıl alacak ile ekleri sonucu 23.267.-TL nin bu dosyaya 15.02.2018 tarihinde ödemiş olduğu, olaydan zarar görenlerin tazminat tutarlarının yukarıdaki bilgilerden anlaşılacağı üzere kusurları tespit edilen ... ve ...’dan müşterek ve müteselsilen ödenmesi gerektiği, ...’nun Ankara 14. İcra Müdürlüğü 2015/25703 icra dosya dosyası ile toplam 47.957,83 TL ödendiği ancak mahiyeti hakkında dosyadan bilgi edinilemediği, ancak ödenen bu tutarın sadece ... tarafından ödendiği ... Mühendisliğin ödemediği düşünülürse ... ... Mühendislikten bu tutarın yarısını talep edebilir, veya sigorta şirketi rakamın tamamını kabul etmiş olsaydı bu rakamın tamamını poliçe kapsamında ödeyecek ve ... Mühendisliğe yarısını rücu hakkı olacağı, dava tarihi olan 06.12.2004 (Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesi 2004/544 esas) tarihi itibari ile reeskont faizi olan %9,75 üzerinden 21.10.2015 tarihli Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesi kararına kadar 14.000.-TL’sı hesaplanacak olursa (diğer ferileri hariç) 38.485.-TL olarak hesaplandığı, sigorta şirketi burada ... ve ... Mühendisliğin müşterek sorumluluğundan yola çıkarak ... ya asıl alacak olarak 19.243.-TL ödeme ile sorumluluğunu yerine getirmiş olacağı, 19.243.-TL olan diğer yarısı ... tarafından ... Mühendislikten talep edilebileceği, sigorta şirketinin asıl alacak olarak 19.878.-TL ödemiş olduğu görülmekle ve davacı tarafın 21.10.2015 tarihinde bu tarihten itibaren faiz tahakkuku ile ilgili sorumluluğu olmayacağı, sorumluluğu dahilinde tazminat yükümlülüğünü yerine getirdiği, davacı tarafın talep edeceği miktarın olmadığını belirten raporun sunulduğu, davalı sigorta şirketinin Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesindeki davanın kendilerine ihbar edilmemesinden dolayı faiz sorumluluklarının olmadığını belirterek, toplam 23.267,00 TL'yi 15/02/2018 tarihinde ödemiş olduklarını, olaydan zarar görenlerin tazminat tutarlarının kusurları tespit edilen ... İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. (Yeni ünvanı ... İnş. Balıkçılık Deniz Taş. Ve Tic. Ltd. Şti.) ve davacıdan müştereken ve müteselsilen ödenmesi gerektiği, davacı şirketin Ankara 14. İcra Müdürlüğü'nün 2015/25703 sayılı dosyasına 47.957,83 TL ödediği, davacının ... İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. 'den bunun yarısını talep edebileceği, davalı sigorta şirketinin davacıya 19.243,00 TL ile ödeme sorumluluğunu yerine getirmiş olduğu anlaşılmakla ve sigorta şirketinin asıl alacak olarak 19.878,00 TL ödemiş olduğu görüldüğü ve zararın öğrenildiği tarih olarak 21/10/2015 tarihi kabul edildiğinde faiz yönünden sorumluluğu olmayacağı anlaşılmakla davanın reddine, yasal şartları oluşmadığı davalı sigorta şirketinin talep etmiş olduğu kötüniyet tazminatı talebinin reddine...\" şeklinde karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ\t:
\tİstinaf yasa yoluna başvuran-davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Tüm zarardan davalının sorumlu olduğunu, olayın poliçe vadesinde meydana geldiğini, teminat kapsamında olduğunu, 47.954,83 TL tutarın davalı tarafça kendilerine ödenmesi gerektiğini, takip açılmasına davalının sebebiyet verdiğini, davalının önce borca itiraz ettiğini sonra kısmi ödeme yaptığını, ödeme yapılmasının borcun kabul edildiği anlamına geldiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, taleple bağlılık ilkesine uyulmadığını, taraflarca ileri sürülmeyen hususların değerlendirildiğini, ek rapor alınması taleplerinin değerlendirilmediğini, faiz başlangıcının hatalı olduğunu, olay tarihinin esas alınması gerektiğini, davanın kabulü gerektiğini bildirerek, yerel mahkeme kararının usul ve esasa, yasaya, yerleşik içtihatlara ve dosya kapsamına aykırılığı nedeniyle kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,
HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE\t\t:
\tDava, \"üçüncü şahıs sorumluluk sigorta poliçesine\" dayalı rücuen tazminat istemine ilişkindir.
\tDosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir. \t
HÜKÜM \t\t\t:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:\t
\t1-HMK m. 353/1,b,1 gereğince; Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/334E., 2019/987K. sayılı dava dosyasında verdiği 19/11/2019 tarihli kararına yönelik davacı vekilinin İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE.
\t2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL'den peşin olarak yatırılan 54,40 TL 'nin düşümü ile kalan 373,20 TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
\t3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan avansın karar kesinleştiğinde gideri içerisinden karşılanarak iadesine.
\t4-HMK m. 359/4 gereğince kararın tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemleri ile m. 302/5 gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına.
\t09/10/2024 tarihinde, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda,\tHMK m. 362/1,a gereğince miktar veya değeri üç yüz yetmiş sekiz bin iki yüz doksan (378.290,-) Türk Lirası'nı geçmeyen davalara ilişkin kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından miktar itibari ile KESİN olmak üzere, OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ \t: 09/10/2024
\t\t\t\t
\tBaşkan Üye Üye Katip