T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: ...
KARAR NO\t\t: ....
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: GAZİANTEP 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: .....
NUMARASI\t\t: ......
DAVACI\t\t: ... - ...
VEKİLİ\t\t: Av. ...
DAVALILAR\t: ...
VEKİLİ\t\t: Av. ...
DAVANIN KONUSU\t: Menfi Tespit
İSTİNAF KARARININ\t
KARAR TARİHİ\t: .....
Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı vekilince istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
DAVA : Davacı vekili, müvekkilinin davalıya.... plakalı sayılı . . marka aracının satımı hususunda; müvekkilinin . . ..'ye taksitli borcu olan ..-TL'lik ödemesi ve geriye kalan ..-TL'lik kısmını ise nakit olarak vermesi durumunda aracın. yıl içeresinde devir edilmesi şartı ile anlaşma imzalanmış olduğunu, ayrıca bu anlaşmaya istinaden müvekkili tarafından davalıya ..-TL'lik teminat senedi verilmiş olduğunu, sözleşmenin davalı tarafından yanıltıcı beyanlarla hazırlandığını ve yine davalı tarafından yanıltılmak suretiyle bononun vade tarihi kısmına .....tarihinin yazılmış olduğunu, davalı tarafından müvekkiline sadece ...-TL ödeme yapılmış olduğunu, ayrıca davalının sözleşme edimlerini yerine getirmeyerek ... olan taksitleri ödememesi sebebiyle aracın ....... tarafından bağlanmış olduğunu, bunun üzerine müvekkilinin ......-TL'lik kısmı kapatarak aracı yedi eminden teslim aldığını, aracın müvekkili tarafından yedi eminden teslim alınmasından sonra araçta şanzıman arısının olduğunun fark edildiğini ve müvekkili tarafından ..-TL masraf edilmek suretiyle tamir edilmiş olduğunu, ayrıca davalının aracı kullandığı süreler içeresinde faizi ile birlikte toplam ..-TL trafik cezası kesilmiş olduğunu ve bu cezalarında müvekkili tarafından ödenmiş olduğunu, davalının aracı ..ay boyunca kullanmış olduğunu ve sözleşme edimini yerine getirmemiş olmasından kaynaklı olarak müvekkilinin zarara uğramış olduğunu, bu nedenle müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının ve davalıdan ...-TL alacaklı olduğunun tespitini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin ve sözleşmeye dayalı teminat olarak verilen bononun iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili, davacı tarafından keşide edilen.... keşide ve ..... ödeme tarihli ....-TL bedelli bonoya dayalı başlatılan Kahramanmaraş İcra Müdürlüğünün ..esas sayılı dosyasına karşı takipten önce açılan iş bu menfi tespit davasının soyut iddialarla açıldığını, ispatı mümkün olmayan ve hukuki dayanaktan yoksun bir dava olduğunu, senedin araç satım sözleşmesinden kaynaklı olarak müvekkiline verilmemiş olduğunu, imzalanan sözleşmede davacının Koç Finans AŞ'ye olan taksitli borçlarının ödenmesi hususunda bir ibarenin geçmemiş olduğunu, dosyanın görevli olan asliye ticaret mahkemesine gönderilmesini, müvekkilinin alacağına geç kavuşmasından kaynaklı zararları için davacı yanın dava konusu bononun %..'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
YEREL MAHKEME KARARI : Mahkemece, ...davacı tarafın menfi tespit istemi temel ilişkiye dayanmakta olup, teminat olarakverilen bono nedeni ile borçlu olmadığı iddiasının kapsamı itibari ile bononun teminat olduğunun ispat yükü davacı üzerinde bulunduğu, senede karşı senetle ispat kuralı gereğince, davacı-borçlu takibe konulan bononun teminat olduğunu yazılı delille kanıtlaması gerekeceği, diğer taraftan, bononun teminat amaçlı verildiğinin kabul edilebilmesi için, neyin teminatı olarak verildiğinin ya bononun önündeki veya arkasındaki yazılar veya ayrı bir belge .... ile teminat senedi olduğunun kanıtlanması gerektiği, davaya dayanak bono üzerinde ya da arka yüzünde teminat senedi olduğuna dair herhangi bir ibare yer almadığı, davacının, iddiasının ispatı bakımından yukarıda yer verilen.... tarihli araç satış protokolü başlıklı belgeye dayanmış olup bu belgede davacı tarafından ..... tarihli bononun teslim edildiği yazılmış ise de anılan belgedeki bononun davaya konu bono olup olmadığı ve bu bağlamda dava konusu bononun teminat olduğu net olarak belirtilmediğinden tek başına bu belgeye dayalı olarak karar verilemeyeceğinin değerlendirildiği, davacı tarafın, dava konusu senedin teminat senedi olduğu ve senet nedeniyle borçlu olmadığı yönündeki iddiasını yazılı ve kesin delil ile ispatlayamadığı, dava dilekçesinde yemin deliline de dayanmadığı, gerekçesiyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Davacı vekili, mahkemece davanın ticari bir dava olarak görülerek davanın ilerleyen safhalarında tefrik kararı vererek davayı iki farklı dosya üzerinden inceleme konusu yapıldığını, mahkemenin .. karar sayılı kararı ile alacak davası yönünden görevsizlik kararı verildiğini, dava konusu bononun aracın devrine ilişkin alındığını, taraflar arasında düzenlenen araç satış protokolünden ve ticari faturalardan anlaşılacağı üzere ticari bir satım söz konusu olduğunu, mahkemenin davayı sadece bonoya ilişkin ele alıp bononun veriliş amacını göz ardı ederek yanlış ve eksik inceleme ile bir bütün halindeki davayı iki farklı dosya üzerinden inceleyip birine görevsizlik kararı diğerine de davanın reddi kararı verilmesinin müvekkilinin mağduriyetine neden olduğunu, bu nedenle kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, menfi tespit ve alacak talebine ilişkindir.
Dairemizce inceleme, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf nedenleri ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.
Davacı ..... Sayılı dosyasında borçlu olmadığının tespitini ayrıca davalıdan . TL alacaklı olduğunu iddia etmektedir.
Davalardan davacının alacaklı olduğu iddiasıyla açmış olduğu dava tefrik edilmiş dosya menfi tespit yönünden devam ettirilmiştir.
Menfi tespit davalarında ispat yükü kural olarak alacaklıdadır. Ancak davalının alacağı senede dayanıyorsa ispat yükü yer değiştirerek senetten dolayı borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafa düşer. Kambiyo senetleri sebepten mücerret olduğundan borçlu olunmadığının ispat yükümlülüğü davacı borçluya aittir. Karine olarak bir kambiyo senedinin mevcut bir borcun ifası veya itfası amacıyla verildiği kabul edilir. Borçlu, bononun teminat bonosu olduğu yönündeki iddiasını yazılı delil ile ispatlamalıdır.
Davaya konu bononun teminat maksatlı verildiğinin ispat yükü davacı üzerindedir. Senede karşı senetle ispat kuralı gereğince, davacı-borçlu takibe konulan bononun teminat amaçlı verildiğinin yazılı delille kanıtlaması gerekir. Diğer taraftan, bononun teminat amaçlı verildiğinin kabul edilebilmesi için, neyin teminatı olarak verildiğinin ya bononun önündeki veya arkasındaki yazılar veya ayrı bir belge (İİK’nun 169/a maddesinde öngörülen) ile teminat senedi olduğunun kanıtlanması gerekir bu bağlamda davacı davasını kesin deliller ile ispatlayamadığından ilk derece mahkemesinin ret kararının isabetli olduğu değerlendirilmiştir.
Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın HMK'da belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davacı vekilinin vaki istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL istinaf harcından peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nın 333. maddesi uyarınca artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
5-İstinaf yargılaması duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
6-HMK'nın 359/4. maddesi uyarınca kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nin 353 ve 362/1-a bendi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir. .
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Dr. ...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ... *
¸e-imzalıdır
...
Katip ...
¸e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. \"5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.\"