T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2023/292 Esas
KARAR NO: 2024/1472 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/11/2022
NUMARASI: 2021/502 E. - 2022/1014 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 26/09/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafça 15/05/2021 tarihli ve 30.000 TL bedelli çeke istinaden İstanbul 19.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/436 D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz talebinde bulunduklarını ve 13/07/2021 tarihli karar ile aleyhlerine ihtiyati haciz kararı verildiğini, alacaklı tarafın İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile ihtiyati haciz işlemini gerçekleştirdiğini, yine davalı tarafından 28/05/2021 tarihli ve 18.566,20 TL bedelli çeke istinaden İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/435 D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz talebinde bulunulmuş ve 13/07/2021 tarihli karar ile aleyhlerine ihtiyati haciz kararı verildiğini, alacaklı tarafın İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile ihtiyati haciz işlemini gerçekleştirmiş ve işbu iki dosya üzerinden müvekkilin iş yerine fiili hacze gelinmiş ve söz konusu icra ödeme emirlerinin 29/07/2021 tarihi ile müvekkiline tebliğ edildiğini, takibe konu söz konusu çeklerdeki ciranta imzası ve kaşesinin müvekkiline ait olmadığını, alacaklı görünen şirketin kötü niyetli olup haksız kazanç elde etme çabası içerisinde olduğunu, takibe dayanak çeklerdeki ciranta imza ve kaşesinin müvekkili şirkete ait olmaması ve borç ilişkisinin bulunmaması nedeniyle borcunun olmadığının tespitine ve haksız olana davalının %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu çeklerin, 6361 Sayılı Kanun ve TTK hükümlerine uygun şekilde temlik aldıklarını, müvekkilinin ekte sundukları faturaları tevsik ederek, davaya konu çeki ödeme aracı olarak ciro yoluyla devir aldıklarını, Faktoring işlemi usul ve yasaya uygun olmakla ve müvekkilinin hamili olduğu çeklerden kaynaklı müracaat haklarını kullanmış olmakla; davacının kötü niyet iddiaları hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacının imzaya dair itirazları açısından bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, bu aşamaya kadar çeke dair hiçbir zayi davası açmayan veya şikayette bulunmayan davacının, samimi olmayan iddialarda bulunduğunun açık olduğunu, imza incelemesinin yanı sıra; davacı ile kendinden sonraki ciranta olan ... arasındaki ticari ilişkide verilip verilmediğinin tespitine yönelik bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini belirterek, cevap dilekçesinde belirtilen nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/11/2022 tarih ve 2021/502 Esas - 2022/1014 Karar sayılı kararıyla; \"Davacı yanın davaya konu 18.566,20 TL ve 30.000,00 TL bedelli çeklerin üzerindeki ciro imzasının sahte olduğu alınan grafolojik bilirkişi raporu ile tespit edildiği, bu nedenle imzaların davacı şirket yetkililerine ait olmadığından bahisle davanın kabulü ile davalı tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosyası ile icra takibine konu yapılan 28/05/2021 vade tarihli, 18.566,20 TL bedelli çek ve davalı tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosyası ile icra takibine konu yapılan 15/05/2021 vade tarihli, 30.000,00 TL bedelli çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.İİK'nin 72.maddesi uyarınca açılan menfi tespit davasının borçlu lehine sonuçlanması halinde, aynı yasanın 72/5.maddesi uyarınca borçlu lehine tazminat hükmedilebilmesi için, borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olması gerekir (Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 2014/8573 esas, 2014/10829 karar sayılı içtihadı). Davalı alacaklının takipte haksız olduğu sabit ise de, kötüniyetli olduğu ispat edilmediğinden, davacının tazminat isteminin reddine\" karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde; İmza incelemesi yanı sıra davacı ile kendinden sonraki ciranta olan ... arasında ticari ilişkide çeklerin verilip verilmediğinin araştırılması gerektiği rapora itiraz dilekçelerinde taleplerinin olduğu imza incelemesinin usule aykırı yapıldığı yeterli donanıma sahip laboratuvarlardan alınmadığı ve üst mahkemenin aradığı emsal imzalar toplanmadan rapor alındığı davacıya ait daha fazla emsal imza içerir belge toplanması belgeler arasındaki imzaların kendi içinde tutarlı olup olmadığı konusunda yeniden inceleme yapılması çeklerin 6361 Sayılı Kanun ve TTK hükümlerine uygun şekilde temlik alındığını kötü niyet iddialarını hukuki dayanaktan yoksun olduğunu çeke dair zayi davası açılmadığı şikayette bulunulmadığı İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/11/2022 tarih ve 2021/502 Esas - 2022/1014 Karar sayılı kararının kaldırılması istenmiş dilekçe ekinde ... Dış Tic.LTD. ŞTİ. Düzenlediği 05/01/2021 tarihli 32.040,36 TL miktarlı fatura sunulmuştur.
İSTİNAFA CEVAP: İstinaf dilekçesine cevap veren Davacı vekili dilekçesinde: Haklı davanın kabulüne karar verildiği dava konusu çeklerdeki ciranta imzası ve kaşesinin müvekkiline ait olmadığını alınan bilirkişi raporu ile bu husus ortaya çıktığını alacaklı şirket kötü niyetli olup haksız kazanç elde etmek istediği haksız yasal dayanaktan yoksun istinaf taleplerinin reddi istenmiştir.
DELİLLER: İlk derece mahkemesince grafolog bilirkişi ...'den alınan bilirkişi raporunda: tetkik konusu, ... Bankasına ait ... savıl1, 28/05/2021 tarihli (... San. ve Tic A.Ş.) adıma tanzim edilmiş 18.566,20-TL değerli çek aslı ile ...'a ait ... sayılı, 15/05/2021 tarihli (...) adına tanzim edilmiş, 30.000 TL değerli çek aslının arka yüzünde bulunan (... TEKSTİL) v.s kaşe izleri üzerine atılmış ciranta imzalarının, davacı şirketi temsile yetkili, ... ve ...'in elleri mahsulü olmadığına dair rapor sunulduğu görülmüştür. İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı ve İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı dosyaları, İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/435 D.iş sayılı dosyası, İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi2021/436 D.iş sayılı dosyası.
G E R E K Ç E: Dava, İİK'nun 72.maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasıdır. Davacı taraf davaya konu çeklerdeki ciranta imzası ve kaşesinin müvekkiline ait olmadığından bahisle menfi tespit isteminde bulunmuş; davalı taraf ise iddiaları kabul etmeyerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur. İlk derece mahkemesi tarafından, \"... bilirkişi incelemesi ile davaya konu çeklerdeki ciranta imzanın şirket yetkililerine ait olmadığı anlaşıldığından menfi tespit isteminin kabulüne, davacı vekilinin kötü niyet tazminat talebinin reddine\" karar verilmiştir.Hüküm davalı ... Faktoring A.Ş vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davacının; ... Bankasına ait 28/05/2021 tarih 18.566,20-TL bedelli çek ile ...'a ait 15/05/2021 tarihli 30.000 TL bedelli çeklerde arka yüzünde bulunan ... LTD ŞTİ. ciranta imzalarının, davacı şirketi temsile yetkili kişilerin elleri mahsulü olmadığına dair bahisle menfi tespit isteminde bulunduğu, mahkemece aldırılan ve denetime elverişli bulunan bilirkişi raporu ile, \" ciranta imzalarının, davacı şirketi temsile yetkili, ... ve ...'in eli ürünü olmadığı\" anlaşılmıştır. Sahtecilik iddiasının mutlak defi olması ve herkese karşı ileri sürülebilecek olması nedeniyle davalı faktoring şirketinin iyiniyetli hamil olduğu iddiasının sonuca etkili olmadığı, çekteki imzanın davacı tarafa ait olmadığının tespiti nedeniyle başkaca araştırılacak hususun bulunmadığı, tüm bu hususlar gözetildiğinde ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne dair vermiş olduğu kararının isabetli olduğu anlaşıldığından davalı ... Faktoring A.Ş vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 3.317,56 TL nispi harçtan peşin alınan 829,39 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.488,17 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 9,00 (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 26/09/2024 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.