T.C.
GAZİANTEP
2 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: ...
KARAR NO\t: ...
HAKİM\t: ...
KATİP\t: ...
DAVACI \t: ...
VEKİLLERİ\t:...
\t...
\t...
DAVALI \t: ...
VEKİLİ\t: ...
DAVA\t: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 06/01/2016
KARAR TARİHİ\t: 13/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 10/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İstinaf öncesi yargılamada:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 15/12/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında Müvekkilinin aracını kullanan ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı otomobiline, davalı tarafından sigortalanan ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar neticesinde değer kaybı oluştuğunu, açıklanan nedenlerle şimdilik 100,00 TL değer kaybından dolayı alacağın davalıdan tahsil edilerek müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde sigortalı olduğunu, ilgili yerlerden gerekli raporların alınması gerektiğini, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava maddi hasarlı trafik kazası akabinde araçta oluşan değer kaybından dolayı açılan tazminat davasıdır.
Dosya kusur durumu ve oranı ile değer kaybı miktarının belirlenmesi için bilirkişiye tevdi edilmiş; Makine Mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 12/06/2017 havale tarihli bilirkişi raporunda; Kazanın oluşumunda ... plakalı araç Sürücü ... 8/8=%100 oranında kusurlu olduğu,... plakalı araç sürücüsü ... ise meydana gelen kazaya etken herhangi bir kusurunun olmadığı kanaatine varılmıştır. Bilirkişi raporunda değer kaybı yönünden objektif değer kaybı ve Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları ekinde belirlenen kriterlere göre olmak üzere iki ayrı değerlendirme yapılmış ve sigorta genel şartları ekinde belirlenen kriterlere göre araçta değer kaybının bulunmadığı tespit edilmiştir.
Değer kaybı, meydana gelen trafik kazası sonucunda aracın değerinde meydana gelen azalmadır. Meydana gelen kaza nedeniyle aracı değer kaybına uğrayan taraf bu zararını, zarar veren aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısından karşılayabilir. Zira değer kaybı tazminatı ZMMS'nin \"maddi zararlar\" teminatı kapsamındadır ve Sigorta Şirketince poliçe kapsamında ödenmesi gereken değer kaybı tazminatı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları'nın ekinde belirlenen kriterlere göre belirlenir. Bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde, bilirkişi raporunda \"objektif değer ölçütü\" ve \"şartname hükümleri\" esas alınarak terditli olarak değer kaybı zararının hesaplandığı, ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının ekinde belirlenen kriterlere göre yapılan hesaplamada sigorta şirketinin sorumlu olduğu değer kaybının bulunmadığı anlaşılmış, yukarıdaki açıklamalar gereğince şartname kriterlerine göre yapılan hesaplamaya itibar edilerek poliçe kapsamında değer kaybı zararının oluşmadığı kanaatine varılmış davanın reddine karar verilmiştir.
İstinaf incelemesinde;
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinin tanzim tarihi dikkate alınarak genel şartların ekinde belirlenen kriterlere göre yapılan hesaplamada araçta değer kaybının bulunmadığının tespit edilmesi nedeni ile davanın reddine karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesi'nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli 2019/40 Esas 2019/40 sayılı iptal kararı ile 2918 sayılı KTK nun 90. Maddesinin 1. Cümlesinde yer alan \"... ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda...\" ibaresi ile ikinci cümlede yeralan \"... ve genel şartlarda...\" ibaresinin Anayasaya aykırı olduğundan bahisle iptaline karar verilmiş, bu iptal kararı 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.
Anayasanın 153. maddesinde “iptal kararları geriye yürümez” hükmü, iptal kararlarının kesinleşen işlemlere etki etmeyeceği anlamında olup, elde bulunan uyuşmazlığın devam ettiği davalarda “geriye yürümeme kuralı” uygulanamaz. Diğer bir anlatımla bir davada uygulanması gereken kanun maddesi başka bir dava vesilesi ile iptal edilmiş ise bu madde artık eldeki davada da uygulanamaz. Zira davanın yasal dayanağı kalkmıştır ve anayasa aykırılı olduğu tespit edilmiştir. Davacının iptal edilen maddeden dolayı sağlayacağı hukuki yararı da kalmamış olur. (Hukuk Genel Kurulunun 17.05.1989 tarihli ve 1989/10-250 E., 1989/361 K. sayılı kararı, Hukuk Genel Kurulunun 25.02.2020 Tarih 2017/8-1863 E. 2020/206 K sayılı kararı ) Bu itibarla Anayasanın 153. maddesi gereğince bu iptal kararı bağlayıcı olup derdest davalara ve kesinleşmemiş hükümlere de etki edecektir. Bu durumda usuli kazanılmış haktan bahsetmek mümkün değildir.
2918 Sayılı Yasanın Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonraki son hali \"Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.\" şeklindedir. Anayasa Mahkemesi İptal kararından sonra genel şartlar ile ekindeki formüllere göre yapılan tazminat hesabının yasal dayanağı kalmamıştır. Bu durumda mahkemece Yargıtay 17. Hukuk ve 4. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre, kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, kullanım amacı, kullanım süresi, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) gibi hususlar değerlendirilerek araçların kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değerleri arasındaki farka göre değer kaybının belirlenmesi gerekir.
Mahkemece her ne kadar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel şartlarının ekindeki kriterlere göre düzenlenen bilirkişi raporuna itibar edilerek hüküm tesis edilmiş ise de, karar tarihinden sonra yayınlanarak yürürlüğe giren yukarıda belirtilen Anayasa Mahkemesinin iptal kararı uyarınca değerlendirme yapılarak hüküm tesisi gerektiğinden davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile sair yönler bu aşamada incelenmeksizin HMK'nun 353/1-a,6 maddesi uyarınca mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
GAZİANTEP BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİNİN 31/10/2022 TARİH 2020/2005 ESAS VE 2022/1994 KARAR SAYILI ilamı sonrası yapılan yargılamada ;
Yeni duruşma gün ve saati taraflara tebliğ edilmiş olup;
Mahkememizin 12/01/2023 tarih, 1 nolu celse 1 nolu ara kararı uyarınca dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi hazırlamış olduğu 09/03/2023 tarihinde hazırlamış olduğu raporda özetle; 15/12/2015 tarihinde davacının maliki olduğu ... plaka sayılı araç ile davalı tarafından ZMMS ile sigortalanmış ... plaka sayılı araç arasında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasına ilişkin; davacının ... plaka sayılı aracında meydana gelen değer kaybının bedelinin, Yargıtay 17. H.D'nin yerleşik kararları doğrultusunda, aracın marka, model, yaş, kilometre, hasar geçmişi, hasar gören parçalar ile onarımda yapılan iş ve işlemler ve piyasa fiyat araştırmaları birlikte değerlendirildiğinde araçta meydana gelen değer kaybının 10.000,00 TL olduğunu mahkememize bildirmiştir.
Davacı vekili davasını ıslah ederek dava değerini 10.000,00 TL'ye çıkarmıştır.
Tüm dosya kapsamı, Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesinin 17. Hukuk Dairesinin 31/10/2022 tarih 2020/2005 esas 2022/1994 karar sayılı ilamı, denetime elverişli alınmış bilirkişi raporu ve taraf beyanları birlikte değerlendirildiğinde davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE;
a-10.000,00 TL değer kaybı tazminatının 1.000,00 TL'sinin dava açılış tarihi olan 06/01/2016 tarihinden bakiye kısmının ise ıslah tarihi olan 23/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle birlikte davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
2-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca davanın kabul edilen değeri olan 10.000,00 TL üzerinden alınması gereken 683,10 TL ilam harcından davacı tarafından yatırılan 29,20 TL peşin harcın ve 154,00 TL ıslah harcının toplamı olan 183,20 TL'nin mahsubu ile 499,90 TL'nin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yargılama nedeniyle sarf edilen 29,20 TL başvurma harcı, 29,20 TL peşin harç, 154,00 TL ıslah harcı ve 1.979,10 TL yargılama giderinin toplamı olan 2.191,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davalı tarafından yargılama nedeniyle herhangi bir yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Karar kesinleştiğinde artan avansın 6100 sayılı HMK m.333 hükmü uyarınca resen yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda yapılan yargılama sonunda dava değer miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi.13/10/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı