T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t\t: 2021/325
KARAR NO\t\t: 2024/1381
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 17/05/2018
NUMARASI\t\t: 2015/987 Esas 2018/670 Karar
DAVA\t\t: TAZMİNAT
KARAR TARİHİ\t: 11/07/2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 11/07/2024
İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/987 Esas ve 2018/670 Karar sayılı dava dosyasından yapılan yargılama sonucunda davalı ... Tic. Ltd. Şti yönünden davanın açılmamış sayılmasına, davacı ... 'nin manevi tazminat isteminin davanın konusuz kalması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına, davacı ... Ltd Şti ve ...'nin maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davalı ... Ltd Şti vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya, Dairemize gönderilmiş olmakla HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Mahkemece yapılan açık yargılama sonucunda; ''... Davacı vekili verdiği dilekçe ile; müvekkili şirkete ait ... plakalı 2012 model ... sınıfı sedan aracı şirket temsilcisi ...'nin Adnan Menderes Havaalanında otoparka bırakmak istediğini, googledan arama yaptığını, ... com tr sitesine giriş yaparak rezervasyon yaptığını, ... adı ile rezervasyon sırasında tanıştığını, sitenin yönergelerine uygun hareket ederek aracı adrese götürdüğünü, ... isimli bir şahısla muhattap olduklarını, kendisine fişin hazır olduğunu, anahtarı almak zorunda olduklarını söylediğini, anahtarı teslim ettiklerini, 12.02.2014 tarihinde ...ın sahibi ...'un kendisini telefonla arayarak 11.02.2014 günü 22.30 da aracın ... tarafından gezmek için götürüldüğünü ve maddi hasara uğradığını bildirdiğini, kazadan sonra çalışan kişinin sigortası olmaması nedeniyle rayiç değer üzerinden % 15 indirim yapılarak müvekkiline 76.500 TL ödendiğini, aracın rayiç değerinin 110.000 TL olduğunu, müvekkilinin 04.04.2014 tarihinde İzmir 3. Noterliğinin 04887 nolu ihtarnamesini göndererek uğradığı zararın tazmini için 37.308 TL maddi, 20.000 TL manevi tazminat talep ettiğini, davalının ihtara cevap vermediğini, kaza sonrasında 110.000 TL olan aracın kasko sigortasından 76.500 TL almaları nedeniyle müvekkilinin mal varlığında eksilme olduğunu, uğranılan maddi ve manevi zararların tazmini için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 27.000 TL maddi, 10.000 TL manevi olmak üzere 37.000 TL tazminatın 12.02.2014 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, mahkeme masrafları ile avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE: Davacı vekili davalılardan ... ile ilgili davasından vazgeçmiş, diğer davalı ile ilgili davaya devam edilmiştir.
Davalı ... Ltd Şti savunmalarında; davayı kabul etmediklerini, müvekkillerinin meydana gelen kazada hiç bir kusurunun bulunmadığını, davacının maddi tazminat kalemleri olarak ifade ettiği giderlerin müvekkilinden talep edilmesinin mümkün olmadığını, davacının haksız kazanç peşinde olduğunu, davacı tarafın iddialarının somut deliller ile ispatlanması gerektiğini, bu nedenlerle kusur ve hasar bedelinin bilirkişi marifeti ile tespit edilmesi ile fahiş olarak talep edilen maddi tazminat talebinin reddini istemişlerdir. Davalı vekili aynı zamanda duruşmalarda ve yazılı beyanlarında davacı tarafın bu dava açıldıktan sonra zarar sorumlusu ...den 20.000 TL yi tahsil ettiğini ve ceza davasından şikayetinden ve davanın tüm hukuki neticelerinden vazgeçtiğini bildirdiğini ayrıca davacı tarafın Menderes ASCM'nde şikayetten feragat dilekçesinde davanın tüm hukuki neticelerinden feragat ettiklerinin yazıldığını, ceza mahkemesindeki bu feragatin bu dosyayı da kapsadığını beyan etmiştir.
Davacı vekili ise duruşmalarda ve 16.06.2016 tarihli ve 27.04.2017 tarihli dilekçe ile bu dava açıldıktan sonra ceza davası devam ederken ...den manevi tazminat bedeli olarak 20.000 TL tahsil ettiklerini,davacı ... bakımından manevi tazminat talebinin konusuz kaldığını, bu parayı TCK'nın 168. Maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanması için alarak ceza davasından vazgeçtiklerini,araç rayiç bedelinden eksik kalan 33.500,00 TL ,çekici ve otopark ücreti 300 TL,kaza nedeni ile uçakla gelip gitmek zorunda kalındığından 209,98 TL uçak bileti gideri, ödenen ancak kaza nedeni ile maddi menfaati ortadan kalkan ziebart komple araç bakım gideri,1900 TL,aracın motorlu taşıtlar vergisi 429,50 TL ,servis bakım bedeli 969,23 TL toplamı 3.298,73 TL ile kazadan sona araç kiralanması nedeni ile 6.500,00 TL araç ikame bedelinin ödenmesini talep ettiğini,toplam 43.808,00 TL maddi tazminatın 27.000,,TL sinin haksız fiil tarihinden itibaren faizi ile 16.808,00 TL sinin ıslah tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsili müvekkili ... Ltd.Şti,ne ödenmesini talep etmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı şirkete ait aracın davalı ... Ltd Şti tarafından işletilen otoparkta bulunduğu sırada davalı çalışanı tarafından verilen zarar nedeni ile uğranılan maddi ve manevi zararların tazmini istemine ilişkin olup, davacıların uğradığı zararın tayin ve tespiti ile davalının sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Menderes ASCM'nin 2014/368 E sayılı dosyasının incelenmesinde,müştekinin Hüsne Karace olduğu,şüphelinin ... olduğu,şüphelinin otoparka teslim edilen aracı teslim ediliş amacına aykırı olarak kullanmak sureti ile hizmet nedeni ile güveni kötüye kullanmak suçunu işlediği iddiası ile hakkında dava açıldığı,mahkemece bu suçtan cezalandırılmasına karar verildiği ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve kararın 16.08.2016 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davalı taraf her ne kadar Asliye Ceza Mahkemesinde davacının şikayetten vazgeçmesinin bu davanın taleplerinin de kapsadığını iddia etse de; Ceza Mahkemesinde Hüsne Karace’nin kişisel olarak sanık hakkındaki şikayetten vazgeçtiği ve ve o davanın hukuki neticelerinden feragat ettiği anlaşılmakla bu davayı kapsamadığı ve davacı şirketi de kapsamadığı ,davalının bu savunmasının yerinde olmadığı,ayrıca TCK 73/7.maddeye göre davacının şikayetten vazgeçme dilekçesinde şahsi haklarından vazgeçtiğini ayrıca ve açıkça yazmadığı bu nedenle dava konusu yapılabileceği anlaşılmıştır.
Davacının dava dilekçesindeki istemlerini ayrı ayrı belirttiği dilekçeleri ve dosya içersindeki deliller dikkate alınarak,dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş,rapor alınmıştır. Tüm dosya içeriğine göre;davacı taraf araç rayiç bedelinin 110.000,00 TL olduğunu belirterek,sigortanın yaptığı 76.500,00 TL ödeme düşüldüğünde bakiye 33.500,00 TL yi talep etmiş ise de;davacı aracının rayiç değerinin 100.000,00 TL olduğu belirlenmekle,sigortanın yaptığı ödeme düşüldüğünde davacı şirketin bakiye zararının 23.500,00 TL olduğu,davacının uçak gideri de dahil olmak üzere 4.500,00 TL ikame araç bedeli ile 300,00 TL çekici otopark gideri zararı bulunduğu,toplam zararın 28.300,00 TL olduğu,diğer talep edilen giderlerin araca sahip olmakla yapılan olağan giderler olduğu,olay nedeni ile uğranılan zarar kapsamında yer almadığı,manevi tazminat bakımından ise tüm dosya içeriğindeki taraf beyanları ile davacının sunduğu 09.09.2015 tarihli yazıdan anlaşılacağı üzere olayın sanığı ...’in davacıya yaptığı ödemenin manevi zarar karşılığından yapıldığı ve bu yapılan ödeme nedeni ile davacının Asliye Ceza Mahkemesindeki şikayetinden vazgeçtiği anlaşılmakla manevi zarar giderimi yapıldığı ve davacının da manevi tazminat istemi yönünden davanın konusuz kaldığını beyan ettiği, ödemenin iş bu dava açıldıktan sonra yapıldığı...'' gerekçesi ile; Davalılardan ... bakımından açılan davanın açılmamış sayılmasına, Davacı ...'nin manevi tazminat istemi yönünden davanın konusuz kaldığından manevi tazminat istemi ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına, Davacı ... Ltd Şti ve ...'nin maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile 23.500,00.TL bakiye hasar bedeli, 4.500,00.TL ikame araç bedeli ve 300,00.-TL çekici bedeli toplamı 28.300,00.TL'nin 27.000,00.TL'sinin olay tarihinden itibaren, 1.300,00.TL'sinin ıslah tarihi olan 27/04/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Ltd Ştinden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, verilen bu karara karşı davalı ... Ltd Şti vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davalı ... Ltd Şti vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın iki ayrı davacısının bulunduğunu, maddi tazminat talebi yönünden hangi davacı için ne tutarda maddi tazminata hükmolunduğunun açıklanmadığını, davacı tarafa maddi tazminat taleplerini belirli hale getirmesi, somutlaştırması için süre verildiğini, davacının maddi zararının hangi kalemlerden oluştuğunu yine açıklamadığı yani somutlaştırma yükünü yerine getirmediğinin görüldüğünü, davacının dilekçeler teatisi aşamasında veya hâkimin dikkat çekmesi ve belirtmesine rağmen ön inceleme aşamasında somutlaştırma yükünü yerine getirmemesi durumunda davanın esastan reddi gerekirken işin esasına girilmesinin de hatalı olduğunu, bölünebilir nitelikte bir talep olmayan manevi tazminat açısından ise, ıslah yolu ile dahi talebin arttırılmasının mümkün olmadığını, araç malikinin davacılardan .... olduğunu, davacı ...'nin dava konusu olay nedeniyle herhangi bir maddi zararının ve maddi tazminat alacağının bulunmadığının ortada olduğunu, manevi tazminat talebine dair kararın hatalı olduğunu, kararda davacı ...'nin manevi tazminat istemi yönünden dava konusuz kaldığından manevi tazminat istemi ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına karar verildiğini ve bu talep açısından davanın açılmasına sebep olunduğundan bahisle davalı müvekkili aleyhine vekalet ücretine hükmolunduğunu, dava konusu olaya kendi kusuru ile sebep olan ... tarafından ödenen paranın davacı tarafça, aslında var olmayan manevi tazminat alacağına özgülenmesinin, anılan alacak yerine geçmek üzere kabul edilmesinin mümkün olmadığını, davacının manevi tazminat talebinin haklı ve hukuki bir dayanağı bulunmadığı açıkken bu olay nedeniyle davacıya ödenmiş olan paranın davacının gerçekleşmemiş manevi zararının tazmini olarak kabul edilmesinin ve maddi tazminat talebi yönünden bu ödemenin yok sayılmasının mümkün olmadığını, ayrıca ...'in ceza yargılaması sırasında alınan savunmasında “kaza nedeniyle oluşan hasarı giderdim, aracı tamir ettirdim, benden şikayetçi olmadığını söylemişti.” şeklindeki beyanından bu paranın araçta meydana gelen hasarı karşılamak üzere verilmiş olduğunu ve davacının da parayı bu hasar karşılığı kabul ettiğinin açıkça anlaşılacağını, davacı tarafça anılan paranın ödenmesinden sonra ... hakkındaki şikayetten vazgeçilmiş olduğunu, bu neticenin de sanığın araçtaki zararı karşılarsa kendisinden şikayetçi olunmayacağının söylendiği yönündeki beyanı ile birebir örtüştüğünü, ...'in, bahsedilen ödemeyi araçtaki maddi hasarı karşılamak için yapmış olduğunu, 20.000,00.TL tutarındaki ödemenin davacının maddi tazminat talebinden mahsup edilmesi gerektiğini, bununla birlikte dosya kapsamında davacının aracında meydana gelen hasarı manevi zarara uğrayacak boyutta şahsileştirmek suretiyle elem ve üzüntü yaşadığına dair tek bir delilin de bulunmadığını, dava konusu aracın kişiye özel üretilmiş ya da bir benzeri daha olmayan, klasik/antika, aile yadigarı vb. nitelikleri de taşımadığını, seri üretimi olan ... marka, 2012 model bir araç olduğunu, sevindirici şekilde kaza sırasında araçta davacının ya da herhangi bir yakınının da bulunmadığını, kaza nedeniyle bedensel ya da ruhsal bir zarara uğranmasının da söz konusu olmadığını, davacının talebinin hukuki dayanaktan yoksun olmakla birlikte davacının manevi zararını ispatlayamadığının da ortada olduğunu, yerel mahkemenin hangi gerekçelerle manevi zararın oluştuğunu kabul ettiğini ve ne tutarda manevi tazminata hükmolunarak dava açıldıktan sonra yapılan ödemenin mahsup edilmesi ile manevi tazminat alacağı kalmadığına karar verdiğine dair hususların gerekçede belirtilmediğini, Yargıtay'ın yerleşik ve tutarlı içtihatlarında da kabul edildiği üzere, somut olaydaki gibi malvarlığında meydana gelen bir azalma yani eşya zararı kişinin sosyal, fiziki ve kişilik değerlerine saldırı oluşturacak nitelikte bir eylem olmadığından manevi tazminat isteminin tümden reddi gerektiğini, davacının manevi tazminat talebinin haklı ve hukuki bir dayanağının bulunmadığını, bu haliyle hem sigorta şirketi hem de zarar veren ... tarafından yapılan ödemelerle davacının zararının fazlasıyla karşılanmış olduğunu ve davacının ödenmeyen zararı bulunmamasına karşı müvekkili aleyhine açmış olduğu tazminat davası ile haksız kazanç peşinde olduğunun açık olduğunu, davacının 20.000,00.TL ödeme karşılığında ... hakkındaki şikayetinden vazgeçmiş olmasının, tazmin edilmeyen bir zararının kalmadığının davacı tarafından da kabul edildiğini gösterdiğini, davacının maddi tazminat kalemleri olarak ifade ettiği ve müvekkilden talen edilen giderlerden uçak bileti kaleminin açıkça haksız olduğunu, davacının şikayetten vazgeçme dilekçesinde yer alan “sanık hakkındaki şikayetimizden feragat ediyoruz. dolayısıyla davanın tüm hukuki neticelerinden feragat ettiğimizi beyan ediyoruz.” şeklindeki ifadenin açıkça bir feragat olduğunu, davacının bu olay nedeniyle talep edebileceği her türlü tazminat hakkından feragat ettiği anlamına geldiğini, feragatın davaya son veren bir taraf işlemi olduğunu ve kesin hüküm gibi sonuç doğurduğunu, feragat beyanından dönülmesinin ise hukuken mümkün olmadığını, bu nedenle davacı tarafından kazanın asıl sorumlusu olan ... hakkında açıkça feragat edilen husus ile davacı tarafça müvekkilİ şirketten herhangi bir tazminat talep edilmesinin mümkün olmadığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, otopark hizmet sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle hizmet sözleşmesi ve adam çalıştıranın sorumluluğu ilkeleri doğrultusunda davalı tarafın sorumluluğunun olmadığını kesin delillerle ispatlayamamasına, yargılamada eksiklik bulunmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına göre; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı ... vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/05/2018 tarih ve 2015/987 Esas 2018/670 Karar sayılı hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davalı ... vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf başvurusu sırasında alınması gereken 1.933,17.TL nispi karar harcından peşin olarak alınan 484,00.TL harcın mahsubu ile bakiye 1.449,17.TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-İstinaf başvurusu sırasında davalı ... tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere 11/07/2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.