T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t\t
ESAS NO\t\t: 2019/631 Esas
KARAR NO\t\t: 2020/82
DAVA\t\t: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ\t\t: 29/11/2019
KARAR TARİHİ\t: 04/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ... ünvanlı kooperatifteki ...hissesinin tamamınının Korkuteli ... Noterliği ... tarihli Kooperatif Hisse Devri sözleşmesiyle satın almış ve hissesinin tescili için kooperatife başvurduğunu, kooperatif yönetim kurulu tarafından, ... tarihli Genel Kurul kararları gereği yeni üye olacaklardan alınacak ... Euro’yu 1 ay içerisinde ödemesi halinde üyeliğe kabul edileceğinin müvekkiline bildirildiğini, her ne kadar kooperatif tarafından böyle bir karar alınarak müvekkilinden 'bağış' adı altında ... Euro istenmiş olsa da bu hususun hakkaniyete aykırı olmanın yanı sıra hukuksuz olduğunu, kaldı ki müvekkilinin,...'la usulüne uygun yapmış olduğu hisse devri sözleşmesi de dikkate alındığında davalı kooperatifin böyle bir üyelik şartı ileri sürmesinin kooperatifin haksız kazanç elde etmesine sebebiyet vereceğini, ne eski kooperatif üyesinin ne de kendisinin kooperatif ana sözleşmesiyle kendisine yükletilen aidat, bağış vb. başka bir borcu olmadığını, tarafın arabulucuya da başvurduklarını anlaşamadıklarını belirtilen sebeplerden dolayı genel kurul kararının iptal edilerek, müvekkili ...'nin kooperatif üyeliğine kabul edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 53.maddesi gereğince genel kurul kararına karşı dava açma süresinin toplantıyı kovalayan günden başlamak üzere 1 ay içinde açılması gerektiğini, bu nedenle genel kurulun iptali talebi için dava açma hak düşürücü sürenin geçtiğini, bu nedenle davanın süre yönünden reddi gerektiğini, davacının kooperatife üyelik sıfatının tescili için hibir başvurusu olmadığını,dolayısı ile kooperatif üyesi olmadığını, ... tarihli genel kurul kararı ile davacıdan alımasına karar verilen ... Euro bağışın yeni üyelerin tamamından talep edildiğini ve alındığını, buna ilişkin örnek para makbuzlarını sunduklarını, neticeten yetki itirazları , hak düşürücü süre yönünden ve aktif dava ehliyeti yönünden davanın reddine, aksi halde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, davalı kooperatif genel kurulu tarafından verilen genel kurul kararının iptaline ve üyeliğin tespitine ilişkindir.
Davalını yetki itirazı, davalı Kooperatif muamele merkezinin ticaret siciline kayıtlı olduğu yer olan Antalya İli olması nedeniyle reddedilmiştir.
Davalı Kooperatife ait ticari kayıtlar Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden temin edilmiş, kooperatife ait ana sözleşmenin tetkikinden; ortaklık şartlarının 7. Maddede, ortaklığa kabul şeklinin 8. Maddede düzenlendiği görülmüştür.Buna göre, 7.maddede düsenlenen şartları taşıyan kişil ncelikle kooperatife ortak olmak istediklerini yazılı olarak beyan ederek yönetim kuruluna başvuracak, bu başvuruda ana sözleşmenin tüm hükümlerinin ve getirilen yükümlülüklerin kabul edildiği açıkça belirtilecek, ortaklığa kabul yönetim kurulu kararı ile gerçekleştirilecektir.Yönetim kurulu ortak olmak için başvuran kişinin 7.maddede belirtilen şartları taşıyıp taşımadığını araştıracak, ortaklığa kabul veya red kararı ilgiliye 15 gün içinde bildirilecektir.
Somut olayda, davacının ... tarihinde noterden yapılan sözleşme ile dava dışı ...isimli kişiden kooperatif hissesini devraldığı, davaya konu kooperatif genel kurulu kararının ... tarihinde alındığı, toplantı tutanağının 5. Maddesinde \"... Yeni üye ...'nin ise ... Euro kooperatife bağış yapmasına\" şeklinde karar alındığı, bu karar üzerine yönetim kurulunca davacı ...'ye ana sözleşmenin 7.,8 ve 14.maddeleri uyarınca yönetime başvuruda bulunması için davette bulunulduğu, davacının ise bu başvuruyu yapmak yerine öncelekle genel kurul kararının iptali için mahkememize başvuruda bulunduğu görülmüştür.
Kooperatifler Kanunu 8.maddesinde de ortaklığa girme şartları ve ek ödemelere ilişkin düzenleme yapılmış olup, ortak olmak isteyen bütün gerçek ve tüzel kişilerin, kooperatif ana sözleşmesi hükümlerini bütün hak ve ödevleri ile birlikte kabul ettiklerini belirten bir yazı ile yönetim kuruluna başvurmaları gerektiği belirtildikten sonra, Kooperatifin ortaklarına kendi varlığı dışında şahsi bir sorumluluk veya ek ödeme yüklüyor ise ortak olmak isteğinin, bu yükümlülüklerin yazılı olarak kabul edilmesi halinde değer taşıyacağı düzenlenmiştir. Bu şartları taşıyan yazılı başvurudan sonra yönetim kurulu ortak olmak için müracaat edenlerin ana sözleşmede gösterilen ortaklık şartlarını taşıyıp taşımadığını araştırmak zorundadır.
Türk hukukunda kooperatif ortaklığının devredilmesi mümkün olmakla birlikte, ortaklık sıfatı payın devralınması ile doğrudan kazanılamaz. Devralanın giriş isteminde bulunması, yönetim kurulunun da gerekli incelemeyi yapması ve bu kişinin ortak olabilmek için gerekli şartlara sahip bulması hâlinde, anılan kişiyi kooperatife kabul etmesi, aksi hâlde talebi reddetmesi gerekir. 3476 sayılı Kanun ile getirilen değişiklik ile yönetim kuruluna \"devralan kişinin ortaklık niteliklerini taşıması hâlinde\" o kişiyi kabul etmesi zorunluluğunu yüklemiştir. İstemi reddedilen kişi ortaklığa kabul davası açabileceği gibi yönetim kurulundan tazminat da isteyebilir.(HGK 2017/23-859 E - 2017/1719 K sayılı kararı)
Toplanan deliler ve tüm dosya mündericatından, davacının 6183 sayılı yasa hükümleri ve kooperatif ana sözleşmesi hükümlerine göre kooperatife yazılı bir başvuruda bulunmadığı, henüz kooperatif üyesi olmayan davacının genel kurul kararının iptali için dava açmakta aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, davaya konu genel kurul kararında davacıdan yeni üyemiz şeklinde bahsedilmiş ise de, davacının üyeliğe kabulüne dair açık bir karar alınmadığı, davacının bu genel kurul toplantısına üye sıfatıyla çağırılmadığı, kendisinden kooperatif adına aidat tahsilatı yapılması gibi zımnen üyeliğe kabul anlamı taşıyacak bir olgunun da gerçekleşmediği, davacının yönetim kuruluna usulüne uygun yapılmış bir başvurusunun ve yönetim kurulunun bu hususta almış olduğu bir kararında da henüz söz konusu olmadığı dolayısı ile kooperatif üyeliğine kabul edilmesi yönündeki talebi içinde aktif dava ehliyetinin bulunmadığı anlaşıldığından, davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın AKTİF HUSUMET EHLİYETİ YOKLUĞUNDAN-USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gerekli ... TL harcın, peşin alınan ... TL harçtan mahsubu ile bakiye ... TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-A.A.Ü.T. uyarınca ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.04/02/2020
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...
¸e-imzalı\t¸e-imzalı\t ¸e-imzalı\t ¸e-imzalı