T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t\t: 2023/752
KARAR NO\t\t: 2024/1195
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t\t:İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
ESAS NO\t\t:2022/361
KARAR NO\t\t:2022/1037
KARAR TARİHİ\t:09/12/2022
DAVA\t\t: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 05/07/2024
İSTEM: \tDavacı vekili, davalı ile müvekkili arasında \"Kurumsal Müşterilere Yönelik sabit birim fiyat üzerinden elektrik tedariki\" konulu sözleşme akdedildiğini,\tsözleşmeye göre davalının, 09.11.2020 - 31.03.2022 tarihleri arasında müvekkiline ait \"... Mh., ... Cad., No:..., D.No:..., ..., ...\" adresinde bulunan ticarethaneye Enerji Birim Bedeli 485,00 TL/MWh olacak şekilde elektrik tedarik edeceğinin belirlendiğini, sözleşme içeriğine göre, tarafların yükümlülükleri ve fesih hallerinih ne şekilde olacağının ifade edildiğini, ancak buna rağmen davalının müvekkilinin bilgi ve onayını almadan ve hiçbir bildirim ve ihtar olmaksızın sözleşme süresi içerisinde kalan 2021 Eylül ve Ekim fatura dönemine ait kullanılan enerjiyi 2021 Ağustos tarihinden sonra birim fiyatı 635,00 TL/MWh'den faturalandırdığını ve bu dönemler yönünden haksız kazanç elde ettiğini, 2021-Kasım, Aralık ve 2022-Ocak, Şubat, Mart dönemine ait müvekkilinin elektrik tedarikini kesmiş olup davalının haksız fesih eylemi sonucu müvekkilinin, Ulusal Tarifeden (EnerjiSA) faturalandırıldığını, sözleşmeye göre 485,00 TL/MWh olarak fiyatlandırılması gereken elektrik bedelinin davalının fesih eylemi sonucu Ulusal Tarifede 4-5 katına çıkmış olup müvekkilinin, sözleşmeye göre ödemesi gereken bedelin 4-5 misli kadar fatura bedeli ödediğini, dağıtım bedeli, KDV, TRT payı, Enerji Fonu, Belediye Tüketim Vergisinden kaynaklı müvekkilinin zararının da hesaplanması gerektiğini, davalının riayet etmediği sözleşme içerisinde yer alan ilgili maddelerde; 09.11.2020 tarihli ek protokol 2.1. madde uyarınca; sabit birim bedelinin sözleşme süresi boyunca aynı kalacağı ve değişmeyeceği, 09.11.2020 tarihli ek protokol 2.2. madde uyarınca; sözleşmenin fiyat değişikliğine imkan veren 5.3. ve 5.4. no.lu maddelerin sözleşmeden çıkarıldığının özellikle ve çok net bir şekilde vurgulandığını, sözleşme süresi boyunca sabit birim enerji fiyatında hiçbir şart ve koşulda değişikliğe gidilmesinin mümkün olmadığının sabit hale getirildiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı tutmak kaydıyla; şimdilik 1.000,00 TL'nin her aya ait temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.
Davacı vekili 07/11/2022 tarihli ıslah dilekçesiyle; 2021/11 dönem faturası için haksız ve fazladan ödendiği tespit edilen 170.993,47 TL'nin ödeme tarihi olan 10.12.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte,\t2021/12 dönem faturası için haksız ve fazladan ödendiği tespit edilen 249.724,90 TL'nin ödeme tarihi olan 10.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.
\tCEVAP: Davalı vekili, davacı ile müvekkili arasında 04/08/2021 tarihli ek protokol akdedilmiş olup iş bu protokol ve tarafların muvafakati ile 01.09.2021 ile 31.12.2021 tarihleri arası için yeni enerji birim bedelinin 635,00 TL/MWh olarak belirlendiğini, anılan protokole uygun olarak ise müvekkili tarafından davacıya 30.09.2021 ve 31.10.2021 düzenlenme tarihli faturaların tahakkuk ettirildiğini, ilgili faturalara esas enerji birim bedelinin sözleşmeye uygun olarak 635,00 TL/MWh olarak alındığını, yine bu protokol uyarınca taraflar arasında imzalanmış olan sabit birim fiyat üzerinden elektrik tedariki konulu sözleşmede belirlenen sözleşme sona erme tarihinin 31.12.2021 olarak değiştirildiğini, taraflar arasında imzalanmış olan 09.11.2020 tarihli ikili anlaşmanın 5.3. maddesinin, \"Tedarikçi, Sözleşme'nin kurulmasından sonraki bir tarihte elektrik enerjisi temininde meydana gelecek güçlükler, aksaklıklar, abone grubu değişikliği, üretim ve tedarik maliyetlerinde (doğalgaz fiyatları ve döviz farkındaki artışlar dahil, fakat bununla sınırlı olmamak üzere) ortaya çıkan artışlar, mevzuat değişikliği, mücbir sebep, banka faiz oranlarındaki değişiklik, piyasa koşullarındaki olağanüstü değişiklikler veya mahkeme kararı gibi nedenlerle Müşteri'ye sözleşmenin 5.1 maddesinde yer alan birim bedel için yeni bir bedel teklif edebilir. Müşterinin, bu yeni teklifi 7 (yedi) takvim günü içerisinde açıkça reddetmemesi halinde, Sözleşme yeni birim bedel üzerinden devam eder. Bu takdirde Müşteri, teklife konu ayın başından başlamak üzere Tedarikçi tarafından belirlenen yeni birim bedelin uygulanmasını kabul eder. Müşteri'nin, Tedarikçi'nin revize talebini açıkça reddetmesi halinde, Tedarikçi Sözleşme süresi içerisinde her zaman tazminatsız fesih hakkını haizdir.\" hükmünü ihtiva ettiğini, enerji sektöründeki artan maliyetler ve döviz farkındaki artışlar ise TCMB tarafından yayınlanan 28 Ekim 2021 tarihli 2021 - IV Enflasyon Raporu ile de somut olarak ortaya konduğunu, enerji sektöründeki olağanüstü piyasa koşulları, artan maliyetler, döviz kuruna endeksli yaşanan fiyat dalgalanmalarının davacı ile yapılan işlemin temelinin çökmesine, müvekkilinin aleyhine katlanılamayacak derecede bozulmasına neden olduğunu, sözleşme yapıldığında karşılıklı edimler arasında mevcut olan dengenin sonradan şartların olağanüstü değişmesiyle büyük ölçüde müvekkili aleyhine katlanılamayacak derecede bozulduğunu, bu durumda sözleşmeye bağlılık ilkesine sıkı sıkıya bağlı kalmanın adalet, hakkaniyet ve objektif hüsnüniyet kaidelerine aykırı bir durum yaratır hal aldığını, müvekkili açısından (Clausula Rebüs Sic Stantibus) beklenmeyen hal kavramı ortaya çıktığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
\tİLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ\t: İlk Derece Mahkemesi,
\t\"1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
\t2-420.718,37 TL'nin dava tarihi olan 14/04/2022 tarihinden itibaren avans faizi itibariyle davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
\tFazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,\" karar vermiştir.
\tİSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN :Davacı ve davalı istinaf talebinde bulunmuştur.
\tBİLDİRİLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :Davacı vekili, 2022 yılının Ocak - Şubat - Mart aylarına ait fazladan ödenen bedellerin de hesaplanması ve davalıdan tahsil edilmesi gerektiğini, davalı tarafından 23.06.2022 tarihinde ve kesin süreden sonra dosyaya kazandırılan 04.08.2021 tarihli protokolün incelemeye ve hükme esas alınmamasını ve dosyanın mevcut delil durumuna göre bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, netice itibariyle; davalının 04.08.2021 tarihli ek protokolü dosyaya süresinde sunmadığından ve bu sebeple 04.08.2021 tarihli ek protokole itibar edilemeyeceğinden 09.11.2020 tarihli ek protokol doğrultusunda 2022 Yılı Ocak, Şubat ve Mart aylarında müvekkilinin devam eden zararının ve fazladan ödenen fatura bedellerinin de hesaplanması gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
\tDavalı vekili, davacının mesnetsiz iddialarının aksine, davacı ile müvekkili arasında tarafların muvafakati ile imzalanan 04/08/2021 tarihli ek protokol uyarınca, 01.09.2021 ile 31.12.2021 tarihleri arası için yeni enerji birim bedelinin 635,00 TL/MWh olarak belirlendiği ve faturaların bu kapsamda usul ve yasaya uygun olarak tahakkuk ettirildiğinin Yerel Mahkeme tarafından da kabul ve teyit edildiğini, hal bu iken gerek Yerel Mahkeme kararı gerek karara esas alınan 26.09.2022 tarihli bilirkişi raporunun rasyonel hesaplamaları havi bölümü nazara alındığında ek protokolün geçerliliği ve tahakkuk ettirilen faturaların usul ve yasaya uygunluğu hususunun ihtilaf konusu olmaktan çıktığının görüldüğünü, Yerel Mahkemenin eksik araştırma ve inceleme ile vermiş olduğu kararın aksine, müvekkilinin, revize birim bedelini kabul etmediğini açıkça bildiren davacı ile olan ikili anlaşmasını, imzalamış oldukları 09.11.2020 tarihli sözleşmenin 5.3 maddesine uygun olarak feshetmek durumunda kaldığını, müvekkilinin, tarafların muvafakati ile imzalamış olduğu sözleşme ve ek protokollerin öngördüğü şekilde hareket ettiğini ve mutabık kaldıkları enerji birim bedelleri üzerinden davacıya fatura tahakkuk ettirdiğini, buna karşılık hem 01.09.2021 tarihli ek protokol ile hem de 09.11.2020 tarihli ikili anlaşmanın 5.3. maddesi ile söz konusu yeni birim bedelini kabul eden davacının daha sonra haksız olarak dava dilekçesinde de belirttiği gibi revize bedeli kabul etmediğini açıkça müvekkiline ifade ettiğini, müvekkilinin ise daha sonradan revize birim bedeli kabul etmediğini açıkça bildiren davacı ile olan ikili anlaşmasını imzalamış oldukları sözleşmenin 5.3 maddesine uygun olarak feshetmek durumunda kaldığını, bu itibarla Yerel Mahkeme her ne kadar, bilirkişinin ikili anlaşma ve ek protokol hükümlerini göz ardı ederek yapmış olduğu \"müvekkili şirketin herhangi bir haber vermeden elektrik enerjisi tedarikini durdurmasının taraflar arasındaki Ek Protokole aykırı olduğu\" şeklindeki hukuki yorumunun aynı şekilde hiçbir inceleme yapmadan karara esas almışsa da, sözleşmenin usule uygun olarak feshedilmiş olması hasebiyle 01/11/2021 tarihi itibariyle müvekkilinin elektrik enerjisi tedariki yükümlülüğü bulunmadığını, bilirkişinin yasanın vermiş olduğu yetki sınırlarını aşarak yapmış olduğu hukuki yorum ve değerlendirmeler irdelenmeden Yerel Mahkemece hukuka aykırı olarak karara esas alındığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
\tGEREKÇE : Taraflar arasındaki uyuşmazlık protokole aykırı olarak kesildiği ileri sürülen elektrik enerjisinin daha yüksek fiyatla dava dışı şirketten alımı nedeniyle yapılan fazla ödemenin tahsili istemine ilişkindir.
\tİstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince hukuki nitelendirmenin davadaki ileri sürülüş ve dosya kapsamına uygun olarak belirlenmesine, taraflarca ileri sürülen delillerin toplanarak usulüne uygun olarak değerlendirilmesine, delillerin değerlendirilmesinin dosya kapsamına uygun bulunmasına, taraflarca ileri sürülen iddia ve savunmaların tartışılarak gerekçeli kararın oluşturulmasına, ihtilafa uygulanması gereken yasal mevzuatın doğru olarak tespit edilmesine, mahkemenin karar gerekçesiyle hüküm fıkrasının birbiriyle uyumlu olmasına, mahkeme hükmünün yasal unsurları taşımasına göre ilk derece mahkemesi kararına karşı davacı ve davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulması cihetine gidilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı;
\t1)Davacı ve davalının, İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/12/2022 tarih ve 2022/361 E. - 2022/1037 K. sayılı kararına yönelik istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
\t2)Davacıdan alınması gereken 427,60 TL maktu istinaf karar ve ilam harcından, peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubuna, bakiye 247,70 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
\t3)Davalıdan alınması gereken 28.739,27 TL nispi istinaf karar ve ilam harcından, peşin alınan 7.184,81 TL harcın mahsubuna, bakiye 21.554,46 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
\t4)İstinaf giderlerinin ilgilisi üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan kısmının HMK’nın 333/1. maddesi uyarınca yatırana iadesine, \t
\tDair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 361 vd maddeleri uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 05/07/2024 tarihinde, oy birliğiyle karar verildi.
\t \t