T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
\tT.C.
\t...
\t2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2023/45 Esas
KARAR NO\t: 2024/15
HAKİM\t: ...\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t...
KATİP\t: ... ...
DAVACI \t: ... - ...
VEKİLİ\t: Av. ... ...
DAVALI \t: ... - ... ...
VEKİLLERİ\t: Av. ... -
\t Av. ... - ...
DAVA\t: İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 17/01/2023
KARAR TARİHİ\t: 16/01/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 17/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının, davacı Kooperatifin 27.03.2022 tarihinde yapılan Genel Kurul toplantısına çağrılmış olmasına rağmen katılmadığını, 27.03.2022 tarihinde yapılan Genel Kurul Toplantısında da; Kooperatif üyelerden aylık 200 TL aidat ile Kooperatife tazminat davası açan ve kararı kesinleşen ...’ın ... 4.İcra Müdürlüğünün 2017/16185 takip sayılı dosyası ile Kooperatif aleyhine başlatmış olduğu icra takibine ait icra borcunun ödenmesi için üyelerden aidattan ayrı olarak üye başına 2022 yılı Nisan-Mayıs-Haziran ve Temmuz aylarında 4 eşit taksitte ödenmek üzere 7000,00,-TL ara ödeme alınmasına ve işbu aidat ve ara ödemelerin her ayın sonuna kadar ödenmemesi halinde ise aylık %3 gecikme zammı alınmasına oybirliği ile karar verildiğini, müvekkili Kooperatifin üyesi olan davalının işbu 27.03.2022 tarihinde yapılan Genel Kurulda oy birliği ile karar altına alınmış olan \"ortak başına 7.000,00 TL ara ödeme yapılması ve işbu ara ödemenin de 4 eşit taksitte yani Nisan, Mayıs, Haziran ve Temmuz 2022 ayında yapılmasına ve işbu ara ödemenin her ayın sonunda ödenmemesi halinde aylık %3 gecikme faizi alınmasına dair\" oybirliği ile alınmış bir Genel Kurul kararı olmasına karşın davalı borçlunun işbu ara ödeme tutarı olan ve Nisan-Mayıs-Haziran ve Temmuz 2022 aylarında 4 eşit taksitte ödenmek üzere toplam 7.000,00,-TL ara ödeme tutarını ödememesi nedeni ile ... 31.İcra Md. 2022/14352 takip sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itiraz etmesi nedeni ile icra takibi durmuş olduğundan davalı borçlunun yapmış olduğu işbu itirazın iptali ile takibin aynen devamına karar verilmesini talep ettiklerini, şöyleki;
a)Yukarıda yazılı genel kurulda alınan kararlar gereğince tüm üyelerin bu kararlara uyduğunu ve alınan kararlar gereğince aidatlarını yatırdığını, müvekkili kooperatif tarafından yapılmış olan tüm genel kurullar da yasa ve ana sözleşmeye uygun olarak toplandığını ve kararlar alındığını, davalının da kooperatif üyesi olarak alınmış olan genel kurul kararlarına uymak ve alınmış olan bu kararlar uyarınca genel yönetim giderleri aidatlarını yatırmakla mükellef olmasına karşın icra takibi konusu olan aidat ve ara ödemelerini kooperatife yatırmadığını,
b)Kooperatifler Kanunu ve Ana sözleşmenin 21.maddesinde; \"ortaklar taahhüt ve tediye ettikleri ortaklık payı bedellerini dışında kooperatif amaçlarını gerçekleşmesini sağlamak üzere genel kurulca kararlaştırılacak miktardaki arsa alt yapı ve genel giderleri vb. için gerekli olan ödemeleri ödemek zorundadır” hükmü ile Kooperatif ana sözleşmesinin 17. maddesinde yazılı olan;”Devir halinde eski ortağın kooperatife ait tüm hak ve yükümlülükleri yeni ortağa geçer” kuralları gereğince bir Kooperatif üyesi olarak kooperatifin en büyük organı olan genel kurul kararlarına uymak ve genel kurul kararları doğrultusunda alınmış olan genel gider ödemelerinin tamamını diğer kooperatif üyeleri gibi ödemek durumunda olması eşitlik ve adalet için yasal bir zorunluluk olması hükmü gereğince davalı borçlunun genel kurulda hüküm altına alınan aidat ve ara ödeme tutarlarını ödemesi yasal bir zorunluluk olması nedeni ile borçlu tarafından haksız ve kötüniyetli olarak icra dosyasına yapmış olduğu itirazın kaldırılması ile takibin aynen devamı için işbu davayı açtıklarını belirterek, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava haklarımız saklı kalması koşulu ile davamızın kabulü ile icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takip tarihinden itibaren işleyecek olan aylık %3 gecikme faizi üzerinden takibin devamı ile; dava giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddiasının aksine müvekkilinin genel kurul toplantısına çağrılmadığını, bu nedenle alınan genel kurul kararları ile müvekkilinin sorumluluk altına sokulamayacağını, hukuki niteliği itibariyle ortaklara ek ödeme yükümlülüğü yükleyen ve usullere aykırı alınan bir kararın icrasının amaçlandığını, esasen ek ödeme yükümlülüğü yükleyen bir bedelin \"ara ödeme\" adı altında talep edilmesinin, kanunun emredici hükümlerinin etrafından dolanarak, aslında usule aykırı alınan kararı usul çerçevesinde alınıyormuş gibi gösterme çabasından ibaret olduğunu, davacı kooperatifin bu eylemi açıkça kötü niyet taşıdığını, 1163 Sayılı Kooperatifler Kanununun 31.maddesi ile ana sözleşmenin, ortakları ek ödemelerle yükümlendirebileceği, ancak, ek ödemelerin yalnız bilanço açıklarını kapatmada kullanılmasının şart olduğunu, ayrıca genel kurul toplantısına katılma hakkı olan 37 ortaktan yalnızca 14 üyenin katıldığını, karar nisabının sağlanamadığını, Kooperatifler Kanununun 52.maddesine göre bütün ortakların 3/4'ünün rızasının gerektiğini, iş bu davaya ilişkin giderlerden, hatalı işlemi tesis eden yönetimin sorumlu olduğunu belerterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı kooperatif ticari defter ve belgeleri, ... 31. İcra Müdürlüğünün 2022/14352 Esas sayılı dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
Davanın, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan \"ara ödeme\" dolayısıyla başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemli olduğu, davacı kooperatif tarafından davalı üye aleyhine ... 31. İcra Müdürlüğünün 2022/14352 Esas sayılı dosyası ile 7.000,00 TL kooperatif genel kurulunda 27/03/2022 tarihinde alınan karar uyarınca \"ara ödeme tutarı\" ve 560,00 TL işlemiş faiz için genel haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, alacağın tahsili tarihine kadar yıllık %18 (aylık %1,5) faiz istendiği, davalı tarafın itirazı üzerine takibin durmasına karar verildiği, davacı tarafça İİK 67.madde hükümlerine göre iş bu itirazın iptali davasının açıldığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalının kooperatif üyelikten kaynaklanan ara ödemesi bulunup bulunmadığı noktasında olduğu anlaşılmıştır.
Somut olayda; dava dışı üye +tarafından davacı kooperatif aleyhine ... 4. İcra Müdürlüğünün 2017/16185 Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi borcunun ödenmesi amacıyla davacı kooperatif genel kurulu tarafından 27/03/2022 tarihli karar alındığı, buna göre aylık aidat + icra borcu için üyelerin 2022/Nisan-Mayıs-Haziran-Temmuz aylarında toplam 7.000,00 TL ara ödemeyi 4 eşit taksitte ödemesinin kararlaştırıldığı, davalının bu ödemeyi yapmadığı gerekçesiyle davaya konu icra takibinin başlatıldığı anlaşılmaktadır.
Davalı taraf ise; genel kurul toplantısına kendisinin çağrılmadığını ve genel kurulda nisabın sağlanmadığını ileri sürerek genel kurulun almış olduğu kararın kendisini bağlamayacağını ileri sürmektedir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 42. maddesine göre; genel kurul bütün üyeleri temsil eden en yetkili organ olup, kanun veya anasözleşme ile genel kurula tanınmış olan konular hakkında karar verme yetkisini haizdir. Konut Yapı Kooperatifi Tip Anasözleşmesi’nin 23/1. maddesinin 6. bendi uyarınca ortaklardan tahsil edilecek taksit miktar ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmek genel kurulun yetkisi dahilindedir.
Anılan Kanunun 33. maddesinde ise; genel kurulun toplanabilmesi ve gündemdeki konuların görüşebilmesi için, kooperatife kayıtlı ortakların en az 1/4’nün şahsen veya temsilen toplantıda hazır bulunması şarttır. İlk ve müteakip toplantılarda aynı nisap aranır. Genel kurulda kararlar, ortakların en az 1/4’nün hazır olması şartıyla oylama sırasındaki mevcudun yarıdan fazlasının oyu ile alınır. Ancak, kooperatifin dağılması, diğer bir kooperatifle birleşmesi veya anasözleşmede değişiklik yapılması ile ilgili kararlar ortaklar cetvelinde imzası bulunanların 2/3 çoğunluğu ile verilir.
\"Ek ödeme Yüklemi\" başlıklı 31 nci maddesinde ise; \"Anasözleşme, ortakları ek ödemelerde yükümlendirebilir. Ancak, ek ödemelerin yalnız bilanço açıklarını kapatmada kullanılması şarttır. Ek ödeme yüklemi sınırsız olabileceği gibi, belirli miktarlarda veya iş hacmi ile veya paylarla orantılı olarak sınırlandırılabileceği\" öngörülmüştür. Anılan yasa maddesine paralel olarak düzenlenen kooperatif anasözleşmesinin 20 nci maddesinde de, \"bilanço açıkları yedek akçelerden, bunların yetmemesi halinde oluşturulan özel fondan karşılanamadığı takdirde, ortaklardan sermaye paylarının 5 katına kadar ek ödeme istenebilir. Ortaklardan istenebilecek bu ek ödeme yüklemi toplamı o yılın bilanço açığını kapatma dışında kullanılamayacağı ve o yılın bilanço açığını geçemeyeceği\" belirtilmiştir. Aynı şekilde, söz konusu Kanun'un 52/1 nci maddesinde, ek ödeme ihdası hakkında alınacak kararlar için bütün ortaların 3/4'ünün rızasının gerektiği düzenlenmiştir.
Bilanço açıklarının karşılanması amacıyla istenecek yükümlülük “ek ödeme” olarak adlandırılırken, kooperatif çalışmalarına kooperatif amaçlarının gerçekleştirilmesi ve dönem giderlerinin veya beklenmedik giderlerin karşılanması için malî kaynak sağlamak üzere istenecek yükümlülükler “sair ödeme” olarak tanımlanmıştır.
Alınan bilirkişi raporunda; davacı kooperatifin, kayıtlı 37 ortağından 20 ortağa taahhütlü mektup ile 17 ortağa ise elden imza karşılığı yapılan tebliğat ile genel kurula davet edildiği, elden imza karşılığı yapılan tebligat ile genel kurula davet edilen kişiler adasında davalı kooperatif ortağı ...’ın da isminin yer aldığı, davacı kooperatifin 27.03.2023 tarihinde yapılan 2021 yılı olağan genel kurulunda gündemin (7.) maddesi olarak görüşüldükten sonra:”...Kooperatifin çıkan/çıkarılan ortaklarından ...’ın ... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesinin 2018 2481 esas sayılı kararının icrası olan ... 4 İcra Md.2017/16185 takip sayılı dosya alacağının 250.000,00.-TL’ye sabitlenmesi ve bunun da 4 eşit taksitte ödenebilmesi için, 250.000 TL’nin 36 ortağa bölündüğünde ortak başına 7000 TL olarak ödenmesi ile bunun da 4 eşit takside (Nisan, Mayıs, Haziran ve Temmuz 2022) ödenmesi genel kurula teklif edildi, oya sunuldu oy birliği kabul edildi. Her ayın sonunda ödenmediği taktirde aylık %3 gecikme cezasının alınması.” yönünde oy birliği ile alınan ve kooperatif çalışmalarının, kooperatif amaçlarının gerçekleştirilmesi ve dönem giderlerinin veya beklenmedik giderlerin karşılanması için malî kaynak sağlamak üzere istenecek yükümlülükler kapsamında “sair ödeme” olarak tanımlanması gereken 27.03.2023 tarihli genel kurul kararının, ek ödeme mahiyetinde değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, sözkonusu genel kurul kararının kooperatif çalışmalarına kooperatif amaçlarının gerçekleştirilmesi ve dönem giderlerinin veya beklenmedik giderlerin karşılanması için malî kaynak sağlamak üzere istenecek yükümlülükler kapsamında kalan ve bu sebeple de “sair ödeme” olarak tanımlanması gereken bir sair ödeme kararı olduğu, bu sebeple de söz konusu genel kurul kararının 1163 sayılı Kanun’un 51/1. maddesinde yer alan olağan çoğunlukla alınmasının yeterli olduğu, bu sebeple de davalı vekilinin söz konusu paranın ek ödeme mahiyetinde olduğu yolundaki beyanlarının yerinde olmadığı, sonuç olarak davacı kooperatifin ortağı ...’dan 31.08.2022 Takip Tarihi itibariyle talep edebileceği ana para ve gecikme faizi genel toplamının, yukarıdaki cetvelde ayrıntılı şekilde yer aldığı üzere (7.000,00TL + 265,81 TL = 7.265,81 TL) 7.265,81 TL olduğu hususlarının belirlendiği anlaşılmış olup, rapor hükme esas alınmıştır.
Yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; davanın, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan \"ara ödeme\" dolayısıyla başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemli olduğu, davacı kooperatif tarafından davalı üye aleyhine ... 31. İcra Müdürlüğünün 2022/14352 Esas sayılı dosyası ile 7.000,00 TL kooperatif genel kurulunda 27/03/2022 tarihinde alınan karar uyarınca \"ara ödeme tutarı\" ve 560,00 TL işlemiş faiz için genel haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, alınan bilirkişi raporu ve diğer tüm delillere göre; dava dışı üye ... tarafından davacı kooperatif aleyhine ... 4. İcra Müdürlüğünün 2017/16185 Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinden kaynaklanan borcunun ödenmesi amacıyla davacı kooperatif genel kurulu tarafından 27/03/2022 tarihli karar alındığı, buna göre aylık aidat + icra borcu için üyelerin 2022/Nisan-Mayıs-Haziran-Temmuz aylarında toplam 7.000,00 TL ara ödemeyi 4 eşit taksitte ödemesinin kararlaştırıldığı, davalının bu ödemeyi yapmadığı, davacı kooperatifin, kayıtlı 37 ortağından 20 ortağa taahhütlü mektup ile 17 ortağa ise elden imza karşılığı yapılan tebliğat ile genel kurula davet edildiği, elden imza karşılığı yapılan tebligat ile genel kurula davet edilen kişiler adasında davalı kooperatif ortağı ...’ın da isminin yer aldığı, öte yandan söz konusu genel kurul kararının kooperatif çalışmalarına kooperatif amaçlarının gerçekleştirilmesi ve dönem giderlerinin veya beklenmedik giderlerin karşılanması için malî kaynak sağlamak üzere istenecek yükümlülükler kapsamında kalan ve bu sebeple de “sair ödeme” olarak tanımlanması gereken bir sair ödeme kararı olduğu, bu nedenle söz konusu genel kurul kararının 1163 sayılı Kanun’un 51/1. maddesinde yer alan olağan çoğunlukla alınmasının yeterli olduğu, bu sebeple de davalı vekilinin söz konusu paranın ek ödeme mahiyetinde olduğu yolundaki beyanlarının yerinde olmadığı, buna göre alınan genel kurul kararının yukarıda belirtilen 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu hükümlerine uygun olduğu ve davalı dahil bütün üyeleri bağlayıcı mahiyette olduğu, buna göre söz konusu icra takibi dolayısıyla ödenmeyen 7.000,00 TL ara ödeme miktarı (asıl alacak) ile bunun 265,81 TL faiz miktarından ve davacının talebi dikkate alınarak alacağın tahsili tarihine kadar yıllık %18 (aylık %1,5) faiz miktarından davalının sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;
1-Davanın Kısmen KABULÜ ile; davaya konu ... 31. İcra Müdürlüğünün 2022/14352 E. Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine yönelik davalının itirazının Kısmen İPTALİ ile takibin 7.000,00-TL asıl alacak ve 265,81-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 7.265,81-TL üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Alınması gereken 496,33-TL harçtan dava açılırken peşin olarak alınan 179,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 316,43-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 179,90-TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 7.265,81-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 294,19-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafça yapılan 1.993,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre belirlenen 1.915,44-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
Bakiyenin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE,
8-Arabuluculuk Son Tutanağı, iş bu davada verilen karar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 7 ve 18/A-13 maddeleri ile bu Kanuna göre hazırlanan ve 02/06/2018 tarih ve 30439 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Yönetmeliğin 26. maddesi hükümlerine göre; Bakanlık bütçesinden karşılanan/karşılanması gereken ve iki taraf ve iki saat üzerinden yapılan hesaba göre belirlenen toplam 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama giderinin) davanın KISMEN KABULÜNE karar verilmiş olması nedeniyle 2.998,32-TL'sinin DAVALIDAN, bakiye 121,68-TL'sinin ise DAVACIDAN alınarak 6183 sayılı AATUHK hükümlerine göre tahsili ile hazineye gelir kaydına, bu amaçla işbu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, dava konusu miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
16/01/2024
Katip ...
¸
Hakim ...
¸