\t(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)
\t TÜRK MİLLETİ ADINA
\t\t T.C.
\t\t BURSA
\t 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\tGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2019/
KARAR NO\t: 2023/
HAKİM\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACI\t: ...
VEKİLİ\t: Av.
DAVALI\t: ...
VEKİLİ\t: Av.
DAVA\t\t: Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 07/11/2019
KARAR TARİHİ\t: 19/09/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 01/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; davalı ...nin 16.08.2019 tarihinde ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesine başvurarak müvekkil ...’nın donatanı olduğu ... IMO numaralı ... gemisi aleyhine 2019/... D. İş sayılı dosyada 10.000 SDR (78.000) teminat yatırarak ihtiyati haciz kararı aldırdığı, bu kararın ... 16. İcra Müdürlüğü’nün 2019/ E sayılı dosyası ile 19.08.2019 tarihinde infaz edilerek mezkûr geminin seferden menedildiğini; 22.08.2019 tarihinde ihtiyati haciz kararına itiraz edildiğini, gemi üzerindeki ihtiyati haczin teminata kaydırılmasının talep edildiğini, 23.08.2019 tarihinde 40.256,00 ...’nın dosya adına bankada açılan vadeli hesaba yatırılarak seferden men kararının kaldırıldığını, geminin 23.08.2019 günü 18:00’de serbest bırakıldığını, ...vekilinin alacağın mevcut ve muaccel olduğu hususunda kanaat getirici bir delil sunmaması gerekçesiyle ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verdiğini; ... 1 ATM 2019/... D. İş 2019/... K sayılı ihtiyati haciz kararı sebebiyle müvekkiline ait geminin 19.08.2019-23.08.2019 tarihleri arasında 5 gün süre ile seferden menedildiğini; bu 5 günlük süre içerisinde gemiyi çalışır halde tutabilmek için 3000 ... masraf yapıldığını, ayrıca acente tarafından demirde bekleme süresi içerisinde yapılan 851,50 ... masrafın donatana fatura edildiğini; ... 1. ATM 2019/... D. İş dosyasına davalı tarafından yatırılmış bulunan 10.000 SDR karşılığı 78000 TL’nin HMK 392/2 uyarınca davalıya ödenmemesi hususunda karar verilmesini, müvekkilinin uğramış olduğu 15.851,50 ... zararın 23.08.2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuna uygun olarak fiili ödeme gününe kadar işleyecek faizi ile kendilerine ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ...in ithalat ve ihracat ile iştigal eden uluslararası sektörün önde gelen firmaları arasında yer aldığını; müvekkili tarafından iştigal alanı çerçevesinde, ... IMO numaralı “...” isimli geminin müvekkiline ait yüklerin ...’ten ...’a taşınması amacı ile kiralandığını; taraflar arasındaki taşımaya ilişkin şartlarıh “...” (bağlantı notu) tahtında belirlendiğihi; “...” (bağlantı notu) ile açıkça anlaşıldığı üzere müvekkili ile donatan arasında kira sözleşmesine yönelik görüşmeler yapıldığını, şartların müzakere edildiği ve nihayetinde anlaşma sağlandığını; ...’ın yerleşik içtihatlarına göre tarafların sözleşme şartlarını görüştükleri “...” şartları sözleşme mahiyetine haiz olduğunu, sözleşmenin yazılı olarak yapılma zorunluluğu olmadığını, davacı yan geminin 5 gün boyunca seferden menedildiğini ve bu sürede günlük 3.000 ... masraf yapıldığını iddia etmekle birlikte bu masrafların neye ilişkin olduğuna dair açıklama yapılmadığını, esasen ödeme yapıldığına dair herhangi bir delil de sunulmadığını, gelinen noktada davacı yalnızca 15.000 ... zarara uğradığını ve ödeme yaptığını iddia ettiği ancak buna ilişkin herhangi bir delil sunmadığını; davacı yanın iddiasını ispatla yükümlü olduğunun açık olduğunu, dava kapsamında ispat edilmeyen 15.000 ... zararın kabulünün kesinlikle mümkün olmadığını, davacı acente tarafından demirde bekleme süresi içinde yapılan masrafları da talep etmiş olup yine talep edilen meblağın ödendiğine yönelik hiçbir delil sunmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere, davacının işbu iddiasını da ispat edemediğini, davacının söz konusu bedeli ödeyerek zarara uğradığını ispat etmesi gerektiğini, taraflarca çarter sözleşmesinin şartları ... şartları ile mail yazışmaları aracılığıyla belirlendiği ve söz konusu şartların karşılıklı uyuşan irade beyanıyla kabul edildiğini, uluslararası niteliği bulunan ... taşıma piyasasında donatan ile kiralayanın bizatihi bir araya gelmesinin oldukça zor olduğu da göz önünde bulundurulduğunda uygulamada mail yazışmaları ile anlaşma sağlanması oldukça yaygın olduğunu, tarafların mail yazışmaları ile taşıma şartlarını görüştüğü; tercümeleri ile sunulan mail yazışmalarında görülen ... ... esasen donatan nam ve hesabına, broker sıfatı ile ve donatanın talimatı doğrultusunda hareket ettiğini, ... ... – ...’in 28.06.2019 tarihli mailinde daha önce müvekkilce gönderilen ... şartları incelendiğini, donatanla görüşüldüğünü ve karşı bir teklif ile ... şartları güncellendiğini, ... ...’in donatanın nam ve hesabına ve donatanın talimatı ile hareket ettiği izahtan vareste olduğu; ... şartlarında da geminin ve donatanın adı açıkça belirtildiğini, ... Denizcilik ve Ticaret Anonim Şirketi’nin somut olay ile ilgisi ve bağlantısı olduğunu, müvekkili şirket adına ... Gıda şirketi söz konusu anlaşmayı yapmaya yetkiliyken, Donatan ... nam ve hesabına M/V ... gemisine ilişkin sözleşme şartları ... Denizcilik ve Ticaret Anonim şirketi ile görüşülerek bağlama notu şartlarında mutabık kalındığını, ... ... aracılığı ile ... ile anlaşmaya vardığını, davanın ... Denizcilik ve Ticaret A.Ş’ye ihbarının talep edildiğini, bağlama notu şartlarında donatanın ... olarak gösterilmesinin yanında, işleten ve navlun lehtarı da açıkça ... ... ... olarak belirtildiğini, davacı yanın sunmuş olduğu fatura da ... ... şirketi tarafından düzenlendiğini, bağlama notu şartlarında donatan ve işletenin ... gemisi ile ilişiği bulunan taraflar olduğu açık olup donatan kötüniyetli olarak mevcut sözleşmenin tarafı olmadığını iddia ettiğini, sözleşmeden doğan yükümlülüğünü yerine getirmeyerek müvekkilinin halihazırda mağdur olmasına sebep olan davacı, kötüniyetle ikame etmiş olduğu bu dava ile müvekkili zarara uğratmayı amaçladığını, donatan ile müvekkili arasında ... şartları doğrultusunda donatanın ifa sorumluluğunun doğduğunu, sözleşmeden doğan yükümlülüğünü ihlal eden donatan müvekkilinin zarara uğramasına sebep olduğunu, müvekkili şirketin donatanın gemisine ihtiyati haciz konmak üzere başvuruda bulunmakta hukuki yararı olduğunu, mahkemece de sunulan deliller değerlendirilerek ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verildiğini, açıklanan nedenlerle davacının haksız ihtiyati haciz sebebiyle ikame etmiş olduğu haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep edilmiştir.
Deliller;
... 16. İcra Dairesi'ne, ... Liman Başkanlığı'na, ... Ticaret Odası'na, ... İşleri Genel Müdürlüğü'ne, ... İlişkiler ve ... Birliği Genel Müdürlüğü(Hukuk Mütalâa ve Görüş Bürosu)'na yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Lojistik Uzmanı Bilirkişi ...'ın raporunun sonuç kısmı: \"... tamamen yük ve geminin eş zamanlı hazır olması gereken süredir. Gemi gelmezse kiracı başka gemi bakabilir ama gemi gelip kiracı hazır olmazsa demuraj öder kural gereği. Yani özet olarak ihtiyati haciz kararı ... Hukuku açisindan uygun değildir. Masrafları yapmamak davacının kendi elindedir. Geminin durumunu netleştirip ona istinaden masrafları yapabilirdi. limanlarında seferden men kararı alınmasına ek olarak arbitrasyon için ... mahkemeleri yetkilendirilmiş olup seferde men kararına ilişkin Donatanınn ticari kaybı göz önünde bululndurulacağından geminin günlük kira tutarı üzerinden zarara uğraması Taşıtan’ın haklı durumdan haksız duruma düşmesine sebep olabilir. Normal şartlarda bildirim yapılsaydı armatör bir cezai duruma düşmezdi, ancak bildirim yapmadan gemiyi belirtilen tarihlerde getirmediği için sorumluluğu bulunmaktadır. Gemiyi bağlama konusu ise ayrı bir mahkeme konusu olacağı kanaatimdir.\" şeklindedir.Sigorta ve Taşıma Uzmanı Bilirkişi ...'in raporunun sonuç kısmı: \"-Dosya içeriğine göre taraflar arasında sözleşme ilişkisinin bulunduğu ve ihtilafa konu asıl alacağın ... alacağı mahiyetinde olabileceği; - ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi’nin (Dosya No: 2020/... Karar No: 2020/...) ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2019/... D.İŞ - 2019/... K.’na ilişkin olarak14/09/2020 tarihli kararı ile; davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesine göre esastan reddine kesin olmak üzere karar verildiği; 2019/... Esas numaralı dosyanın sonucunun işbu dava yönünden bekletici mesele yapılması yönündeki talebe ilişkin olarak; Mahkemenin 03.11.2020 tarihli oturumunda 2019/... E sayılı dosyanın celbine karar verdiği; Mahkemenin 09.09.2021 tarihli oturumda ... 1 ATM 2019/... E sayılı dosyanın tahkim şartını yerine getirmediği gerekçesiyle reddedilmesi sebebiyle bekletici mesele yapılmasının talebin bu haliyle reddine karar verildiği; Dosya içeriğinde, işbu ara karar sonrası tahkime başvuru yapılıp yapılmadığına ilişkin belge bulunmadığı, ilgi dosya evrakı derdest dosya içerisinde mevcut olmamakla, bu dosyanın tarafları, konusu hakkında malumat olmaması sebebiyle bu hususta TTK 1361/2 uyarınca bekletici sorun talebine ilişkin takdirinin Mahkeme’ye ait olduğu; -Dosya içeriğine göre 5 gün * 2.500 ...= 12.500,00 ... toplam kazanç kaybının kabulü gerektiği; - Acentelik ücreti, demirleme ücretleri, motor servisi, ulaşım gideri, noter gideri ile tercüme gideri olmak üzere toplam 851.50 ...’nın kabulü gerektiği; - 10 Temmuz 2019 tarihli faturada ... Hububat Tic. Ltd. Şti yükün gemiye yüklenememesi nedeniyle oluşan masrafları tanzim amacıyla 35.000 ... miktarı ile faturalandırıldığı dosya içeriğinde görülmekle Dosya içeriğinde sunulan belgelere göre taraflar arasında sözleşme ilişkisinin kabulünün mümkün olmasına karşın işbu hususa ilişkin taleplerin ihtiyati tedbir (seferden men) uygulamasından ziyade temel uyuşmazlığa ilişkin bir husus olduğu; - Faize ilişkin hesaplamanın Mahkemenin takdirine bırakılması; görüş ve kanaatine ulaşılmıştır.\" şeklindedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, haksız ihtiyati hacizden kaynaklı tazminat istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacının gemisine uygulanan ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/... Değişik İş sayılı kararından kaynaklı ihtiyati haczin haksız olup olmadığı ve bundan kaynaklı davacının tazminat hakkı var ise tazminat miktarının ne kadar olduğu noktalarında toplanmaktadır. ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/... Değişik İş sayılı kararı ile ... IMO numaralı gemi hakkında seferden men kararı verildiği, akabinde yatırılan teminat mukabilinde ihtiyati haczin teminata kaydırıldığı, karara itiraz edilmesi üzerine 17/09/2019 tarihinde ihtiyati haczin kaldırıldığı, kaldırma kararının istinaf edilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 2020/... Esas ve 2020/... Karar sayılı ilamı ile ihtiyati haciz talep edenin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. İhtiyati haciz kararın kaldırılması ve istinaf denetiminden kesinleşmesi dikkate alındığında konulan ihtiyati haczin haksız olduğu kanaatine varılmıştır. Davaya konu geminin ihtiyati hacizden kaynaklı 5 gün seferden men edildiği ve bu 5 günlük zararın talep edildiği anlaşılmaktadır. Davacı vekili zararına ilişkin bir kısım belgeleri mahkememize sunmuş ve mahkememizce davacının zararının hesaplanması için dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir. Mahkememizce alınan ilk rapor hüküm kurmaya elverişli olmadığından uzak yol kaptanından bilirkişi raporu alınmış ve raporda davacının talebinin makul olduğu belirtilmiştir. Rapora yapılan itirazlar ile rapordaki hesaplamanın ayrıntılı ve denetime elverişli olmaması gözetilerek; ... Taşıma Hukukunda Uzman Bilirkişiye dosya tevdi edilmiştir. Bilirkişi raporunda; ... ... Ticaret Odası’nın ... sayı ve 04.06.2021 Tarihli yazısında; 1984 yapımı 5160 dwt tonluk Mv ... gemisinin tüm donanımlarının eksiksiz olması şartıyla 19.08.2019-23.08.2019 döneminde 5 günlük seferden men süresi içerisinde benzer özelliklerde ve aynı tarihlerde emsal demurrage ve time charter kazancının günlük 2500 ... olacağı tespit ve kanaatinin rapor edildiği; bu bağlamda bilirkişi marifetiyle tespit edilmiş bulunan 5 gün * 2.500 ...= 12.500,00 ... toplam kazanç kaybının kabulü gerektiği, ... gemisinin 19.08.2019- 23.08.2019 tarihli ... Limanı demirleme alanında seferden men dönemine ait olarak ibraz edilen ... Denizcilik tarafından tanzim edilmiş bulunan 30.08.2019 tarihli faturada gösterilen (acentelik ücreti, demirleme ücretleri, motor servisi, ulaşım gideri, noter gideri ile tercüme gideri) toplam 851.50 ...’nın ticari hayatın olağan akışına uygun görülmesi sebebiyle kabulü gerektiği belirtilmiştir. Bilirkişi raporu belge delillerine ve özellikle kurum cevabi yazısındaki emsal günlük zarar miktarına göre hesaplama içerdiğinden mahkememizce hükme esas alınmış ve davacının 5 günlük zararının toplam 13.351,50 ... olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı yan dava dilekçesinde günlük zararının 3.000,00 ... olduğunu ve ayrıca 851,50 ... demirde bekleme masrafı olduğu vakıasıyla aslında iki ayrı alacak kalemini talep etmiştir. Dava dilekçesinden davacının bir faiz alacağı talep etmediği açıkça anlaşılmaktadır. Bu bağlamda; mahkememizce alınan ikinci raporda geçen 355,00 ...'lik faizle ilgili dava dilekçesinde bir talep olmadığından davacının daha sonra bilirkişi raporlarına itirazlarında bu alacak kalemini talep etmesine itibar edilmemiş ve davacının günlük 2.500,00 ...'den 5 günlük zararı olan 12.500,00 ... ve 851,50 ... demirde bekleme masrafı olmak üzere toplam 13.351,50 ...'nin geminin serbest bırakıldığı ve talep edilen 23/08/2019 tarihinden itibaren ... Bankalarının ... ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı işletilmek üzere davalıdan alınarak, davacıya verilmesine şeklinden aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dava dilekçesinde 1 ... kurunun 5,76 TL'den hesaplanarak harç ikmali yapılmış olması sebebiyle aynı şekilde kabul edilen miktarın 1 ... 5,76 TL kabul edilerek karar ve ilam harcı ve sair yargılama giderleri ile ilgili karar verilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davanın Kısmen Kabulü ile; 13.351,50 ...'nin, 23/08/2019 tarihinden itibaren ... Bankalarının ... ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı işletilmek üzere davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 5.253,35 TL karar ve ilam harcından; 1.561,15 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 3.692,20 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.561,15 TL peşin harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL başvurma harcı, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti, 235,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 4.279,40 TL yargılama giderinden; davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 3.604,11 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 12.262,02 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 9.200,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
8-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
9-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 19/09/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır