T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 23. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ\t
23. H U K U K D A İ R E S İ \t\t\t \t\t\t (E S A S I İ N C E L E M E D E N
\t\t\t K A R A R I N K A L D I R I L M A S I)
.
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN \t: ... \t...
ÜYE \t: ... \t...
ÜYE \t: ...\t\t...
KATİP\t: ... \t\t...
İNCELENEN KARARIN:
MAHKEMESİ\t: ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 08/10/2019
ESAS-KARAR NUMARASI : ...
Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ\t:
İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ\t:
Davacı vekili; müvekkili şirkete ... ait işyerinde 13.07.2017 tarihinde 19.00-22.00 saatleri arasında hırsızlık olayı yaşandığını, sigortalı işyerinin bulunduğu ... ... Sitesi ile davalı ... .... Ltd. Şti. arasında, hırsızlık olayının yaşandığı dönemi kapsayan güvenlik hizmeti sözleşmesi bulunduğunu, bu sözleşmeye göre, ... ... Sitesinin 7/24 davalı firma tarafından korunmakta olup, giriş-çıkışların kayıt altına alındığını, ayrıca ... sitesinde gece devriyesi bulunması gerektiğini, olay günü faili meçhul kişiler tarafından ... sitesinin yan tarafındaki boş tarladan araç ile giriş yapıldığı, akabinde ... sitesi çevresindeki jilet tel ve kafes parmaklıkların kesildiği ayrıca araçla çarpılarak devrildiği ve daha sonrasında da işletme giriş alüminyum doğrama kapısının zorlanarak açılması ile muhtelif eşyaların çalındığı ve sonrasında çalınan eşyaların tekrar yan tarlaya ulaştırıldığı ve kişilerin geldikleri araçla olay yerinden ayrıldıkları hususlarının tespit edildiğini, davalı firmanın 7/24 korumakla yükümlü olduğu bölgede yaşanan bu olayı tespit edemediğini, yaşanan hadiseden davalı firmanın kusurlu-sorumlu olduğunu, ekspertiz tarafından belirlenen hasar bedelinin sigortalıya ödendiğini, davalı tarafça talep edilmesine rağmen ödeme yapılmaması üzerine hasar bedelinin faizi ile birlikte tahsili için Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2018/2229 E. sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalının itirazı üzerine icra takibinin durduğunu ileri sürerek, davalının itirazının iptaline ve %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili; müvekkili firmanın 23.03.2016 tarihli sözleşme ile iddia edilen hırsızlık olayının mağdurunun işyerinin bulunduğu ... ... ... Sitesinin güvenlik hizmetini üstlendiğini, meydana gelen olayda müvekkili firmanın hiçbir kast, kusur ve ihmali bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere olayda İçişleri Bakanlığı ve site yönetiminin de kusurlarının bulunduğunu, davanın sigortalı şirket, İçişleri Bakanlığı ve site yönetimine karşı açılması gerektiğini, bu nedenle husumet itirazında bulunduklarını,
Site yönetimi ile müvekkil firma arasında akdedilen Güvenlik Hizmeti Sözleşmesinin \"Amaç ve Konu\" başlıklı 2. maddesinde, \"Sitede çalışanların veya misafir amaçlı gelenlerin güven içinde bulunması kötü niyetlilerin huzura, mala ve cana olabilecek tecavüzlerin yasaların ve görevin ifası için tahsis edilen personel ve ekipmanların imkânı dâhilinde caydırıcı olması ve ön güvenlik tedbirlerinin alınmasıdır. Firma güvenlik elemanlarının görevi polis v.b kolluk ve güvenlik kuvvetlerinin yetki alanlarının dışında kalan ve ekli yönetmelikte yazılı olan güvenlik tedbirlerini almak ve resmi güvenlik görevlilerinin hizmet alanlarına giren konularda derhal en yakın resmi güvenlik kuruluşuna başvurmakla sınırlıdır.\" hükmünün düzenlendiğini, müvekkilinin gerekli güvenlik ekibini özen ile seçtiğini, güvenlik personelinde bulunması gereken malzeme ve teçhizatı eksiksiz tedarik ettiğini, personeline gerekli meslek içi eğitimi verdiğini, personelin çalışma şeklini ve çalışma sahasının denetimi için gerekli koordinasyon ve güvenlik birimini kurduğunu ve bu personelleri aracılığı ile gün içerinde belirli saatlerde sürekli denetim faaliyetlerini eksiksiz yerine getirdiğini, müvekkilinin sitenin dış ve çevre güvenliği kapsamında sadece \"caydırıcı\" güvenlik hizmeti verdiğini, müvekkiline atfedilebilecek bir kasıt, kusur ve ihmali bulunmadığını,
İddia edilen hırsızlık olayında site yönetiminin ve sigortalı iş yerinin ağır kusur ve ihmali bulunduğunu, sitede yeterli düzeyde kamera bulunmadığını, site alanı oldukça geniş bir satıhı kapsamakta olup bir devriyesinin yaklaşık bir saatte sonlandığını, müvekkilinin site içindeki güvenlik kameraların sayıca yetersiz olduğunu ve bu eksikliğin giderilmesini site yönetiminden, defalarca sözlü ( aradaki güven ilişkisinden kaynaklı ) olarak talep ettiğini, ayrıca site yönetiminin talebi üzerine bir gündüz vardiyasında, iki de gece vardiyasında olmak üzere üç kişilik bir personel istihdam ettiğini, güvenlik hizmeti sunulan mahalin çok geniş bir alanı kapsıyor olması, gece de çalıştıran personelin birinin dış kapı nizamiyesinde olması, diğer personelin de devriye görevinde olması sebebiyle bazen sıkıntılar yaşandığı hususunun site yönetimine bildirildiğini ve yeterli sayıda personel istihdamının talep edildiğini ancak site yönetiminin bu uyarıları dikkate almadığını, yeni personelin ekstra bir mali külfet getireceğinden bahisle yeni personel istihdam talebini reddettiğini,
Ayrıca iddia edilen hırsızlık olayından yaklaşık 3-4 gün önce güvenlik personeli olan çalışanın, sitenin etrafını çevreleyen ve o mahalde bulunan sitenin dış koruması olan beton duvar üzerindeki tel örgülerinin bir paletinin yerinden çıkarılmış olduğunu, sigortalı iş yerinin bulunduğu sokakta kameraların yönünün görüntü alınmaması maksadı ile çevrilmiş olduğunu, iş yeri kapı kilidinin arasının bir parmak girecek şekilde genişletilmiş olduğunu fark ederek bu hususları hem iş yerine hem de site yönetimine bildirdiğini, ayrıca bu hususta tutanak düzenlediğini, buna rağmen site yönetimi ve işlerinin gerekli tedbirleri almadığını,
Bu sebeplerle sigortalı işyeri sahiplerinin ve site yönetiminin ağır kusuru ve ihmali bulunduğunu,
Davacının, faili meçhul kişilerce sitenin tel çitlerinin dışarıdan bir aracın müdahalesi ile devrildiğine dair iddialarının gerçek dışı olduğunu, sitenin dış koruma duvarı betonarme olup bu beton kısmının üstünde belirli bir yükseklikte tel örgü bulunduğunu, bu tel örgüye bir aracın değil insan eli ile müdahalenin söz konusu olduğunu, bu hususun olay yerinde emniyet mensuplarınca tutulan tutanak ve olay yeri inceleme raporu ile açıklığa kavuştuğunu,
Davacı tarafın hırsızlık olayının akşam saat 19:00-22:00 saatleri arasında gerçekleştiği ve güvenlik personelinin gece 22:00'de iş yeri sahibini bilgilendirdiği iddiasının da somut bir dayanağı bulunmadığını, müvekkili firmanın olayı saat 21:00 devriyesinde gördüğünü, gerekli tüm hazırlıkları yaptığını ve yetkililerin olay yerine gelmesini sağladığını,
Davacı tarafın hırsızlık vakası sonucunda iş yerinden muhtelif adetlerde madeni yağın çalındığı iddiasının işyeri sahiplerinin soyut ve maddi olgu ile desteklenmeyen beyanına dayandığını, bu iddianın ve dayanak belgelerin hukuki geçerliliğinin bulunmadığını, ekspertiz raporunda belirlenen adette madeni işyerinde bulunduğunun belli olmadığını, davaya konu hırsızlık olayı ile ilgili adli soruşturmanın devam ettiğini, şüphelilerin firari durumda olduğunu,
Savunarak, davanın öncelikle husumet nedeniyle, aksi halde esastan reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ\t:
İlk derece Mahkemesince; \"...dosya kapsamında toplanan deliller, Ankara 30. İcra Müdürlüğünün dosyası, Güvenlik Hizmeti Sözleşmesi, 03/08/2017 tarihli hasar ekspertiz raporu ve mahkememizce hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu hırsızlık olayı öncesinde 09/07/2017 tarihinde davalı tarafından tutulan tutanağa göre devriye kontrolü sırasında şirketin ön tarafını gösteren kameranın aşağı çevrilmiş olduğunu, güvenlik şirketi tarafından tespit edilerek firma yetkilisine bildirildiği, firma yetkilisinin buna karşılık bir önlem almadığının tutanak ile tespit edildiği, yine 11/07/2017 tarihinde site yanındaki açık alada bulunan tel örgünün bir kısmını yerinden çıkartıldığının tespiti üzerine şirket yetkilisine bilgi verildiğinin tutanak altına alındığı, dosya kapsamındaki 22/03/2016 tarihli güvenlik hizmeti sözleşmesinin ikinci maddesi uyarınca \"... ... ... Sitesinde bulunan iş yerlerinde alışveriş ve ziyaret amaçlı gelenlerin rahat ve güven içinde bulunması, kötü niyetlilerin huzura, mala, cana olabilecek tecavüzlerin yaraların ve görevin ifası için tahsis edilen personel ve ekipmanların imkanları dahilinde caydırıcı olması ve ön güvenlik tedbirlerinin alınmasıdır.\" ibaresinin yer aldığı, site içinde kaç personelin bulundurulacağı ve teçhizatı hususunda ... ... ... Sitesi yönetiminin karar mercii olduğu anlaşılmıştır. Anlatılanlar ışığında yapılan değerlendirmede davalı firma tarafından dava konusu hırsızlık olayı karşısında sözleşme kapsamında yasaların ve görevin ifası için tahsis edilen personel ve ekipmanların imkanları dahilinde caydırıcı olarak ön güvenlik tedbirlerini aldığı, bu suretle kusurlarından söz edilemeyeceği kanaatine varılarak hasarın davalı firmanın sorumluğunda olmadığı\" gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ\t:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; İlk derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olmaktan uzak, eksik incelemeye ve yanlış yorumlamaya dayalı ve ehil olmayan kişilerce düzenlenmiş olduğunu, bilirkişi raporundaki davalı ... firmasının, dava konusu hırsızlık eylemine ilişkin sözleşmede belirtilen eylemleri yerine getirerek caydırıcı ön güvenlik tedbirlerini aldığı yolundaki tespitin dosya kapsamına ve oluşa aykırı olduğunu, davaya konu zararın caydırıcı olmaktan uzak ve sözleşmede belirtilen yükümlülüklerin ihlali sonucu meydana geldiğini,
Davalı tarafça sözleşmedeki, \"... ... ... Sitesi'nde bulunan iş yerlerine, alış veriş için veya ziyaret amaçlı gelenlerin rahat ve güven içinde bulunması kötü niyetlilerin huzura, mala olabilecek tecavüzlerinin yasaların ve görevin ifası için tahsis edilen personel ve ekipmanların imkanları dahilinde caydırıcı olması ve ön güvenlik tedbirlerinin alınmasıdır.\" hükmündeki yükümlülüğün ihlâl edildiğini, davalı şirket çalışanları tarafından tutulan tutanaklarda Site Yönetiminden ekipman ya da personel eksikli bir talepte bulunulmadığını, önleyici tedbirlerin gerektiği şekilde yürütülmediğini ve zarar meydana geldiğini,
Site yönetimine kusur atfedilebilmesi için basiretli bir tacir olarak güvenlik şirketinin üstlendiği işe dair yalnızca riskleri bildirmesinin yeterli olmadığını ayrıca bu risklere ilişkin fizibilite raporunu da sunması gerektiğini, etkin güvenlik stratejilerinin uygulamaya konulması gerektiğini, bunun dışında yönetimi uyaracak risk analiz raporlarının hazırlanıp sunulması ve devriye görevi ihsas edilmesi gerektiğini, doğan zarardan 4077 sayılı yasanın 13. maddesi kapsamında \"Ayıplı hizmet vermesi\" nedeniyle kusurlu olduğunu,
Hükme esas alınan bilirkişi raporunun olay yerinde inceleme yapılmaksızın düzenlendiğini, bizzat bilirkişi tarafından sitenin ve güvenliğin koruduğu alanın görülmesi gerektiğini, bilirkişi raporunda, hırsızlığın yaşandığı sitenin alanı itibarıyla kaç güvenlik görevlisi çalıştırılması gerektiği, hırsızlık olayının davacının iddiası doğrultusunda gerçekleşip gerçekleşemeyeceği hususlarında değerlendirme yapılamadığını,
Hırsızlık öncesi 09.07.2017 tarihinde tutulduğu belirtilen tutanakları kabul etmediklerini, zira bu tutanakların davalı ... firmasınca her zaman düzenlenebilecek mahiyette olduğunu ve sigortalıya tebliğ edilmediğini,
Davalı ... firması ile dava dışı site yöneticiliği arasında düzenlenen güvenlik sözleşmesinde, davalı şirketin görevinin sadece giriş çıkışları kontrol etmek olduğuna dair bir hüküm bulunmadığını,
Bilirkişi raporunda ... Komisyonunca hırsızlık olayının yaşandığı ... ... sitesi için site yönetimine özel güvenlik izninin verilip verilmediği ve kaç kişilik güvenlik kadrosunun tahsis edildiği hususunda hem ... Komisyonuna ve ... ... Sitesi Yönetimine yazılan müzekkere cevaplarının dikkate alınmadığını,
Belirterek, İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,
HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE\t:
Davacı tarafça, ... ile sigortalı ... ait işyerinde 13.07.2017 tarihinde meydana gelen hırsızlık olayında sigortalıya ait işlerinden madeni yağların çalındığı, sigortalı işyerinin bulunduğu ... ... ... Sitesi Yöneticiliği ile davalı ... şirketi arasında olay tarihini kapsayan Güvenlik Hizmeti Sözleşmesi bulunduğu, olayın meydana gelmesinde davalı ... şirketinin kusurlu olduğu iddiasıyla sigortalıya ödenen tutarın rücuen tahsili için başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali talebiyle iş bu dava açılmıştır.
İlk derece Mahkemesince 29.08.2019 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda, davalı tarafından tutulan 09.07.2017 ve 11.07.2017 tarihli tutanaklara dayalı olarak \"site içinde kaç personelin bulundurulacağı ve teçhizatı hususunda ... ... ... Sitesi yönetiminin karar mercii olduğu, ...davalı firma tarafından dava konusu hırsızlık olayı karşısında sözleşme kapsamında yasaların ve görevin ifası için tahsis edilen personel ve ekipmanların imkanları dahilinde caydırıcı olarak ön güvenlik tedbirlerini aldığı, bu suretle kusurlarından söz edilemeyeceği\" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davalı firma çalışanları ... ve ... tarafından hırsızlık olayı tarihinden önce tutulduğu savunulan 09.07.2017 tarihli tutanakta; \"Görev yerimizde saat 18.00'de görev aldık. Devriye kontrolü esnasında ... İnşaat Şirketi önünü gören kameranın yönünün aşağı çevrilmiş olduğunu gördük. Firma yetkilisi siteden çıkış yaparken aracını durdurup sizin yerinizi gösteren kameranın eğik olduğunu kendisine bildirdik. Kapı kilidinin arasının bir parmak girecek şekilde olduğunu değiştirmesi gerektiğini söyledim. Aynı konuda sitenin yetkilisi olan Sinan bey de aynı konu için uyarmasına rağmen hiç bir önlem alınmadı.\" açıklaması,11.07.2017 tarihli tutanakta ise, \"Saat 20.00 sıralarında site içerisinde devriye görevimizi yaparken site girişine göre sağ tarafta kalan boş alanın orta kısmında ... İnşaatın bulunan işyerine yakın bulunan tel örgünün bir paletinin yerinden çıkarıldığı görülmüş olup, tahminen siteye girmek için kötü amaçlı kişiler tarafından yapıldığı gözlenmiş olup site yetkilisine ve ... işyeri yetkilisine bilgi verilmiş olup ilerleyen saatler tarafından tekrar yerine takılmıştır.\" açıklaması yapılmıştır.
Bu tutanaklar; sadece davalı firma çalışanlarının imzasını taşımakta olup, site yönetiminin ve sigortalı ... İnş. ... Ltd. Şti. yetkililerinin imzası bulunmadığından davalı lehine delil olarak değerlendirilmeleri mümkün değildir.
Davalı tarafça cevap dilekçesinde; site içindeki güvenlik kameralarının site için yetersiz olduğu, sitenin alanı itibariyle güvenlik personelinin yetersiz olduğu, yeni güvenlik personeli istihdam edilmesi gerektiği hususunda site yönetiminin defalarca uyarıldığı savunulmuşsa da bu konuda somut delil ve belge sunmamıştır.
Profesyonel olarak güvenlik hizmeti veren davalı şirketin, sözleşme imzalanmadan önce hizmet vereceği alanı incelemesi, gerekli güvenlik personeli sayısını belirlemesi, bu konuda yetersizlik tespit ederse sadece akşam 18.00 sabah 8.00 arası (pazar günleri gündüz dahil) iki güvenlik personeli ile hizmet vereceği düzenlenen sözleşmeyi imzalamaması beklenir.
Öte yandan İlk derece Mahkemesince davacı delilleri arasında bulunan, olayla ilgili C. Başsavcılığı evrakı ve varsa dava dosyası getirtilmemiş, evraktaki tutanak, ifade ve delillerin değerlendirilmesi gerekirken bu değerlendirme yapılmamıştır.
Ayrıca İlk derece Mahkemesince bilirkişilere yerinde inceleme yetkisi verilmesine karşın, davacı vekilinin kök rapora itirazları doğrultusunda yerinde inceleme yapılmadığı, itirazlarının cevaplandırılmamış olduğu görülmüştür.
Buna göre İlk derece Mahkemesince, C. Başsavcılığının olayla ilgili soruşturma evrakı ve varsa dava dosyası getirtilip, davalı taraf çalışanları tarafından tek taraflı olarak tutulan ve neredeyse hırsızlığın oluş şekli ile örtüşen nitelikteki tutanaklar dikkate alınmaksızın davalının kusur oranının yeniden belirlenmesi gerekirken, yanılgılı gerekçeye ve eksik incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
Bu durumda Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi uyarınca, esası incelemeden İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM\t:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi uyarınca Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 08.10.2019 tarih ve 2018/383 E., 2019/717 K. sayılı kararının ESASI İNCELEMEDEN KALDIRILMASINA, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
2-Davacı tarafça yatırılan istinaf karar harcının istek halinde iadesine,
3-Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin İlk derece Mahkemesince esas hükümle birlikte değerlendirilmesine,
4-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine,
16.07.2024 tarihinde, HMK'nın 362/(1)-a. maddesi uyarınca (Ek madde 1 uyarınca yeniden değerleme oranına göre belirlenen 378.290,00 TL. kesinlik sınırının altında kaldığından) KESİN olmak üzere, HMK'nın 353/(1)-a ve 362/(1)-g maddeleri uyarınca KESİN olmak üzere, oybirliği ile karar verildi.
GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ \t: 16/07/2024\t\t\t\t
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza