T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/518
KARAR NO: 2024/733
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/773
KARAR NO: 2020/939
KARAR TARİHİ: 31/12/2020
DAVANIN KONUSU: Kayıt Kabul
KARAR TARİHİ: 22/05/2024
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müflisin Bakırköy ... İflas Müdürlüğüne ... İflas dosyası üzerinden iflası açıldığını, müvekkilinin müflisten olan alacağının kaydı için iflas idaresine başvurulduğunu, 19 nolu alacak kayıtlarının yapıldığını, iflas idaresinin ¨ 1.619.833,00’lik alacağı kabul edip, ¨1.728.276,13’lik kısmını reddettiğini, müvekkili ile müflis arasında Kestel ...Noterliğinin 18.07.2013 tarih ... Yevm. Nolu ... sayılı Finansal Kiralama Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme konusu malların müflise teslim edildiğini, müflisin ödemeleri yapmayarak temerrüde düştüğünü, Beyoğlu ...Noterliği 07.11.2016 tarih ... Yevm. Nolu ihtarname ile 60 gün içinde ödeme yapılmasının ihtar edildiğini, müflisin ödeme yapmaması üzerine Beyoğlu ... Noterliği'nin 17.03.2017 tarih ... Yevm. Nolu fesih ihtarnamesinin gönderildiğini, fesihten sonra, İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas ve ... Esas sayılı dosyaları ile icra takibine geçildiğini, işbu dosyalardan 22.11.2017 tarihi itibariyle ¨3.348.109,13 alacakları olduğunu gösteren kapak hesaplarının alındığını, izah edilen nedenlerle,¨ 1.728.276,13 alacaklarının iflas masasına kaydına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı iflas idaresine yükletilmesini talep etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının alacak talebinin 19 kayıt numarası ile işleme alındığını, müflis şirket yetkilisinin borcun ¨1.619.833,00'lik kısmını kabul edip, kalanını reddettiğini, iflas idaresince sunulan belgelerin bir kısım alacağın varlığı konusunda kanaat oluşturduğunu, ancak iflas öncesi ara ödemelerde yapılabileceği düşünülerek müflis şirket yetkilisinin de beyanları dikkate alınarak karar verildiğini, davacının bu davaya konu finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan çok sayıda takip ve dava açtığını, davacının alacağının tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile birçok takip başlattığını, bu dosyalardan tahsilat yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise ne miktarda tahsilat yapıldığının belli olmadığını, davacı ve müflise ait ticari defterlerin incelenmesi ile iflas tarihi itibariyle müflis şirketin borcu olup olmadığının ortaya çıkacağını, izah edilen nedenlerle ana para ve faiz konusundaki belirsizliklerin giderilmesini, davacı ve müflis kayıtları ile taraflar arasında mevcut dava ve takip dosyaları üzerinde inceleme yapılarak, iflas tarihi itibariyle müflisin davacıya borçlu olduğu miktarın tespit edilmesini, iflas erteleme kararından, iflasın açılmasına kadarki süre için faiz işletilebileceğinden, davacının aşan taleplerinin reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece ''... Davacı bankanın müflis şirket ile finansal kiralama sözleşmeleri imzaladığı,müflis şirketin borcunu ödememesi üzerine hesabın kat edilerek durumun müflis şirkete tebliğ edildiği,hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davacı bankanın ¨ 389.792,90 alacağı bulunduğu,alacağın gerçek varlığı yönünde yeterli delillerin bulunduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile ¨ 389.792,90 tutarındaki alacağın iflas masasına kayıt ve kabulüne, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine\" dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; Sözleşmenin 48. Maddesi uyarınca muaccel hale gelen alacağı faiz işletilmesinin mümkün olduğu, bilirkişi raporuna sunulan itirazların değerlendirilmediği, icra takip dosyalarında yer alan kapak hesapları da incelendiğinde talep edilen miktar ile uyumlu olduğu ve mahkemece verilen kararın kaldırılması gerektiği belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nin 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan kayıt kabul davasıdır. Taraflar arasında düzenlenen finansal kiralama sözleşmesinde, davacının kiralayan, müflis şirketin ise kiracı olarak anıldığı, sözleşmenin ayrılmaz bir parçasını teşkil eden özel şartlar ek: 2 de ayrıntılı tanımı yapılan malın/malların 6361 sayılı finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri kanunu ve sözleşmede yazılı şart ,şekil,hüküm ve esaslar çerçevesinde kiracıya kiralanması konusunda işbu finansal kiralama sözleşmesi ve eklerinin imzalandığı belirtilmektedir .Sözleşmenin kiralayanın fesih hakkını kullanması ile sona ermesi hükümlerinin düzenlendiği 47. ve 48. maddelerinde aşağıda belirtilmiştir. Madde 47)KİRACI tarafından kiralananın KİRALAYANA iade edilmesi A- iş bu sözleşme hükümleri uyarınca , KİRACI 'nın KİRALAYAN 'ın yazılı izni ile malı /mallarını satın almaktan vazgeçmesi veya KİRALAYAN 'ın satıştan rücu etmesi halinde ve/veya sözleşmede belirtilen fesih haklarından bir ya da birkaçına dayanarak sözleşmeyi fesih etmesi halinde kiralanan , 5 (beş) gün zarfında ,tüm sökme, nakliye , nakli sigortası , taşıma ve yükleme masrafları KİRACI 'ya ait olmak üzere KİRACI tarafından KİRALAYAN 'a iade ve teslim edilecektir . ...Madde 48) bütün kira bedellerinin muaccel hale gelmesi KİRALAYAN 'ın bu sözleşme hükümlerine göre kiralanan KİRACI 'ya satışından rücu etmesi ve/veya bu sözleşmede yer alan sebeplere dayanarak iş bu sözleşmeyi fesih etmesi halinde , KİRACI 'nın sözleşmenin Ek:1'de yer alan (ödeme planı )na göre vadesi gelmemiş tüm kiralama bedelleri ve KİRACI 'nın sair borçları kendiliğinden muaccel hale gelecek ve KİRACI muaccel hale gelen bütün kiralama bedellerini 5 (beş) gün zarfında ödemekle yükümlü olacaktır. '' hükümleri yer almaktadır. Fesih ihtarnameleri: Davacı tarafından davalı müflis şirket ve dava dışı firmalara Beyoğlu ... Noterliği vasıtasıyla gönderilen 07.11.2016 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamede taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği ve davalının toplam borcunun 2. 318.591,94 TL olduğu belirtilmiştir. Davacı tarafından davalı müflis şirket ve dava dışı firmalara Beyoğlu .... Noterliği vasıtasıyla gönderilen 17.03.2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamede, taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği ve davalının toplam borcunun 2.355.266,88 TL olduğu belirtilmiştir.
İcra takip dosyaları: -İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayıda takip dosyasında; davacı tarafından davalı aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile 1.000.000,00 TL alacağın tahsili talepli ve davacı tarafından dava dışı kişi/şirket aleyhine başlatılan icra takip dosyalarının bulunduğu dosyada yer alan bilgilerden tespit edilmiştir. Bakırköy ... İcra Dairesi Tarafından ...sayılı iflas dosyası ile ilgili mahkemeye gönderilen cevabi yazıda; müflis ... Dış Ticaret Anonim Şirketi Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/11/2017 tarih, 2016/112 Esas, 2017/1039 Karar sayılı ilamı ile 22/11/2017 tarihinde iflâsına karar verildiği, tasfiye işlemlerinin İİK m. 219 uyarınca adi tasfiye olarak yürütüldüğü, iflas kararının kesinleşmemesi sebebiyle 2. Alacaklılar toplantısının yapılmadığı belirtilmiştir Dosyadaki bilgi ve belgelerden , davacının 3.348.109,13 TL alacağının icra dairesince sunulan belgelerin incelenmesi sonucunda 1.619.833 TL lik miktarının kabul edildiği ve bu miktar alacağın 4. sıraya kaydına karar verilerek talebin geri kalan kısmını reddedildiği anlaşılmaktadır. Bilirkişi Raporu:Bilirkişi ... tarafından sunulan 10/07/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı Müflisin Bakırköy ... İflas Müdürlüğü'nün ... nolu İflas dosyasında bulunan ticari defterleri, davacı ticari defterlerinin yerinde incelenmesi ve dosya münderecatının incelenmesi neticesinde; yanlar arasında; davacının davalıya Finansal Kiralama Sözleşmesine dayalı olarak Makine satışı yapması şeklinde ticari ilişki kurulduğu, davacı ticari defterlerinde, İflas tarihi itibariyle davacının davalı Müflisten 2.009.625,90 alacaklı olduğunu, davalı Müflis ticari defterlerinde iflas tarihi itibariyle davacıya 1.961.296,08 borçlu olduğunu, rapor içeriğinde gerekçeleri ile izah edildiği üzere, İflas tarihi itibariyle, davacının davalı müflisten 2.009.625,90 alacaklı olduğu sonucuna varıldığı, iflas masasının 1.619.833,00'lik davacı alacağını kabul etmesi nedeniyle, davacının kayıt kabulünü talep edebileceği alacağın 389.792,90 olarak hesaplandığı belirtilmiştir. Davacı vekilinin vadesi gelmemiş kira bedellerine kar payı+KDV'nin eklenmesi yönündeki itirazları üzerine bilirkişiden ek rapor alınması yoluna gidilmiş ve düzenlenen 22.04.2020 tarihli ek raporda özetle; sözleşmenin feshi ile birlikte davacının tüm alacaklarının muaccel hale geldiği, ancak davacının fesih ile birlikte vadesi gelmemiş alacakları için hem ana para hem de faiz talep ettiği, sözleşmenin fesinden sonraki döneme denk gelen taksitlerin sadece ana paralarının tahsilinin mümkün olduğu ve vadesi gelmemiş bir alacağın faizinin talep edilemeyeceği belirtilerek kök rapordaki görüşün aynen korunduğu ifade edilmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiş olup, davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Sunulan İstinaf sebeplerinin incelenmesi: İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabule elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığı'nca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar. İflas Müdürlüğü tarafından mahkemeye gönderilen cevabi yazıda, davacının posta avansı yatırdığı belirtilmiştir. 16.08.2018 tarihli cevabı yazı ekinde yer alan tebligat evraklarının incelenmesinde, kararın 02/08/2018 tarihinde tebliğ edildiği ve davanın 15 günlük hak düşürücü süre içinde açıldığı tespit edilmiştir. Bilindiği üzere, kayıt kabul davaları iflastan önce müflisden alacaklı olanların, iflas masasına alacağını kaydettirmek için açtığı ve dayanağı olan İİK'nin 235. Maddesinden alan davalardır. Somut uyuşmazlıkta, davanın süresinde açıldığının tespiti üzerine dairemizce dosyanın esası yönünden incelemeye geçilmiştir. Yukarıda belirtmiş olduğu üzere, taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesine dayalı olarak makine satışı yapılması şeklinde ticari ilişki kurulmuştur. Mali müşavir bilirkişisi tarafından mahkemeye sunulan raporda, davacının ticari defterlerinde iflas tarihi itibariyle temerrüt faizi de dahil olmak üzere davalıdan 2.009.625,90 TL alacaklı olduğu, davalı müflis şirketin ticari defterlerinde ise iflas tarihi olan 22.11.2017 tarihi itibariyle davacıya 1.961.296,08 TL borç olduğu yönünde tespitte bulunulmuştur. Dairemizce öncelikle, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 48. maddesindeki hüküm nazara alınarak muaccel hale gelen alacağa faiz işletilip/ işletilemeyeceği incelenmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda sözleşmenin feshinden sonraki döneme denk gelen taksitlerin sadece ana parasının tahsilini mümkün olduğu ve faiz talep edilemeyeceği yönündeki tespit nazara alınarak mahkemece davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir. Dosya kapsamında yapılan incelemede , taraflar arasında düzenlenen finansal kira sözleşmesine ait ödeme planları incelendiğinde 2013 yılından 2020 yıllına kadar vade ile belirlenen ödeme tablosunda , ana para ,faiz , KDV 'siz kira ve KDV' li kira bedellerinin ayrı ayrı sütunlarda belirtildiği anlaşılmaktadır. Bu haliyle ,tarafların sözleşme düzenlenirken sadece kira bedellerini değil aynı zamanda vadelere ayrılan ana para ödemelerine işleyecek faizleri de kararlaştırdığı anlaşılmaktadır. İş bu nedenle ; sözleşmenin 48. Maddesi ve sözleşme ödeme tablosu birlikte değerlendirildiğinde , sözleşmenin feshinden sonraki döneme denk gelen taksitler yönünden sadece ana para tahsili değil , ana para+faiz miktarının hesaplamaya dahil edilmesi gerekmektedir. Bu yönüyle sunulan istinaf sebebinin dosya kapsamına uygun olduğu açıktır. Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden, davacı tarafça davalı aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takipler başlatıldığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlığa konu alacak ile bağlantılı olması durumunda, iş bu icra takip dosyalarında tahsilat yapılıp/yapılmadığı , yapılmış olması halinde miktarının tespiti için, icra takip dosyaları incelenerek ve güncel kapak hesapları istenerek davacının haklılık durum ve oranı tespit edilmelidir. Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nin 353/1.a.6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davacı tarafın istinaf başvurusunun KABULÜNE,2-Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 2018/773 Esas, 2020/939 Karar sayılı ve 31/12/2020 tarihli kararının HMK'nin 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine iadesine,4-Harçlar Kanunu gereğince davacı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye GELİR KAYDINA, istinaf karar harcının talep halinde davacıya İADESİNE, 5-Davacının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1-g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 22.05.2024