T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t\t: 2020/580 Esas
KARAR NO\t\t: 2021/440
DAVA\t\t: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ\t\t: 17/11/2020
KARAR TARİHİ\t: 29/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... ... ... Şubesine tahsil için tevdii olunan ... ... ... Şubesine ait ... çek seri nolu keşide yeri ... keşide tarihi ... ... Euro, keşidecisi ... Ltd. Şti olan çekin kaybolduğunu, aramalara rağmen bulunamadığını, kaybolan çek için öncelikle ihtiyati tedbir kararı verilerek ödemeden men kararı verilmesini ve çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
KANITLAR ve GEREKÇE
Talep dilekçesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde dava Kıymetli Evrak İptali istemine ilişkindir.
Davaya konu istem, çek iptaline ilişkin olup 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen \"Önleyici önlemler\" başlıklı 757. maddesinde;
'' İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.\" İade davası başlıklı 763. maddesinde ise;''Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır.\" düzenlemesine yer verilmiştir.
Kanunun \"İptal kararı\" başlıklı 764. maddesi uyarınca; '' Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir. Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir. '' hükümleri yer almaktadır.
Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden
hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek
bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. Somut olay değerlendirildiğinde; davanın banka
tarafından açıldığı, dilekçenin incelenmesinde davacının hamil değil dava konusu çekin muhatabı olduğu ve bu çeki kendisine ibraz ve teslim edildikten sonra kaybettiği anlaşılmaktadır.
Çek iptali davası açma hakkı çeki kaybeden hamile ait olup, çek hamili çek iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebileceğinden, somut olayda davacı banka, çekin muhatabı olduğundan çeki iptal ettirmesi halinde çek bedelini çekin keşideciden talep etme imkanı bulunmamaktadır. Davacı muhatap banka müşterisi tarafından keşide edilen ve karşılıksız çıkan bu çek için ödemiş olduğu yasal yükümlülük tutarını bu ödemeyi yasal delillerle ispatlayarak müşterisinden talep edebilir. Bu talepte bulunabilmesi için çeki iptal ettirmesine gerek bulunmamaktadır ve muhatap banka, keşideci yararına ödeme yapar. Bu itibarla davacının işbu davayı açmakta hukuki yararı da yoktur. (Aynı yönde yargıtay HGK 2013/11-1884 E. 2015/1059 K.)
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının hukuki yarar yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gerekli 59,30 TL harçtan peşin alınan 54.40 TL harcın mahsubu ile bakiye 4,9 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
3-Tedbirin kaldırılmasına, kararın kesinleşmesinden sonra teminatın davacı tarafa iadesine.
4-Yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Sarf edilmeyen gider avansın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
Dair, davacının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu.Anlatıldı. 29/06/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ..
¸e-imzalıdır