T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2024/182 Esas
KARAR NO: 2024/1195 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/10/2023
NUMARASI: 2020/242 E. - 2023/778 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 26/06/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalılardan ... arasında rezervasyon sözleşmesi imzalandığını, sözleme gereğince bu davalıya avans çekleri verildiğini, bu çeklerin başkasına devir edilmemesi ve süresinden önce ödenmemesi yönünden anlaşma bulunduğunu, buna ...'in dava konusu çeki tahsil için diğer davalı bankaya verdiğini, .. Bankasının davacı ile ... arasındaki bu anlaşmayı bildiğini, çek tevdii bodrosunda çekin tahsil amaçlı alındığının belirli olduğunu belirterek dava konusu çekten dolayı davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesine istemiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde; çekte mücerretlik ilkesinin geçerli olduğunu, çekin temlik cirosu ile devir alındığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk derece mahkemesince 2016/288 E. - 2017/365 K.sayılı karar ile, davalı .. Bankası AŞ'ye karşı açılan davanın reddine karar verilmiş; kararın davacı tarafından istinafı üzerine Dairemizin 2017/4395 E- 2020/754 K.sayılı kararıyla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.İlk derece mahkemesince Dairemizin kaldırma kararından sonra yapılan yargılama sonucunda; davalı bankanın dava konusu çeki tahsil cirosu ile almasından sonra ...AŞ'nin noterden gönderdiği ihtarname ile çekin tahsil için verildiği hatırlatılarak, keşideciye sözleşme gereği iadesinin gerektiği açıklanarak iadesinin talep edildiği, davalı bankanın cevabi ihtarnamesi ile yetkili hamil olduğunu ileri sürerek çeki iade etmeyip tahsil ederek ...AŞ'nin banka nezdindeki hesabına aktararak kredi borcuna mahsup ettiği, davalı bankanın ...AŞ'den olan kredi alacağını tahsil edebilmek için dava konusu çeki tahsil cirosu ile aldığını bildiği halde bu durumu göz ardı etmek suretiyle iade yerine tahsil cihetine gitmesinde ağır kusurlu olduğu, bu nedenle davacının TTK.nun 687.maddesi gereğince ...AŞ'ye karşı ileri sürebileceği def'ileri, davalı bankaya da ileri sürebileceği gerekçesiyle, davaya konu çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, çek tahsil edildiğinden, çek bedeli olan 275.000,00-TL'nin 25/04/2016 tarihinden geçerli ticari temerrüt faizi ile birlikte davalı bankadan istirdatına, ortada bir icra takibi olmadığından ve İİK 72/5. Maddesindeki koşullar bulunmadığından davacı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde; -Çekte mücerretlik ilkesi gereği, davanın öncelikle husumet yönünden reddi gerektiğini, -Türk hukukunda kambiyo senedinin mücerretliği ilkesinin geçerli olduğunu, keşideci ile ciranta arasındaki hukuki ihtilafın iyiniyetli hamil konumundaki üçüncü şahıs olan müvekkili bankayı ilgilendirmediğini, -TTK’nın 687. maddesi gereği şahsi def’ilerin müvekkili bankaya karşı ileri sürülemeyeceğini, müvekkil bankanın temel ilişkiyi araştırma yükümlülüğü bulunmadığını, müvekkilinin bankanın keşideci ile lehtar arasındaki ilişkiyi bilmesinin beklenemeyeceğini, ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
G E R E K Ç E: Dava, menfi tespit ve istirdat talebine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir. Karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, Dairemizin kaldırma kararı doğrultusunda yapılan bilirkişi incelemeleri sonucu, davaya konu çekin davalı bankaya tahsil cirosu ile verildiğinin anlaşıldığı, çek keşidecisinin lehdara karşı ileri sürebileceği şahsi def'ileri davalı bankaya karşı ileri sürebileceği, ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesinin isabetli olduğu anlaşılmakla, davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 18.785,25 TL nispi harçtan, peşin alınan (4.426,46 TL nispi harç + 269,85 TL maktu harç) mahsubu ile bakiye 14.088,94 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,4-İstinaf yargılama giderleri olarak;a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 20,00 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 26/06/2024 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.