T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/2248
KARAR NO: 2024/640
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 29/04/2021
NUMARASI: 2020/67 Esas - 2021/474 Karar
DAVA: Alacak
Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA: Davacı vekili; müvekkili tarafından üretilen 30 çift ayakkabının 29/03/2018 tarihinde dava dışı alıcı ..A.Ş.'ye teslimi hususunda davalı ile anlaşıldığını, ancak ayakkabıların alıcıya ulaşmadığını, bu nedenle müvekkilinin 14.208,45-TL zararı oluştuğunu, davalıdan zararın tazmini talep edilmesine rağmen davalının sadece özel çekme hakkı ile sınırlı olarak 4.134-TL ödeme yapabileceğini beyan ettiğini, ayakkabıların davalı sorumluluğunda iken zayi olduğunu, ziyanın davalının pervasız davranışından kaynaklanması nedeniyle zamanaşımı süresinin 3 yıl olduğunu, gerçek zararın ödenmesi gerektiğini belirterek 14.208,45-TL'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili; davanın 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde açılmadığını, pervasızlığına ilişkin bir delil ibraz edilmediğini, zayi olayı üzerine davacı gönderene bilgi verildiğini, davacının 30 çift ayakkabı için 14.208,45-TL talepte bulunduğunu, dayanak olarak ise 14/08/2018 tarihli e-fatura ve irsaliyeyi sunduğunu, davacının başvurusu üzerine müvekkili şirketin hasar kayıp tazmin komisyonu kararına göre özel çekme hakkı nedeniyle 3.828-TL tutarında kayıp tazminatının bu tutarda fatura keşide edilmesi halinde ödenebileceğinin kabul edildiğini, müvekkilinin sorumluluğunun TTK'nın 882. maddesi gereğince özel çekme hakkı ile sınırlı olduğunu, zararın TTK m.875, 880 ve 882. maddelerine göre belirlenmesi gerektiğini, emtianın 24 kg olduğunu, ancak içinde 30 çift ayakkabı bulunduğuna dair bir delil olmadığını, sunulan faturanın taşımanın yapıldığı tarihten çok sonra düzenlendiğini, sınırlı sorumluluk hükümlerine göre müvekkilinin 1.161,44-TL ile sorumlu tutulabileceğini belirterek bu miktarı aşan kısma yönelik talebin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece; davalının alıcısına teslim etmek üzere aldığı 30 çift ayakkabıyı zayi ettiği, davalının sınırlı sorumluluk hükümlerinden yararlanamayacağı, davacı tarafından davalı şirkete teslim edilen kolinin sevk irsaliyesinde 30 çift tamir amaçlı ayakkabı olduğu, kargonun 02/04/2018 tarihinde çalıntı kaydının yapıldığı, dava dışı ... A.Ş. tarafından davacıya 14/08/2018 tarihinde 14.208,45-TL ayakkabı faturası tanzim edildiği, bu faturanın kargo teslim tarihinde 4,5 ay sonra düzenlendiği, kargodaki emtiaya ait olamayacağı, çalınan 3 kolinin içerisinde 30 çift ayakkabının tamir amaçlı gönderildiği, ağırlığının kayıtlı olmadığı, davalının e-posta yazışmalarında davacıya 4.134-TL tazminat ödemeyi kabul ettiği, kargonun 24 kg olduğu, ayakkabıların satış için değil tamir için gönderildiği, sektör bilirkişi hesaplamasına göre 1.282,90-TL tutarında zarar meydana geldiği, emtianın çalınmasında davalının çalışanlarının sebep olması nedeniyle davalının bu miktardan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 1.282,90-TL'nin dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilerek davalıdan tahsiline ,fazla istemin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili; dosyaya ibraz edilen faturanın bilirkişi tarafından dikkate alınmadığını, bilirkişilerce başka bir dava dosyası ile ilgili ayakkabı bedelleri esas alınarak hesaplama yapıldığını, dosyaya ibraz edilen faturanın itiraza uğramadığını, bu nedenle malın gerçek değerini gösterdiğini, bilirkişi tarafından hesaplanan değerin esas alınmasının hatalı olduğunu, her bir ayakkabı için ortalama 84,43-TL fiyatın 2018 yılı piyasa şartlarına göre düşük olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava, yurt içi taşıma sözleşmesi gereği kargoda kaybolduğu ileri sürülen emtia nedeniyle zararın tazmini istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK nın 875 ve 879. maddeleri uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın ziyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan; kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur. Yine TTK.nın 876. maddesi uyarınca ziya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. Diğer yandan sınırlı sorumluluk halleri TTK'nın 882. maddesinde düzenlenmiş olup, gönderinin tamamının ziya veya hasarı halinde taşıyıcının sorumluluğu, gönderinin brüt ağırlığının kg başına 8,33 özel çekme hakkı ile sınırlıdır. TTK'nın 886. maddesi hükmüne göre ise, zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı, sorumluluktan kurtulma hallerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz. TTK'nın 855/5. maddesinde; eşyanın zayi olmasının, geç teslim edilmesinin veya hasara uğramasının taşıyıcının kasıtlı ya da pervasızca bir davranışından kaynaklanması halinde taşıyıcının sorumluluğun üç yılda zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir. Somut olayda; davacı tarafından dava dışı alıcı ...AŞ'ye teslim edilmek üzere davalıya verilen emtiaların alıcısına ulaşmadığı öne sürülerek zararın tazmini talep edilmiştir.Davalı tarafından düzenlenen taşıma irsaliyesinde davacı tarafından düzenlenen 29/03/2018 tarihli 000030 sayılı sevk irsaliyesine atıf yapılmıştır. Davacı tarafından alıcıya düzenlenen 29/03/2018 tarihli irsaliyede alıcıya 30 adet tamir amaçlı ayakkabı gönderildiği kayıtlıdır. Bu durumda davalı kargo şirketine alıcısına teslim edilmek üzere 30 çift ayakkabının teslim edildiği, bahsi geçen gönderinin davalı tarafından alıcısına teslim edilmeyerek kaybedildiği, ancak davalı tarafından emtianın kayıp nedenine ilişkin olarak herhangi bir açıklama yapılamadığı anlaşılmaktadır. Kargonun ziyaı taşıma sırasında meydana gelmiş olup, davalı taşıyıcı tarafından kayba ilişkin bir açıklama da yapılamadığına göre, davalı taşıyıcı kayıpta ağır kusurlu kabul edilmelidir. Davalı, ağır kusurlu bulunduğundan, TTK'nın 886. maddesi uyarınca sorumluluktan kurtulma sebeplerinden yararlanması mümkün değildir.Davalının kargonun kaybı sonucu oluşan zarardan sorumlu olduğunun kabulünde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Uyuşmazlık zararın miktarından kaynaklanmaktadır. TTK'nın 880. maddesine göre (1) Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır. (2) Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir. (3) Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır. Ambar tesellüm fişinde sevk irsaliyesine atıf yapılmış olup, bu belgelere göre davalıya 30 çift ayakkabı teslim edildiği yazılı ise de ayakkabıların niteliği hakkında bir açıklama yoktur.Davacı 14.208,45-TL zarara uğradığını ileri sürerek davacı adına ... Mağazacılık A.Ş.'nin düzenlenen 14/08/2018 tarihli 14.208,45-TL bedelli fatura ibraz edilmiştir.ne var ki bu fatura olaydan 4,5 ay sonra düzenlendiğinden emtiaları temsil etmediği açıktır. Bilirkişi tarafından da fatura miktarından ayakkabı başına düşen 473,61-TL'nin 2018 yılı koşullarına göre fahiş olduğu belirtilmiştir. Bunun dışında davacı tarafından 02/08/2018 tarihli 1.282,90-TL bedelli fason işçilik açıklamalı fatura ibraz edilmiş ise de bu fatura da olaydan 4 ay sonra düzenlendiğinden miktar itibariyle emtiayı temsil etmediği bilirkişi tarafından beyan edilmiştir. Bu halde mahkemece 02/08/2018 tarihli fatura bedeline hükmedilmesi doğru görülmemiştir. TBK'nın 50/2 maddesi gereğince \"uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.\" Somut olayda ayakkabıların niteliği ve kalitesi ile ilgili bir bilgi bulunmadığından uğranılan zararın miktarının tam olarak tespiti mümkün değildir. Ancak bilirkişi heyeti tarafından orta kalite ile 1. sınıf kalite ayakkabıların üretici fiyat çıkışının 10-USD ile 40-USD arasında değiştiği yönünde görüş bildirilmiştir. Somut olayda ayakkabıların 1.sınıf kalite olduğu davacı tarafından, en düşük kalitede olduğu davalı tarafından ispat edilemediğinden ayakkabıların orta vasıfta ve ayakkabı çiftinin bilirkişi tarafından bildirilen fiyat ortalamasına göre 25-USD olduğunun kabulü ile sonuca gidilmesi gerekir. Bu durumda gönderi tarihinde her bir ayakkabı değerinin (25 X 4,0081) 100,20-TL olduğu, 30 ayakkabı değerinin ise de 3.006-TL olduğu anlaşıldığından davacının uğradığı gerçek zararın 3.006-TL olduğu sonucuna varılmaktadır. Somut olayda da davalının ağır kusurlu olduğu tespit edilmekle, TTK'nın 882. maddesindeki sorumluluk sınırlamasından yararlanamayacağından 3.006-TL gerçek zarar miktarı ile davalı taşıyıcının sorumlu tutulması gerekir. Açıklanan nedenlerle; davanın 3.006-TL yönünden kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın kaldırılmasına, yapılan hata nedeniyle yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından davanın kısmen kabulüne, 3.006-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazla istemin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/04/2021 Tarih 2020/67 Esas - 2021/474 Karar sayılı kararının HMK'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; \"Davanın kısmen kabulüne; 3.006-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazla istemin reddine, İlk derece yargılamasına ilişkin olarak; \"Alınması gereken 427,60-TL karar harcından; peşin yatırılan 242,65-TL harcın mahsubu ile kalan 184,95-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, Davacı tarafça yatırılan 297,05-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan 1.400-TL bilirkişi ücreti, 48,25-TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.448,25-TL yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 310-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı lehine takdir olunan 3.006-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Davalı lehine AAÜT'nin 13/3.maddesi uyarınca takdir olunan 3.006-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabulü oranında hesaplanan 279-TL'sinin davalıdan, 1041-TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,\" Yatırılan 59,30-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine, Davacı tarafından yapılan 79,20-TL istinaf yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 20-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/05/2024