T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/577
KARAR NO: 2024/561
KARAR TARİHİ: 18/04/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/12/2020
NUMARASI: 2018/1304 Esas - 2020/677 Karar
DAVA: Tazminat (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 18/04/2024
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında \"...\" unvanı ile işletilecek restaurant için 20/07/2016 tarihli iş yeri devir sözleşmesi imzaladıklarını, sözleşmenin 6.maddesine göre kira kontratının düzenlenememesi veya iş yerinin devir edilememesi halinde sözleşmenin geçersiz sayılacağı, davalı tarafın sözleşme gereğince kendi edimini yerine getirmediğini, bu bağlamda sözleşmenin feshedildiğini, fesih nedeniyle müvekkilinin yapmış olduğu ödeme ve uğradığı zarara ilişkin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla şimdilik 10.000-TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 21/08/2020 tarihli dilekçesi ile dava dilekçesinin sonuç kısmını miktar itibariyle 524.817,00 TL'ye ıslah etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; avacı tarafın iddialarının doğru olmadığını, sözleşme gereğince iş yerinin davacı tarafa devredildiğini, davacı tarafından işletmenin iki yıl boyunca işletildiğini, devirden ve davacının dayandığı 20/07/2016 tarihli sözleşmeden sonra taraflar arasında 17/08/2016 tarihli alt kira sözleşmesi ve ayrıca isim hakkının kullanılması yönünde sözleşme yapıldığını, bu koşullarda davacının herhangi bir istemde bulunamayacağını, bu nedenlerle yasal dayanağı bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, \" davacı tarafından davalı aleyhine taraflar arasında düzenlenen 20/07/2016 tarihli sözleşmenin 6.maddesi gereğince tazminat davası açtığı, sözleşmenin 6.maddesinde \"kira kontratının düzenlenememesi veya 01/08/2016 tarihine kadar iş yerinin devir edilememesi halinde\" ibaresinin yer aldığı, tarafların kabulünde olduğu üzere iş yerinin davacı tarafa fiilen devredildiği ve 2 yıla yakın bir süre iş yerinin işletildiği, ayrıca taraflar arasında belirtilen sözleşmeden sonra ikinci bir 17/08/2016 tarihli alt kira sözleşmesi yapıldığı, sözleşmenin davacı tarafından alt kiracı, davalı tarafından da alt kiraya veren olarak imzalandığı, ayrıca taraflar arasında \"isim hakkı kullanma sözleşmesinin\" de düzenlendiği, dolayısıyla davalı tarafın 20/07/2016 tarihli sözleşmenin 6.maddesi kapsamında edimini yerine getirdiği, bu bağlamda davacı tarafın söz konusu sözleşmenin 6. maddesi gereğince herhangi bir tazminat talebinde bulunamayacağı değerlendirilerek sübuta ermeyen davanın reddine, ...\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin kelime oyunu yaparak tacirler arası bir taahhüdü zorlama ile yanlış yorumlayarak yersiz ve haksız bir hüküm kurmuş olup savunmalarında davalının dahi böyle bir yorum iddiasında bulunmadığını, taraflar arasında düzenlenen 20/07/2016 tarihli sözleşmenin 6.maddesinde \"kira kontratının düzenlenememesi veya 01/08/2016 tarihine kadar iş yerinin devir edilememesi halinde\" tüm yatırımın iade edileceği açıkça düzenlenmiş iken ''veya'' ibaresini birinin yerine gelmesi halinde borcun düştüğü anlamına getirdiğini, halbuki aynı sözleşmenin bir sonraki maddesinde (m.7) davalı adına mülk sahibi uhdesinde bulunan teminat mektubunun da davacı adına yenileneceğinin hüküm altına alındığını, bunun da tarafların açık iradesine ve iki şartın da 01/08/2016 tarihine kadar yerine getirilmesi amacına en açık delil olduğunu beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Mevcut davada işyeri davacıya devredilmiş ve 2 yıla yakın işyeri işletildiğini, ayrıca taraflar arasında belirtilen sözleşmeden sonra ikinci bir 17.08.2016 tarihli alt kira sözleşmesi yapılmış, sözleşmenin davacı tarafından alt kiracı, davalı tarafından da alt kiraya veren olarak imzalanmış olup ayrıca taraflar arasında isim hakkı kullanma sözleşmesi de imzalanmış olup tüm bunlar ışığında davalının 20.07.2016 tarihli sözleşmenin 6. Maddesi kapsamında edimini yerine getirdiğini beyanla davacının istinaf talebinin reddini talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava, işyeri devir sözleşmesinin feshi nedeniyle ödenen bedelin iadesi davasıdır.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, sözleşmenin feshi şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği noktasındadır.Taraflar arasında, 20/07/2016 tarihli işyeri devir sözleşmesi, 17/08/2016 tarihli alt kira sözleşmesi ve isim hakkı kullanma sözleşmesi imzalanmıştır. Davacı tarafından davalı muhatabına çekilen Beyoğlu ... Noterliğinin 02/02/2018 Tarih ve ... YN'lu ihtarnamesi ile, işyeri devir sözleşmesinin 6. Maddesine aykırı davranıldığı ve bu nedenle sözleşmenin feshedildiği, devir bedelinin iadesi ve demirbaşların teslim alınması ihtar edilmiştir.Davacı tarafça, işyeri devir sözleşmesinin feshi nedeniyle devir bedelinin iadesi ve menfi zararın tespiti ile davalıya ödettirilmesine karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır. Taraflar arasındaki işyeri devir sözleşmesinin 6. Maddesi, kira kontratının düzenlenememesi veya işyerinin ... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına 01/08/2016 tarihine kadar devir edilememesi halinde sözleşme geçersiz sayılacaktır ve yapılan tüm ödemeler ... Mad. Paz. Ve İnş. Tic. San. Ltd. Şti. Tarafından ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. iade edilecektir, şeklinde düzenlenmiştir. Davacı tarafça, sözleşmenin 6. Maddesi uyarınca davalının edimini yerine getirmediğini ileri sürmektedir. Ancak, 17/08/2016 tarihli alt kira sözleşmesi ve isim hakkı kullanma sözleşmesi imzalanmış olup, sözleşmede belirtilen sürüden sonra olsa da sözleşmenin 6. Maddesindeki şartlar davalı tarafından yerine getirilmiştir. Bu sözleşmelerin imzalanması sırasında, sözleşmenin süresinden sonra yapılmış olmasına herhangi bir çekince konulmamış ve işyeri kullanılmaya devam edilmiştir. Bunun yanı sıra, işyeri devir sözleşmesinde kira sözleşmesinin mal sahibi ile yapılacağına ilişkin açık bir düzenleme bulunmadığı gibi alt kira sözleşmesi imzalanırken de bu hususta bir çekince ileri sürülmemiştir. Bu halde davacı sözleşmeler ile bağlı olup, işyeri devir sözleşmesini feshi geçerli değildir. Bu nedenle, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemmiştir. HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.18/04/2024