T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO\t\t: 2024/1549
KARAR NO\t\t: 2024/1149
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t\t: İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 01/03/2024
ESAS NO \t\t: 2023/555
KARAR NO\t\t: 2024/196
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t\t: İZMİR 7. TÜKETİCİ MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t:23/05/2023
ESAS NO\t\t:2023/124\t
KARAR NO\t\t:2023/374
DAVANIN KONUSU\t: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ \t:16.5.2024
GEREKÇELİ KARAR TARİHİ :16.5.2024
\t
İzmir 7. Tüketici Mahkemesi ile İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : \t
Dava, alacak istemine ilişkindir.
Davanın açıldığı İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesince taraflar arasındaki akdi ilişki ve tarafların sıfatı nazara alındığında yasada düzenlenen tüketici işlemi kapsamında kaldığı, bu nedenle görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğu gerekçesiyle Tüketici Mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.
İzmir 7. Tüketici Mahkemesince 6502 sayılı Kanun kapsamında tüketici sıfatına haiz olmaması sebebiyle, poliçeden kaynaklı uyuşmazlığın çözümünün açısından TTK'nun 4. ve 5. Maddeleri uyarınca Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.
Dosyanın gönderildiği İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesince de 28/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3/1-k maddesinde tüketici; ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi, 3/1-1 maddesinde ise tüketici işlemi; mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekalet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem olarak tanımlanmış olup, aynı yasanın 73/1 maddesinde tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda Tüketici Mahkemeleri görevli kılındığına ilişkin düzenleme karşısında, İzmir Tüketici Mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'un 22.maddesinin 2.bendine göre,iki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde,görevli veya yetkili mahkemenin ilgisine göre Bölge Adliye Mahkemesince veya Yargıtayca belirleneceği şeklinde düzenlenmiştir. HMK 21. ve 22. madde hükümlerine göre yargı yeri belirlenmesi için kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiş karşılıklı görevsizlik/yetkisizliğe ilişkin iki mahkeme kararı bulunması ön koşuldur.
Belirtilenler karşısında her ne kadar merci koşulları oluşmamış ise de dosyanın sürüncemede kalmaması için değerlendirme yapılmıştır.
28.11.2013 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan ve 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun (TKHK) 2. maddesinde Kanunun kapsamı \"Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar\" şeklinde açıklanmıştır. Kanunun \"Tanımlar\" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinde ise tüketici işlemi, \"Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukukî işlemi ifade eder\" biçiminde tanımlanmıştır.
6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında Kanunun 83. maddesinde de taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir.
Bir hukukî işlemin sadece 6502 sayılı Kanunda düzenlenmiş olması tek başına o işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülmesini gerektirmez. Bir hukuki işlemin 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin tüketici olması gerekir.
Somut olayda; Dava, alacak istemine ilişkindir. Dosya merci incelemesi için Dairemize gelmiş ise de öncelikle burada adı geçen mahkemeler arasında karşılıklı görevsizlik kararı bulunmadığından merci koşulları oluşmamıştır. Ancak, davanın açılma tarihi, geçirdiği safahat ve mahkemelerin verdiği görevsizlik kararları birlikte değerlendirildiğinde davanın sürüncemede kalmaması için talep değerlendirilmekle; Davacı 29.6.2021 tarihli celsede aracın rent a car şirketine kiraya verilerek kullanıldığını, aracın kiralandığı sırada kazaya uğraması nedeniyle tamirinden kaynaklanan dava olduğunu beyan etmiş, bu beyana karşı davalı itiraz etmemiştir. Bu durumda, tarafların tacir olmadığı, davalının gelir elde etme amaçlı hareket ettiğinden tüketici sıfatının da bulunmadığı anlaşılmaktadır. Her iki tarafı tacir olmayan çekişmede, talep konusu ve tarafları mutlak ya da nispi ticari davasının konusunu teşkil etmediğinden eldeki davanın genel mahkemece görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.\t
KARAR : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 21.ve 22. maddeleri gereğince İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dosyanın yargı yeri belirlenmesi talep eden mahkemesine iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 362/1-c maddesi uyarınca temyiz kanun yolu kapalı olmak üzere 16.5.2024 günü oybirliği ile karar verildi.\t\t