T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/513 Esas
KARAR NO: 2024/576
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/03/2022
NUMARASI: 2022/20 Esas, 2022/258 Karar
DAVA: KAYIT KABUL
KARAR TARİHİ: 09.05.2024
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; müflis bankanın iflasına karar verildiğini, 20/07/2016 tarih ve ... sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla ilan edilen olağanüstü hal kapsamında alınan tedbirler doğrultusunda kapatılan bir kısım kurum, dernek, şirket alacaklarının hazineye geçtiğini, bu kapsamda iflas masasına alacak kaydı yapıldığını, 3239. sırada kayıtlı 340.560,26 TL alacak taleplerinin reddine karar verildiğini, iflas idaresinin, kamu alacakları için ancak borcun ödendiği veya zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle red kararı verebileceğini, bunun haricindeki gerekçelerle red kararı veremeyeceğini, iflas masasının, kamu alacaklarının reddi yerine ilgili mahkemelerde dava açması gerektiğini belirterek kamu alacağının rüçhanlı alacak olarak 3. sırıda iflas masasına kaydına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; müflis bankanın faaliyet izninin kaldırılmasından sonra mahkemece iflasına karar verildiğini, iflas tasfiyesinin TMSF tarafından önerilen ve İcra Mahkemesince belirlenen 3 kişilik iflas idare heyeti tarafından yürütüldüğünü, dava süresinde açılmamış ise, öncelikle davanın usulden reddi gerektiğini, davacı tarafından dava konusu edilen alacak kayıt taleplerinden büyük bir kısmının, ilk sıra cetveline kaydı yapılan alacak kayıtları ile mükerrer olması sebebiyle; bir kısım alacak taleplerinin de alacağın olmaması sebebiyle haklı ve hukuka uygun olarak reddedildiğini, kamu alacaklarının, iflas idaresince reddinin mümkün olmadığına ilişkin bir kanun maddesinin bulunmadığını belirterek davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddine karar verilmesini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEME KARARI: İlk derece mahkemesince; tüm dosya kapsamı, alınan denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuna göre, davacı tarafından ... sıra no ile alacak kayıt talebinde bulunulan alacağın, el konulan şirketleri ait bir alacak olmayıp bu şirketlerin, ... A.Ş.'ye vukubulacak borçlarını teminen verilmiş olan teminat mektuplarından kaynaklandığı ve bu alacağı talep hakkının da bu şirkete ait olduğu, bu nedenle davacının işbu davayı açmakta aktif husumeti bulunmadığı gerekçelerine istinaden aktif husumet yokluğundan davanın reddine dair karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde; Sakarya Defterdarlık KHK İşlemleri İl Bürosu tarafından iflas masasının ... sırasına kaydı yapılan 340.560,26 TL alacak kayıt talebinin tamamının reddedildiğini, iflas idaresinin, kamu alacakları için ancak borcun ödendiği veya zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle red kararı verebileceğini, bunun haricindeki gerekçelerle red kararı veremeyeceğini, iflas masasının, kamu alacaklarının reddi yerine ilgili mahkemelerde dava açması gerektiğini, bilirkişi raporu eksik incelemeye dayalı olduğundan denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmadığını, bu nedenle Mahkemece tesis edilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde, istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Dava, İİK'nun 235. maddesinde düzenlenen sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davasıdır.Davacı tarafından açılan ve Mahkemenin 2020/665 Esas sırasında kayıtlı dava kapsamında, Mahkemenin 23/12/2021 tarihli duruşmasında ara karar ile, her bir alacak başvurusunun ayrı ayrı incelenmesi gerektiği, her bir başvuruya konu alacağın kamu alacağı olup olmadığı, alacağın kamu alacağı olmaması halinde her bir alacağın sebebine dayanak belgelerin ayrı ayrı araştırılıp değerlendirilmesi gerektiği gerekçelerine istinaden davacının her bir başvurusunun tefrikine karar verilmesi üzerine işbu davaya konu talebin, esas dosyadan tefrik edilmesi neticesinde Mahkemenin belirtilen esasına kaydedildiği anlaşılmıştır. İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223’üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223. Md). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar. İflas Müdürlüğünün cevabi yazısına göre, İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 16/11/2017 tarihli 2017/41 Esas ve 2017/942 Karar sayılı kararı ile ... Bankası AŞ'nin iflasına karar verildiği, iflas tasfiyesi işlemlerinin İstanbul ... İflas Müdürlüğünün ... iflas sayılı dosyasında TMSF tarafından yürütüldüğü, davacı ...'nün, iflas masasına ... kayıt numarası ile 340.560,26 TL tutarında alacak kayıt başvurusunda bulunduğu, alacaklının Sakarya Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü olduğu, iflas müdürlüğünce, sunulu evrak ve müflis banka kayıtlarının değerlendirilmesi neticesinde talep edenin, müflis bankadan herhangi bir alacağının olmadığından bahisle talebin reddine karar verildiği, davacının alacak kaydı sırasında avans yatırmadığı, sıra cetvelinin 08/11/2020 tarihinde ... Gazetesinde, 13/11/2020 tarihinde ise Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayınlandığı dikkate alındığında davanın, 23/11/2020 tarihinde yasal 15 günlük süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Mahkemece, uyuşmazlık ile ilgili bilirkişiden rapor alındığı görülmüştür. Bilirkişi tarafından sunulan 22/01/2022 tarihli raporda; KHK kapsamında kapatılarak varlıkları Hazineye geçen ... A.Ş. (169.521,81 TL), ... Hizm. Tic. A.Ş. (47.000,00 TL), ... Hizmetleri Ltd. Şti. (89.500,00 TL), ... Hizmetleri A.Ş. (13.500,00 TL), ... Eğitim San. Tic. A.Ş. (21.047,45 TL) tarafından müflis bankanın Sakarya Şubesine ait toplam 340.560,26 TL tutarlı teminat mektuplarının ... Dağıtım A.Ş.'ye verildiği, alacak talebinin söz konusu teminat mektuplarının lehtarı ve alacaklısı olan ... Dağıtım A.Ş. tarafından yapılabileceği, belirtilen şirketlerin banka kayıtlarında başka herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığından ... sıradan iflas masasına kaydı yapılan 340.560,26 TL alacağın reddi gerektiği bildirilmiştir. Somut olayda, 20/07/2016 tarih ve ... sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla ilan edilen olağanüstü hal kapsamında alınan tedbirler doğrultusunda kapatılan ... A.Ş., ... Hizm. Tic. A.Ş., ... Ltd. Şti., ... Hizmetleri A.Ş. ve ... Eğitim San. Tic. A.Ş. tarafından depozito bedellerine karşılık ... Dağıtım A.Ş.'ye verilen toplam 340.560,26 TL tutarlı teminat mektupları bedelinin müflis bankanın iflas masasına kaydı talep edilmiştir. ... Dağıtım A.Ş.'nin 12/03/2018 tarihli 2018/618 sayılı yazısından anlaşılacağı üzere, söz konusu 12 adet teminat mektubu asılları işbu yazı ekinde Sakarya Valiliği Defterdarlık KHK İşlemleri İl Bürosuna gönderilmiştir. Bu durumda ise, davacının, iade edilen teminat mektubu bedellerini talep etmek bakımından aktif husumetinin bulunduğu kabul edilerek adı geçen kapatılan şirketler ve müflis bankanın defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılarak davacının başvurusuna konu teminat mektubu bedellerine yönelik teminat mektubu lehtarı olan adı geçen kapatılan şirketlerin, müflis banka nezdinde nakdi veya gayrinakdi teminat bedelinin bulunup bulunmadığının denetime elverişli bilirkişi raporu ile tespit edilmesi ve bunun sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yetersiz bilirkişi raporuna dayalı olarak Mahkemece, aktif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi isabetli olmamıştır. Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, 2-İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/20 Esas, 2022/258 Karar ve 21/03/2022 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE, 4-Davacı kurum harçtan muaf olduğundan harç alınmasına YER OLMADIĞINA, 5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a.6 fıkrası gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.09.05.2024