T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/1312 Esas
KARAR NO: 2024/828 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/03/2022
NUMARASI: 2020/364 E. - 2022/51 K.
DAVANIN KONUSU: Marka (Tecavüzün Tespiti İstemli)
KARAR TARİHİ: 02/05/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.12.2017 tarihinde TPE'ye başvuruda bulunarak 20 adet ayakkabı tasarımını ... nolu tasarım başvurusu ile tescil ettirdiğini, tescilli tasarımlarından 4 tanesinin her birinin ayrı ayrı aynısı ve/veya benzerinin ... tarafından \"...\" markası adı altında tanınmış internet satış siteleri de dahil olmak üzere satışa sunduğunu, bahsi geçen sitelerde ... adlı kişi, ... Firması,... tarafından satışa sunulduğunun tespit edilerek davalı eyleminin tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti ve bahsi geçen ürünlerin bahsi geçen sitelerde \"...@...tr\" iletişim adresi ile satışa sunulduğunun tespiti, durdurulması, önlenmesi, ihtiyati tedbir kararı verilmesini, kesinleşen kararın ilgili firmalara bildirilmesine, siteler üzerinde delil tespiti yapılmasını ve davanın kabulünü talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalının süresi içinde açılan davaya cevap vermediği görülmüştür.
MAHKEME KARARI: İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 23/03/2023 tarihli 2020/364 E. - 2022/51K. sayılı kararıyla; \"...taraf iddia ve savunmaları, Türk Patent ve marka Kurumundan celp edilen tasarım tescil belgesi ve hükme dayanak alınan HMK 266 madde kapsamında denetim ve hüküm kurmaya elverişli alanında uzman bilirkişilerin raporları birlikte incelendiğinde; davacının tescilli dayanak tasarımları ile davalının satışa sunduğu görseller üzerinde inceleme yapıldığı ve ... (20) no'lu tasarım, ... (10) no'lu tasarım, ... (9) no'lu tasarım, ... (3) no'lu tasarım ile aynı olma derecesinde benzer ürün tasarımlarının bulunduğu, dolayısıyla görsellerinin bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı ve benzer olarak algılandıkları sübut bulduğundan ; Davalı eyleminin davacıya ait tescilli tasarım hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, Karar kesinleştiğinde masrafı davacı yanca karşılandığı takdirde mahkeme kararının dava dilekçesinde yer alan yer sağlayıcı firmalara bilgi amaçlı olarak gönderilmesine, Mahkememizce verilen 13.7.2021 ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşene kadar devamına dair; 1-Davalının davacıya ait tescilli TASARIM hakkına tecavüzün ve haksiz rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, 2-Karar kesinleştiğinde masrafı davacı yanca karşılandığı takdirde mahkeme kararının dava dilekçesinde yer alan yer sağlayıcı firmalara bilgi amaçlı olarak gönderilmesine, 3-Mahkememizce verilen 13.7.2021 ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşene kadar devamına,\" karar verildiği görülmüştür.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; görsel ögelerle desteklenen bilirkişi raporunda, tespiti istenen ürünlerin birebir taklit olduğunu ortaya koyacak hiç bir veri sunulamadığını, gösterilen benzerlikler üzerinde durulduğunu, Ortaya konulan görsel verilerdeki benzerliklerin ise, piyasada satışa sunulan pek çok üründe görülebilecek bir takım ögeler olduklarını, terlik piyasası gezilse, pek çok ürünün bir veya bir kaç özelliğinin birbirine benzediğinin kolaylıkla görülebileceğini, Ürünlerin kalıbı, hammaddesi, derisi, rengi ve motifleri açısından her üründe olabilecek bir takım benzerliklerin, ürünlerin bütün özelliklerinin aynı, birebir taklit veya birbirinin benzeri olduğunu göstermeyeceğini, Müvekkil firma tarafından üretilen ürünlerin bazı özelliklerinde benzerlikler görülse de, davacı tarafından tescil edilen ürünlerden gerek kullanılan malzeme, gerekse de kalıp, renk ve desen açısından çok farklılıklar bulunduğunu, Bu sebeple, görsel benzerlikten ziyade, ürünlerin tüm özelliklerinin karşılaştırılarak yeterli ve denetime elverişli rapor düzenlenmesi gerektiğini, Yalnızca rengi, veya yalnızca motifi, veya yalnızca tokası, veya yalnızca kapalı veya açık olması terliklerin birebir aynı veya benzer olduğunu göstermeye yetmediğini, Görselin yanında, üründe kullanılan taban malzemesinin hammaddesinin ne olduğunun, ne kadarının deri, ne kadarının sentetik malzeme kullanılarak yapıldığının, kullanılan aksesuarların ne olduğunun da karşılaştırılması gerektiğini, Yalnızca görsel yerine, terliklerin tüm özelliklerinin ayrıntılı olarak belirtilerek karşılaştırmanın yapılması ve buna göre rapor hazırlanması gerekirken, yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan hazırlanan raporun eksik olduğunu, bu rapor referans alınarak verilen kararın da hatalı olduğunu belirterek, iş bu nedenlerle, yeterli araştırma ve incelemeye dayanmayan, sırf görsel üzerinden eksik değerlendirme ve tespitlerle oluşturulmuş haksız ve hukuka aykırı rapora dayanılarak verilen usul ve yasaya aykırı kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Dosyada mevcut TPMK kayıtları incelendiğinde; 01/12/2017 başvuru ve tescil tarihli, ... numaralı çoklu endüstriyel tasarımın davacı adına tescilli olduğu tespit edilmiştir. İlk derece mahkemesince bilirkişiler ... ve ...'den oluşan heyetten alınan 15/01/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda; \"...Dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesi ve yapılan tespitler ve yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeler sonucu; “...\", \"..., \"...\", \"...\" markası adı altında https://www...com/, https://www...com/, https://www...com/ web sitelerinde tespit talep edene ait ürün tasarımlarının benzerlerinin tanıtım ve satışının yapıldığı, https://www...com/ web sitesinde \"...\", \"..., \"...\", \"...\" adıyla satışı yapılan ürünlerin sahibinin /satıcı firma bilgilerinin Firma Adı: ... olduğunun tespit edildiğini, Aleyhine tespit talep edilen tarafın \"...\", \"..., \"...\", \"...\" markası adı altında web sitesi ve diğer online alışveriş sitelerindeki hesaplarında; ... no'lu tasarım ile aynı olma derecesinde benzer ürün tasarımlarının bulunduğu, ... no'lu tasarım ile aynı olma derecesinde benzer ürün tasarımlarının bulunduğu, ... no'lu tasarım ile aynı olma derecesinde benzer ürün tasarımlarının bulunduğu, ... no'lu tasarım ile aynı olma derecesinde benzer ürün tasarımlarının bulunduğu, sonuç ve kanaatine varıldığını\" bildirmişlerdir.
G E R E K Ç E:Dava; davalının davacıya ait tasarım hakkına tecavüz olgusunun tespiti ve önlenmesi davasıdır. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yargı yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. SMK'nun 55. maddesinde tasarım \"ürünün tümü veya bir parçasının ya da üzerindeki süslemenin çizgi, şekil, biçim, renk, malzeme veya yüzey dokusu gibi özelliklerinden kaynaklanan görünümü\" olarak tanımlanmış, bu kanun uyarınca tescil edilmiş olması halinde tasarımın tescilli tasarım olarak korunacağı düzenlenmiştir. Yine SMK'nun 56. maddesinde, tasarımın yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olması şartıyla bu Kanunla sağlanan haklar kapsamında korunacağı, 58. maddesinde ise tasarım sahibinin, kendi tasarımına kıyasla ayırt edici niteliğe sahip olmayan tasarımlara karşı bu Kanundan doğan haklarını kullanabileceği düzenlenmiştir. SMK'nun 81. maddesinde de tasarım sahibinin izni olmaksızın bu Kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibariyle ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için önerilerde bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak tasarım hakkına tecavüz olarak tanımlanmıştır. Dosya incelendiğinde; uzman bilirkişiler tarafından, davalı tarafça kendisine ait olmadığına dair itiraz edilmeyen ve ... ve ... isimli e-ticaret sitelerinde davalıya ait \"...\", \"..., \"...\", \"...\" markalarıyla satışa sunulan terlik ve ayakkabı ürünlerinin davacı adına tescilli ... tescil numaralı tasarımlarla karşılaştırıldıkları, denetime uygun, görseller üzerinde benzerliklere işaret edilerek hazırlanan bilirkişi raporu ile 3, 9, 10 ve 20 numaralı tasarımların koruma kapsamında kalan ürünler olduklarının tespit edildiği, davalının ürünleri ile davacının tescilli tasarımları arasında küçük ayrıntılar dışında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebeple aynı olarak algılanacaklarına dair görüş bildirildiği, tasarım dış görünümü koruduğundan, davaya konu edilen terlik ve ayakkabıların renginin, kullanılan malzemenin dokusunun ve niteliğinin bu tasarımlar için dikkate alınamayacağı, davalı tarafın bilirkişi raporuna itiraz etmediği, dosyaya hiçbir bir delil de sunmadığı, bu nedenlerle Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmakla, davalı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 427,60 TL maktu harçtan, peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 6,50 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 02/05/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.