T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/852
KARAR NO: 2024/941
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/02/2024
ESAS NO: 2023/168
KARAR NO: 2024/150
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
İSTİNAF KARAR TARİHİ:25/04/2024
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:26/04/2024
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/02/2024 tarih ve 2023/168 Esas 2024/150 Karar sayılı ilamına karşı ,davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; müvekkilinin aracı ile ... tarihinde Kayseri-Malatya yolunda aracın yoldan çıkması sonucu ölümlü-yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, işe ve çocuklarının yaralandığını, eşinin vefat ettiğini, davalı ... ile arabuluculuk sonucu anlaşıldını, 411.534,00-TL tazminat ödemesi için anlaşıldığını, arabuluculuk tutanağı imzalandığını ve edimlerin yerine getirildiğini, ancak davalının yapılan ödemeleri rücu etmeye çalışarak icra takibine giriştiğini, farklı zaman ve farklı dosyalarda icra takibi yapıldığını, Kayseri Genel İcra Dairesinin ..., ...esas sayılı dosyaları ile müvekkili ile çocuklarından yapılan ödemelerin rucüen tahsili talep edildiği, itiraz süresinin kaçırıldığını ve takiplerin kesinleştiğini, yapılan kötü niyetli takipler nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda \"...Somut olayın değerlendirilmesinde, davalı ... tarafından 2022/232111 numaralı ihtiyari arabuluculuk belgesinde varılan anlaşma uyarınca davacı ile çocuklarına yapmış olduğu tazminat ödemesinin, araç sürücüsü olan davacının alkollü olarak kazaya karışmış olduğu gerekçesiyle davacıdan rücusu için kayseri genel icra müdürlüğünün ... Esas, ...Esas ve ... Esas sayılı dosyalarında takip başlattığı ve davacının da iş bu takipler nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep ettiği anlaşılmıştır. Taraflar arasında düzenlenen zmms poliçenin düzenlendiği tarih itibariyle yürürlükte olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4.maddesinde sigortacının, sigorta ettirene rücu nedenleri sayılmış olup '' c'' fıkrasında aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararların sigortalıya rücu edebileceği belirtilmiştir. 01.06.2015 tarihinden önceki sigorta genel şartlarında kazanın münhasıran alkol etkisi ile meydana gelmiş olması aranırken, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren sigorta genel şartlarında kazanın, aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelmesi rücu için yeterli sayılmıştır.Pınarbaşı Cumhuriyet Başsavcılığının 2022/380 soruşturma numaralı dosyasında mevcut, davacıdan alınan kan tahlili sonucu düzenlenen 01/05/2022 tarihli raporda,davacının kanındaki etenal serumun Negatif olduğu belirlenmiştir.Her ne kadar davalı vekili tarafından sunulan beyan dilekçesinde davacının saat 18:33'de yapılan tetkikinde 2,26 promül alkollü olduğu belirtilmişse de soruşturma dosyasında buna ilişkin bir belgenin olmadığı,davalı vekili tarafından da varsa buna ilişkin delil sunulmadığı anlaşılmakla kaza sırasında davacı araç sürücüsünün alkollü olduğu ispatlanamadığından davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiştir. 1-Davanın KABULÜ ile, davacının Kayseri Genel İcra Dairesinin... Esas, ...Esas, ... Esas sayılı icra takiplerinden kaynaklı davalıya borçlu olmadığının tespitine, 2-Davacı tarafça, davalı tarafından yapılan takiplerin kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından İİK madde 72/5 gereğince davacının tarafın tazminat talebinin reddine...\" dair karar verilmiştir.
İş bu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Mahkeme gerekçesinden anlaşılacağı üzere öncelikle taraflar arasında yani davacı ile davalı ... firması arasında bir arabuluculuk anlaşmasının mevcut olduğunu, arabuluculuk anlaşması mevcut iken kötü niyetli olarak takibin başlatıldığını, sigorta firmasının hukuk bürosunun bunu bilmemesine imkan olmamasının yanı sıra kendilerini bu hususta defalarca ikaz etmelerine rağmen ısrarla müvekkiline karşı işlemler yapılmaya devam edildiğini, davacı ile yapılan arabuluculuk anlaşması ortada iken müvekkilinin gayrikabili ibra ettiğini, davacı firmanın kötü niyetli davrandığını, ilk takipten sonra durumu davacı firmaya bildirmelerine rağmen ısrarla diğer icra takipleri ile haksız menfaat elde etmeye çalışmalarının kabulünün mümkün olmadığını, davalı yanın farklı tarihlerde 3 ayrı icra takibi yaparak müvekkilini sıkıştırdığını, sigorta firmasının kötü niyetinin devam ettirerek mahkemeyi dahi yanıltmaya kalkıştığını, tüm bu nedenlerle davalı aleyhine kötü niyet tazminatının reddi kararının bozulmasını / kaldırılmasını, yahut daire tarafından haksız ve kötü niyetli davalı aleyhine kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
İstinafa cevap veren davalı vekilinin dilekçesinden özetle; resen gözetilecek sebeplerle, davacı vekilinin hukuki dayanağı olmayan 18/03/2024 tarihli istinaf kanun yoluna başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dava, davalı ... şirketince davacı tarafa daha önceden ödenen sigorta tazminatının (Trafik kazasından dolayı ZMMS poliçesi kapsamında) davacı sürücünün alkollü olduğu iddiasıyla rücuan geri alınması / tahsili için başlatılmış ilamsız icra takiplerinin kesinleşmesi nedeniyle işbu icra takipleri yönünden davacının açtığı menfi tespit (takipten sonra açılan) talebine ilişkindir.
Mahkemece, dava konusu icra takipleri yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
Menfi tespit talebinin/Davanın konusu 3 ayrı icra takibidir.
Kayseri Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı icra takibi, miktarı = 419.956,35 TL
Kayseri Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı icra takibi, miktarı = 52.138,17 TL
Kayseri Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı icra takibi, miktar = 24.848,85 TL dir.
Mahkemece yapılan yargılama sonunda dava konusu işbu herbir icra takibi yönünden olmak üzere davanın kabulüne, davacının kötüniyet tazminatı talebinin ise reddine dair 16/02/2024 tarihinde nihai olarak karar vermiştir.
İşbu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İstinaf eden davacı taraf karardaki sadece (2) nolu bendi yani istediği kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair kısmını istinaf etmiştir. Davacı taraf istinaf harcı yatırmamış ise de ilk derece mahkemesindeki yargılama sırasında istediği adli yardım talebi kabul edildiğinden ve sözkonusu Adli yardım kararı, HMK 335/3 maddesi gereğince hükmün kesinleşmesine kadar devam ettiğinden bu yönden bir eksikliğin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Menfi tespit davasının konusu 3 ayrı icra takibinden sonra açılmış menfi tespit talebi olduğundan, birlikte açılmış olsa da her bir takip yönünden ayrı ayrı istinaf incelemesi ve değerlendirmesi yapılması gerekir.
A) Kayseri Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı icra takibinin toplam miktarı=24.848,58TL, ilk derece mahkemesinin karar tarihinin 16/02/2024 olması, HMK 341/2-4 uyarınca karar tarihindeki istinaf edilebilme/kesinlik sınırının da = 28.250,00 TL olması nedeniyle, 2023/1031 Esas sayılı icra takibi yönünden menfi tespit davası ile ilgili verilen karar kısmı kesin olduğu için davacı vekilinin, bu takiple ilgili verilen karara ilişkin kısım hakkındaki istinaf başvurusunun HMK 352/1-b gereğince kesinlikten dolayı usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
B) Davacının dava konusu ettiği menfi tespite karar verilmesini istediği yukarıda bilgileri ve miktarları yazılı diğer icra takipleri olan 2022/48673 Esas ve 2022/59493 Esas sayılı takipler yönünden verilen menfi tespit talebinin kabulüne ilişkin karar kısmıyla ilgili kötü niyet tazminat talebinin reddine dair hüküm kısmıyla ilgili istinaf başvurusunun ise miktarlarına göre kesinlik sınırında olmaması nedeniyle istinaf sebebi esastan incelenmiştir. İşbu icra takiplerine konu alacağın niteliği ve ayrıca davacı tarafça davalı ... şirketinin iş bu icra takiplerini başlatırken kötü niyetli olduğunun da kesin ve yeterli kanıtlarla ispat edilememiş olması hususları birlikte gözetildiğinde, davacının kötü niyet tazminatı talebinin kabulüne dair koşulları bulunmadığından reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Mahkemece de istinaf edilen gerekçeli kararı ile davacının kötü niyet tazminatı talebinin ispatlanmaması nedeniyle reddine karar verildiğinden kararın istinaf edilen bu kısmıyla ilgili olarak davacının yukarıda belirttiği istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı, istinaf edilen karar kısmının hukuka uygun olduğu anlaşıldığından istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 16/02/2024 tarih ve 2023/168 E - 2024/150 K sayılı nihai kararının;
A) Kayseri Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı takip toplam miktarı = 24.848,58 TL olması, ilk derece mahkemesinin karar tarihinin 16/02/2024 olması,HMK 341/2-4 uyarınca karar tarihindeki istinaf kesinlik sınırının da = 28.250,00 TL olması nedeniyle, davacı vekilinin 2023/1031 Esas sayılı icra takibi yönünden menfi tespit davası ile ilgili verdiği karar kısmı kesin olduğu için bu takiple ilgili verilen karara ilişkin kısım hakkındaki davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 352/1-b gereğince USULDEN REDDİNE,
B) Davacı vekilinin, dava konusu ettiği menfi tespite karar verilmesini istediği yukarıda bilgileri ve miktarları yazılı diğer icra takipleri olan Kayseri Genel İcra Dairesi... Esas ve ... Esas sayılı takipler yönünden verilen menfi tespit talebinin kabulüne ilişkin karar kısmıyla ilgili kötü niyet tazminat talebinin reddine dair hüküm kısmı hakkındaki istinaf başvurusunun ise, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli olan 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcı istinaf eden davacı tarafça peşin yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 361/1 uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 25/04/2024