T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/77 Esas
KARAR NO\t:2024/268
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:10/06/2014
KARAR TARİHİ:19/04/2024
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ...'ın maliki bulunduğu ... ili, ... ilçesi, ... Mah. 7014 ada, 3 parsel numarasında kayıtlı taşınmaz üzerinde 12/06/2008 tarihinden geçerli olmak üzere 20 yıl süreyle intifa hakkı tanındığını ve bayilik faaliyetlerinin yürütmek üzere davalı ...'a 2.212.500 USD ve 5.568.125 TL tutarında gayri maddi hak bedeli ödemesi yapıldığını, davalı ... tarafından dava konusu akaryakıt istasyonuna yapılan yatırım bedellerinin anılan davalıya ödendiğini, daha sonra davaya konu taşınmaz üzerindeki intifa yüküyle birlikte temlik sözleşmesi dahilinde diğer davalı ... tarafından satın alındığını, davalı ... tarafından düzenlenen Bayilik Taahhütname belgesi imzalandığını ve diğer davalı ...'ın bu belgeyi Garanti ve Taahhüt Eden sıfatıyla imzaladığını, söz konusu taahhütnameye istinaden davalıların 2.650.000 USD+KDV'yi müvekkiline ödemeyi kabul ve taahhüt ettiklerini, davalı ... tarafından bayilik sözleşmesinin ve intifa hakkının 12/06/2013 tarihinde sonlandırıldığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle intifa hakkı kapsamında ödenen; gayri maddi hak bedellerinden işlememiş süreye isabet eden güncel değeri karşılığında şimdilik 5.419.637,34 TL'nin ve yatırım bedellerinin işlememiş süreye isabet eden güncel değeri karşılığında şimdilik 325.108,88 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin adresi ... olduğunu, bu nedenle yetki itirazında bulunduklarını, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını; davacının müvekkilinden herhangi hak ve alacak talebinde bulunma imkanı bulunmadığını, davacı tarafından verilen tüm malların iade edildiğini, bu sebeple herhangi bir borç alacak kalmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında dava konusu taşınmaz üzerine davacı lehine 20 yıl süreli intifa hakkı tesis edildiğini, resmi senedi kapsamında intifa hakkı bedelinin 169.990 TL olduğunu, davaya konu taşınmaz tüm hak ve borçlarıyla birlikte diğer davalı şirkete satıldığını ve devredildiğini, dolayısıyla davacının müvekkilinden sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca hak talep edebilmesi mümkün olmadığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama sonrasında 12/10/2023 tarihli ... sayılı kararla, davalı ...'ne yönelik açılan davanın reddine, diğer davalı ... Nakliyat İnş. ... Ltd. Şti.'ne yönelik açılan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; verilen karar davacı tarafça istinaf edilmiştir.
İstanbul BAM 13. Hukuk Dairesi'nin 28/12/2023 tarih ve 2023/2260 Esas, 2023/2097 Karar sayılı kararıyla; \"Dava, bayilik sözleşmesinin süresinden önce sonlandırılması nedeniyle intifa hakkı kapsamında ödendiği ileri sürülen gayri maddi hak ve kalıcı yatırım bedellerinin işlememiş süreye isabet eden kısmının denkleştirici adalet ilkesi gereğince güncel değerlerinin davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece, 1-Davalı ... İnşaat.... Ltd. Şti'ye yönelik Açılan Davanın Reddine, 2-Davalı .....Ltd. Şti'ye yönelik Açılan ve Konusuz Kalan Davanın Esası Hakkında Karar Verilmesine Yer Olmadığına, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davalı ... tarafından bayilik sözleşmesini ve intifa hakkını 12/06/2013 tarihinde sonlandırıldığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle intifa hakkı kapsamında ödenen; gayri maddi hak bedellerinden işlememiş süreye isabet eden güncel değeri karşılığında şimdilik 5.419.637,34 TL'nin ve yatırım bedellerinin işlememiş süreye isabet eden güncel değeri karşılığında şimdilik 325.108,88 TL olmak üzere toplam 5.744.746,22 TL. nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili dairemiz kaldırma kararından sonra yapılan 22/12/2022 tarihli duruşmada;''... yönünden açmış olduğumuz dava hakkında İstinaf aşamasında sunmuş olduğumuz 19/04/2022 tarihli feragat dilekçemizi aynen tekrar ederiz, diğer davalı ...'a yönelik taleplerimiz devam etmektedir, diğer davalı yönünden gerekirse yazılı beyanda bulunacağız, eksiklik bulunması halinde eksikliğin giderilmesini, bulunmaması halinde taleplerimiz doğrultusunda İstinaf kararı da göz önüne alınarak ... dışındaki diğer davalı yönünden davamızın kabulüne karar verilmesini talep ediyoruz, '' şeklinde beyanda bulunmuştud.
Davacı vekili 07.03.2023 tarihinde uyap sisteminden gönderdiği dilekçesi ile; fazlaya dair her türlü dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla; davalı ... NAKL. İNŞ. GIDA TEKS. TİC. LTD. ŞTİ. yönünden davadaki tüm taleplerimizin kabulüne, karar verilmesini talep ettiğini beyan etmiştir.
Mahkemece verilen karar da, davalı ... ... Ltd. Şti. tarafından toplam 3.110.000 TL ödeme yapıldığı; zaten davacının davalı ... ... Ltd. Şti.'ne yönelik talebinden de bu nedenle feragat ettiği, eldeki davada davacı tarafın talebinin karşılandığı, dolayısıyla davalı ... NAKL. İNŞ. GIDA TEKS. TİC. LTD. ŞTİ.'ye yönelik açılan davanın sözkonusu ödeme nedeniyle konusuz kaldığı gerekçesiyle Davalı .....Ltd. Şti'ye yönelik Açılan ve Konusuz Kalan Davanın Esası Hakkında Karar Verilmesine Yer Olmadığına, karar verilmiş ise de, davacı taraf dava dilekçesi ile, gayri maddi hak bedellerinden işlememiş süreye isabet eden güncel değeri karşılığında şimdilik 5.419.637,34 TL'nin ve yatırım bedellerinin işlememiş süreye isabet eden güncel değeri karşılığında şimdilik 325.108,88 TL olmak üzere toplam 5.744.746,22 TL. nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ettiği, yargılama aşamasında davacı tarafın davalılardan ... yönünden açmış olduğu davadan feragat ettiği; davacının, davalı ... NAKL. İNŞ. GIDA TEKS. TİC. LTD. ŞTİ. yönünden davadaki tüm taleplerinin kabulüne, karar verilmesini talep ettiği gözetildiğinde, mahkemece davacının davalı ... NAKL. İNŞ. GIDA TEKS. TİC. LTD. ŞTİ.'den talep edebileceği 2.688.640 TL yönünden davanın konusuz kaldığı beliriltilip bu yönde hüküm kurulduğu halde davacının talep ettiği konusuz kalan miktar dışındaki (5.744.746,22 TL - 2.688.640,87 TL =) 3.056.105,35 TL yönünden ise gerekçesi de açıklanarak bir hüküm kurulmadığı anlaşılmıştır.
HMK' nın 297/2 maddesine göre mahkemenin tarafların taleplerinin her biri hakkında karar vereceği düzenlenmiş olup, yine 297/1-c. fıkrasına göre gerekçe yazılması zorunlu bulunmaktadır. HMK' nın 297. maddesine uygun olarak verilmeyen kararın istinaf aşamasında denetlenmesine imkan bulunmamaktadır.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde dairemizce kaldırılan .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... sayılı ilamında davalılar lehine 96.739.81 TL vekalet ücretine hükmedilmiş olup, hükmedilen vekalet ücretinin davalı ... vekili Av. ...'e ödendiğini, Davalı ... vekili Av. ...'in müvekkili şirketi ibra ettiğini, söz konusu dosya ile ilgili olarak herhangi bir hak ve alacağının kalmadığını beyan ettiğini belirtip 26.08.2020 tarihli ibranameyi ibraz etmiş ise de dairemizce verilen kararın mahiyeti gereği, vekalet ücretine ilişkin bu ibraname dairemizce değerlendirilmemiş, ilk derece mahkemesince değerlendirilmesi gerekmektedir.\" neden ve gerekçesiyle mahkememiz kararı kaldırılmıştır.
BAM kararı öncesi verilen gerekçeli kararda açıklandığı üzere,
Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.yönünden;
Davacı tarafça 19/04/2022 tarihli dilekçe ile davalı ... ... Ltd. Şti. hakkında açılan davadan feragat edildiği anlaşıldığından, bu davalıya yönelik açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiş; talep olmadığından anılan davalı yararına vekalet ücreti ve yargılama gideri takdirine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Davalı .....Ltd. Şti. yönünden;
BAM kararında açıklandığı üzere, 29/09/2022 tarihli BAM kararı öncesinde alınan bilirkişi kurulu raporu ile, davacının davalılardan 2.464.916,11 TL teşfik primi (gayrimaddi hak bedeli) ve 223.724,76 TL sabit yatırım olmak üzere toplam 2.688.640,87 TL talep edebileceğinin hesaplandığı; davacı tarafça sunulan 23/03/2023 tarihli dilekçe eki belgelerden diğer davalı ... ... Ltd. Şti. tarafından bu miktarın üzerinde toplam 3.110.000 TL ödeme yapıldığı; zaten davacının davalı ... ... Ltd. Şti.'ne yönelik talebinden de bu nedenle feragat ettiği, dolayısıyla bu miktar yönünden anılan davalıya yönelik açılan davanın sözkonusu ödeme nedeniyle konusuz kaldığından bu miktar yönünden davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Konusuz kalan bu miktar dışındaki (5.744.746,22 TL-2.688.640,87 TL=) 3.056.105,35 TL yönünden ise, az yukarıda açıklandığı gibi bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda, davacının davalılardan talep edebileceği toplam miktarın 2.688.640,87 TL olduğu, bu miktarı aşan davacı taraf isteminin yerinde olmadığı anlaşıldığından, bu miktar yönünden davacı taraf isteminin reddine karar vermek gerekmiş; Mahkememizce verilen 19/12/2019 tarihli gerekçeli karar ile anılan davalı lehine hükmedilen vekalet ücreti anılan davalı tarafça tahsil edildiği ve davalı vekili tarafından 26/08/2020 tarihli ibraname ile davacının ibra edildiği anlaşıldığından, konusuz kalan miktarı aşan ve reddine karar verilen 3.056.105,35 TL yönünden anılan davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına ilişkin aşağıdaki kararı vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davalı ...'ne yönelik açılan Davanın Reddine,
2-Davalı ... ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne yönelik açılan davada;
a)Talep edilen toplam 5.744.746,22 TL'den, 2.688.640,87 TL'lik kısım yönünden konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
b)Talep edilen toplam alacaktan kalan 3.056.105,35 TL yönünden davacı tarafın isteminin reddine,
3-Talep olmadığından davalı ... İnş. ... Ltd. Şti. yararına vekalet ücreti ve yargılama gideri takdirine yer olmadığına,
4-Alınması gerekli 427,60 TL karar ve ilam harcının başlangıçta alınan 98.105,95-TL peşin harçtan mahsubu ile geriye kalan 97.678,35 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
5-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan peşin harçtan karar ve ilam harcı için mahsup edilen 427,60 TL'nin davalılardan (davalı ... İnşaat.... Ltd. Şti.'nin bu miktarın 285,10 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla) alınıp davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davalı .....Ltd. Şti. yönünden konusuz kalan miktar (2.688.640 TL) üzerinden hesap ve takdir olunan 272.432,04 TL vekalet ücretinin davalı .....Ltd. Şti.'den alınıp davacıya verilmesine,
7-Mahkememizce verilen 19/12/2019 tarihli gerekçeli karar ile davalı .....Ltd. Şti. lehine hükmedilen vekalet ücretinin tahsil edildiği ve anılan davalı vekili tarafından 26/08/2020 tarihli ibraname ile davacının ibra edildiği anlaşıldığından, konusuz kalan miktarı aşan ve reddine karar verilen 3.056.105,35 TL yönünden anılan davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-Davacı tarafından yatırılan 25,20 TL başvuru harcı, 3,80 TL vekalet harcı, 729,40 TL keşif harcı, 10.070,40 TL bilirkişi ücreti ve talimat gideri, 585,70 TL tebligat gideri ile BAM kararı sonrasında yapılan 250 TL tebligat-posta gideri olmak üzere toplam 11.664,50 TL'nin kabul ve red oranına göre 5.459,19 TL'sinin davalı .....Ltd. Şti.'den alınıp davacıya verilmesine,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzünde, davalı tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkca okunup, usulen anlatıldı. 19/04/2024
Başkan ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Katip ...
e-imzalı