T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2021/794 Esas
KARAR NO: 2024/695
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul 2. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 10/12/2020
NUMARASI: 2017/272 E. - 2020/458 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 04/04/2024
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ...com internet sitesi üzerinden meyve, pasta, çikolata vb. ürünlerin satışını yaptığını, davalı tarafından yapılan haksız rekabet eylemleri nedeniyle ciro kaybı yaşadıklarını ve satışlarının sekteye uğradığını, bu konuda İstanbul 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/94 D.iş sayılı dosyasıyla talep ettikleri bilirkişi incelemesinde de davalı şirketin haksız rekabet eyleminde bulunarak müvekkili firmanın müşterilerini kendisine yönlendirdiğinin tespit edildiğini, google reklam servisinin (adwords), Google firması tarafından işletilen ve ücret ile firma sahiplerinin reklam verdiği bir internet alanı olduğunu, müşterilerinin markaları olan \"...\" aramalarında kendisini ... gibi gösteren ... AŞ'nin arama motoruna ..., ... yazıp arandığında, ...com veya ...com şeklinde alan isimleri ile çıktığını, bu alanın tıklanmasında ise www...com/... gibi adreslere girildiğini, müşterilen nezdinde davacının ...com ile bir bağı olduğu izlenimi yaratıldığını ve bu durumun markalarına zarar verdiğini, yapılan hukuka aykırı eylem sonucunda müşterilerini sitelerine yönlendirerek kendi satışlarını arttırıp müvekkilinin satışlarının azalmasına ve ciro kaybı yaşamasına neden olduklarını, buna ilişkin noter kanayla davalıya ihtarname gönderildiğini, ancak davalının eylemlerine devam ettiğini iddia ederek, davalı tarafından gerçekleştirilen haksız rekabet eyleminin men'ine, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 10.000 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesine sunmuş olduğu ıslah dilekçesinde, alınan bilirkişi raporu ile talep ettikleri alacaklarından farklı olarak müvekkilinin alacağı ürün satışları içindeki paylara göre %5- 9.798,89 TL, %10- 19.597,79 TL, %15- 29.396,68 TL, %20- 39.195,58 TL, %25- 48.994,47 TL, %30- 58.793,36 TL olarak hesaplandığını, 10.000 TL üzerinden açtıkları davanın değerini 38.994,47 TL arttırarak 48.994,47 TL'nin dava tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalı şirketten alınıp müvekkile ödenmesini talep ettiği anlaşılmıştır. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın görevsiz mahkemede açıldığını, markaya dayanılarak açılan davalarda görevli mahkemenin Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemeleri olduğunu, dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin çiçekçilik sektöründe iştigal eden Türkiye'nin önde gelen firmalarından biri olduğunu, ticari faaliyetinin büyük bir kısmını sahibi olduğu www...com ibareli internet sitesi üzerinden gerçekleştirmekte olduğunu, internet marifetiyle çiçek ile meyve, kek, kurabiye, çikolata türevlerinin aranjmanlarının imalatı ve satışı hususunda tüm Türkiye çapında tanınmış en büyük marka sahibi olmayı başardığını, davacı şirketinde müvekkili ile aynı sektörde faaliyet gösterdiğini, müşteri kitlelerinin bilinçli, okuma yazma bilen, araştıran, nitelikli bir tüketici grubu olduğunu, bu müşteri kitlesinin hediye seçiminde yapacağı tercihlerde de google ya da başka bir arama motorunu kullanırken yanılmasının mümkün olmadığını, davacının iddialarının kesinlikle gerçekle bağdaşmadığını, hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müvekkili şirketin haksız rekabet yaratan hukuka aykırı bir kullanımının bulunmadığını, davacının da internet üzerinden müvekkili şirket ile aynı nitelikte ürünler sattığını, davalının ... markasının cins ve vasıf bildiren kelimelerden oluştuğunu, ayırt ediciliğinin bulunmadığını, genel ve ayırt edici özelliği bulunmayan kelimenin kullanımının bu şekilde önüne geçilmeye çalışılmasının da haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı şirketin tazminat talebinin somut olayda herhangi bir dayanağının bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararı: Mahkemece; \"1-Davacının markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespitine yönelik açmış olduğu davanın KABULÜ ile, davalı kullanımlarının markaya tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, ortadan kaldırılmasına, 2-Davacının maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile, takdiren 20.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, \" karar verilmiştir.
İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; vekil eden şirketin davacının markalarına tecavüz teşkil edecek ve davacı aleyhine haksız rekabet oluşturacak hukuka aykırı bir eylemi bulunmadığını, müvekkilinin www...com sitesinde satışa konu ürünler yalnızca çiçek olmayıp; meyve, kek, kurabiye, çikolata türevlerinin aranjman olarak satışı da gerçekleşmekte olduğunu, bu hale göre vekil edenin hem internet üzerinden sattığı yenilebilir ürünlerin niteliği hem de ürünlerin hediye gönderilmek üzere müşterilerce sipariş ediliyor/satın alınıyor olması nedeniyle bu alanda cins ve vasıf bildiren “...” ve “...” kelimelerini web sitesinde kullanmasının doğal olabileceğini, müvekkili şirketin hem internet üzerinden sattığı yenilebilir ürünlerin niteliği hem de ürünlerin hediye gönderilmek üzere müşterilerce sipariş edilip satın alınıyor olması sebebiyle, cins ve vasıf bildiren “...” ve “...” kelimelerinin müvekkilin markalarıyla birlikte kullanılmasına ilişkin bu kullanımların kesinlikle Davacı’nın “...” markasına ilişkin ve ticari etki yaratan hukuka aykırı bir kullanım olarak kabul edilemeyeceğini, bu hale göre müvekkilinin kullanımlarının davacının markasına tecavüz teşkil ettiği ve aleyhine haksız rekabete sebebiyet verdiği değerlendirmesinin son derece hatalı ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek yerel mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İstinafa Cevap: Davacı vekilinin istinafa cevap mahiyetinde dilekçe sunmadıkları görüldü.
Gerekçe ve Sonuç: HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede; Dava, davacıya ait markanın arama motoru reklamlarında kullanılması nedeniyle marka hakkına tecavüz ve haksız rekabettin tespiti, meni, refi ve tazminat istemine ilişkindir. Davacı vekili dava dilekçesinde, davalının müvekkilinin tescilli markalarını kullanarak, müşterileri kendi internet sitesine yönelttiğini beyanla, markaya tecavüzün tespiti, meni refi ile, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur. Mahkemece \"davalının anahtar sözcük olarak davacı adına tescilli markayı google adwords te kullandığı, davacının markası ile Google adwords'da davalı tarafından arama motorlarında ilk sıralarda çıkma ve kullanıcıları bu marka sayesinde yanıltıp davacıya ait tescilli marka üzerinden kendi sayfalara çektiği bu durumun markaya tecavüz teşkil ettiği, ticari dürüstlüğe uygun düşmeyeceği davalı kullanımının aynı zamanda haksız rekabet teşkil ettiği\" gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtlarının incelenmesinde, ... tescil nolu \"...\" ibareli markanın 30 ve 35.sınıf emtialarında 08/12/2014 tarihinde tescil edildiği, ... tescil nolu \"...com\" ibareli markanın 35.sınıf emtialarında 20/09/2013 tarihinde davacı şirket adına kayıtlı oldukları anlaşılmıştır. Davalı taraf, davalının internet marifetiyle çiçek ile meyve, kek, kurabiye, çikolata türevlerinin aranjmanlarının imalatı ve satışı hususunda tanınmış marka sahibi olduğunu, müvekkili şirketin haksız rekabet yaratan hukuka aykırı bir kullanımının bulunmadığını, davacının da internet üzerinden müvekkili şirket ile aynı nitelikte ürünler sattığını, davalının ... markasının cins ve vasıf bildiren kelimelerden oluştuğunu, ayırt ediciliğinin bulunmadığını ileri sürülmüştür. İstanbul 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/94 D.iş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda, \"...\" araması yapıldığında Google sonucunda sonuç listesinin ikinci sırasında, veya birinci sırasında \"... - ...com\" ibaresinin çıktığı, \"...\" araması yapıldığında Google sonucunda sonuç listesinin ikinci sırasında \"... - ...com\" ibaresinin çıktığı, \"...\" araması yapıldığında Google sonucunda sonuç listesinin ikinci sırasında \"... - ...com\" ibaresinin çıktığı, \"...com\" araması yapıldığında Google sonucunda sonuç listesinin birinci sırasında veya birinci sırasında \"... - ..com\" başlığı altında ...com/ sayfasının çıktığı, www...com araması yapıldığında Google sonucunda sonuç listesinin ikinci sırasındasırasında \"... - ...com\" ibaresinin çıktığının tespiti yapılmış ve davacının markası ile Google adwords'da davalı tarafından arama motorlarında ilk sıralarda çıkma ve kullanıcıları bu marka sayesinde yanıltıp o isme kendi sayfalara çektiği bu şekilde haksız rekabet gerçekleştirdiği belirtilmiştir. 25/10/2016 tarihli bilirkişi raporunda, google arama motorunda davalıya ait markaların birebir aynısının ve benzerlerinin Adwords olarak kullanmasının MarKHK m.9/1-a, b ve m.61/1-a anlamında davacının markasına tecavüz oluşturduğu, somut olayda TTK'nın haksız rekabet hükümlerinin uygulama alanı bulamayacağı, marka hakkına tecavüz sebebiyle davacı tarafın MarKHK. m.66 fıkra b gereğince marka hakkına tecavüz edenin, markayı kullanmak yoluyla elde ettiği kazanca göre tazminat talep etmesine rağmen davalı ticari defterlerinden elde edilen net kazancın tamamının söz konusu davacı markalarına tecavüz sebebiyle elde edildiğini iddia etmenin mümkün olamayacağı belirtilmiştir. Uyuşmazlık internet arama motorunda davacının markaları arandığında, davalının web sitesinin üst sıralarda listelenmesi nedeniyle , davalının davacıya ait markayı anahtar sözcük olarak google adwords reklamlarında kullanıp kullanmadığına ilişkindir. Davalının internet sitesinde hediye amaçlı, yenilebilir çiçek buketleri, çikolata, kurabiye ve benzerlerinin satıldığı , dolayısıyla ürünün tanıtımında ..., ... gibi ibarelerin kullanılmasının olağan bir durum olduğu, davalı reklamlarının üst sıralarda çıkmasının reklamın ücretlendirilmesi ile yakından ilgili olduğu tek başına markanın anahtar sözcük olarak kullanıldığını göstermeyeceği , sadece hediye , çikolata , çiçek ibareleri arama motoruna yazıldığında da aynı sonuçlara üst sıralarda ulaşılmasının mümkün olduğu, ayrıca davalı adına lezzet sözcüğü içeren tescilli bir marka da bulunduğu, davalının kullanımının \"... -...- ...- ...com\" şeklinde olduğu, davalı alan adında davacıya ait markayı kullanmadığı , tespit raporunda belirtilen ilgili kelimelerle arama yapıldığında davalıya ait internet adreslerinin Google sonuç listesinin üst sırasında yer almasının Google geniş eşleşme sisteminden kaynaklandığı, davalının davacıya ait markayı ihlal oluşturacak şekilde kullanıldığına dair başkaca delil sunulmadığı bu hali ile ispat yükü üzerinde olan davacının marka hakkına tecavüz iddiasının yöntemince ispatlanmış olmadığı görülmekle, mahkemece davanın reddi yerine kabulü kararının dosya kapsamına ve hukuka uygun olmadığı anlaşılmıştır. Davalı vekilinin İstinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile, 2-İstanbul 2. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin 10/12/2020 tarih, 2017/272 E., 2020/458 K. Sayılı kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, ancak belirtilen hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, 3- Davanın REDDİNE, 4-İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin; 4/a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL karar harcından peşin alınan 836,73 TL'nin mahsubu fazla alınan ile 409,13 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 4/b-Davacı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4/c-Davalı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan, yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 4/ç-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/4. maddesine göre maddi tazminat talebi yönünden 25.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsiliyle davalıya verilmesine, 4/d-Markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti davası yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 25.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsiliyle davalıya verilmesine, 5-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin; 5/a-İstinaf talebi kabul edildiğinden davalı tarafça yatırılan istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine, 5/b-İstinaf yargılaması için davalı tarafından yapılan 162,10 TL istinaf yoluna başvurma harcının davacıdan tahsiliyle davalıya verilmesine, 5/c-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 6-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince var ise bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 20/07/2017 tarih ve 7035 Sayılı Kanunun 31. maddesiyle değişik 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi gereğince, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz başvurusunda bulunma yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 04/04/2024