T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t:
KARAR NO\t:
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t:
ÜYE\t\t:
ÜYE\t\t:
KATİP\t\t:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: KONYA .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 18/11/2022
NUMARASI\t\t: Esas Karar
İSTİNAF EDEN DAVACI\t:
VEKİLLERİ\t: Av.
\t Av
DAVALI\t:
VEKİLİ\t: Av
DAVA\t\t: Arabuluculuk Tutanağının İptali
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ\t: 18/04/2024
YAZIM TARİHİ\t: 18/04/2024
Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.... Esas sayılı dosyası ile açılan arabuluculuk tutanağının iptali davasında 18/11/2022 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı, davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkiline karşı Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile fatura alacağına ilişkin ilamsız icra takibi başlattığını, ödeme emrinin tebliğine müteakip yasal süresi içerisinde borca, yetkiye ve ferilerine itiraz edildiği ve takibin durdurulduğunu, davalı tarafça 08/09/2021 tarihinde Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....E. Sayılı dava dosyasında itirazın iptali davası açıldığını, dava dilekçesinin 14/09/2021 tarihinde davacı şirkete tebliğine müteakip dava dosyası ve münderecatından haberdar olunduğunu, dosyanın muhteviyatı ve dava şartı olan arabuluculuk anlaşma belgesi incelendiğinde; dava şartı arabuluculuk anlaşma belgesinin usulsüz olduğu ve hukuka aykırı düzenlendiğinin tespit edildiğini, usulüne uygun arabuluculuk son tutanağının düzenlenmediğini, usulüne uygun arabuluculuk görüşmesi yapılmadığını, yokluklarında arabuluculuk görüşmesi yapılarak tutanak düzenlendiğini, arabuluculuk görüşmelerine ilişkin davet mektubunun davacı şirkete ve de vekil olarak kendilerine usulüne uygun tebliğ edilmediğini, arabuluculuk görüşmelerinin tek taraflı yürütülerek sonlandırıldığını, son tutanakta davet mektubun hangi yolla tebliğ edildiği, tebligatın kime, hangi adrese ve tarihte tebliğ edildiğinin belirtilmediğini, icra takibine itirazın vekil olarak bizzat taraflarınca yapıldığını, itiraz dilekçesinde açık adres, telefon numarası olmasına rağmen davet mektubunun vekile de yapılabileceğini, ancak bu yolla da davetin yapılmadığını, arabuluculuk tutanağının iptali için yasal şartların oluştuğunu, iradelik ilkesi ihlal edildiğinden tutanağın iptali gerektiğini belirterek; Konya Arabuluculuk Bürosu'nun ... dosya nolu, 10.06.2021 tarihli Arabuluculuk anlaşma belgesinin iptaline ve tutanağın geçersizliğine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin 11/09/2020 tarihli \"İş Makinası Kiralama Sözleşmesi\" ile davacıya iş makinası kiraladığını, davacının, sözleşme hükümlerine göre müvekkile ödemesi gereken 5.959,00 TL borcunu ödemediğini, alacağının tahsili amacıyla davacı aleyhine Konya .. İcra Müdürlüğü'nün .... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davacının itirazı üzerine takibin durduğunu, itirazın iptali için bu mahkemenin .... E. sayılı dosyasında dava açıldığını, her iki tarafın ticari defterleri incelenmiş ve davacıdan alacaklarının olduğuna dair raporun tanzim edildiğini, henüz karar aşamasında iken davacının bu davayı ikame ettiğini, usule uygun olarak arabuluculuğa başvurulduğunu, davacının sırf itirazın iptali davasını sürüncemede bırakmak ve müvekkilin alacağına kavuşmaması amacıyla iş bu davayı açtığını belirterek; haksız ve mesnetsiz davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; \"...davacı tarafça Konya ..Asliye Ticaret mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında; taraflarına herhangi bir tebligat veya usulüne uygun bir bilgilendirme yapılmadığı, usulüne uygun arabuluculuk görüşmesi yapılmadığından dolayı dava şartı arabuluculuk anlaşma belgesinin usulsüz olduğundan bahisle mahkememizde Konya Arabuluculuk Bürosunun ... dosya nolu 10.06.2021 tarihli arabuluculuk anlaşma belgesinin iptaline yönelik dava açıldığı, Arabulucu .... tarafından sunulan belgelerde arabuluculuk başvuru formunda yer alan davacıya ait olduğu bildirilen .... numaralı telefona whatsapp üzerinden mesaj gönderildiği, arabuluculuk görüşmesine davacı tarafın her türlü iletişim kanalıyla çağrılmasında mevcut düzenlemelere bir aykırılığın bulunmadığı, kaldı ki Yargıtay 9.hukuk Dairesi .... Esas ...Karar sayılı ilamında “arabulucunun taraflara ulaşma ve toplantıya davet etme sorumluluğunu usulünce yerine getirmeden arabuluculuk faaliyetini sonlandırması hâlinde dahi 7036 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında öngörülen arabuluculuk dava şartının gerçekleşmiş sayılacağı ve davanın usulden reddine karar verilemeyeceği” yönündeki kararı dikkate alındığında, asıl olanın esas davada davacının arabuluculuk yoluna gitmiş olmasıdır. Arabulucu tarafından tarafların görüşmelerinde bütün iletişim kanalları kullanılmamış olsa bile, arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğinden bahsedilemeyeceği...\" gerekçesiyle davacının davasının reddine şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesini tekrarla; mahkemenin, arabulucu tarafından başvuru formunda yer alan davacıya ait olduğu bildirilen 0....numaralı telefona WhatsApp uygulaması üzerinden mesaj gönderildiğini, arabuluculuk görüşmesine davacı tarafın her türlü iletişim kanalıyla çağrılmasında mevcut düzenlemelere bir aykırılığın bulunmadığı değerlendirmesinde bulunarak davanın sırf bu nedenle reddine karar verdiğini, müvekkilin itirazlarını dikkate almadığını, Arabulucu tarafından sunulan mesaj ekran görüntüsünde her ne kadar mesaj atıldığı görülmekteyse de mesajın davacı şirkete ulaşıp ulaşmadığı belirsiz olduğu gibi ekran görüntüsünde de görüleceği üzere mesaja herhangi bir cevap verilmediğini, WhatsApp uygulaması aracılığıyla gönderilen mesajın hukuki dayanağının olmadığını, ayrıca söz konusu numaranın müvekkil şirket adına kayıtlı bir hat olmadığını, bu haliyle sırf bu sebeple davanın reddine karar verilmesi yasaya aykırı olup kararın bozulması gerektiğini, mahkemenin hatalı/eksik inceleme neticesinde yasaya aykırı bir karar verdiğini, bu sebeple verilen karar esas yönünden de yasaya aykırı olup düzeltilerek yeniden esas hakkında bir karar verilmesi zorunluluğu olduğunu belirterek; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, hüküm kesinleşinceye kadar icranın ertelenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, arabuluculuk belgesinin iptali talebine ilişkindir.
İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Davalı tarafından davacıya karşı Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından yapılan ilamsız takibe itirazın iptali için Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından itirazın iptali davası açtığı, davacının arabuluuculuk belgesinin iptali için eldeki davayı açtığı anlaşılmaktadır.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin ... Esas.... Karar sayılı ilamında; \"....6. Görüldüğü gibi arabuluculuğa başvuran tarafın sürece ilişkin tek yükümlülüğü kendisine ve elinde bulunması hâlinde karşı tarafa ait her türlü iletişim bilgisini arabuluculuk bürosuna vermekten ibarettir. 7036 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesinin yedinci fıkrasına ilişkin Gerekçede de; özellikle işçi tarafının, işverene ait iletişim bilgilerini tam olarak bilemeyecek olması ihtimaline binaen büroya, tarafların resmi kayıtlarda yer alan iletişim bilgilerini araştırma yetkisi verildiği ifade edilmiştir. Başvuru ile başlayan arabuluculuk sürecinde, tarafların iletişim bilgilerini temin ederek onları her türlü iletişim vasıtasını kullanarak toplantıya davet etmek ve bu aşamaları belgelendirmek tamamen arabuluculuk bürosu ile arabulucunun sorumluluğu kapsamındadır. Belirtmek gerekir ki, Kanun’da arabulucunun bilgilendirme ve davete ilişkin işlemlerini belgeye bağlayacağı ifade edilmiş ise de tarafları toplantıya davet için özel bir usul öngörülmemiştir. Bu anlamda toplantıya davetin 7201 sayılı Kanun hükümlerine tabi olmadığı açıktır. Ancak arabulucunun tarafları toplantıya davet etme sorumluluğunu usulüne uygun olarak yerine getirdiğini ispatlayabilmesi için yapılan işlemleri belgelendirmesi yerinde olacaktır. Kanun hükmünde açıkça arabulucunun yerine getirmesi gerektiği belirtilen davet işleminin usulüne uygun olarak yerine getirilmemesi hâlinde, arabuluculuk faaliyetinin de usulüne uygun olarak yürütülmediği ve arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği sonucuna varmak amacı aşan bir yorum olur.
7. 7036 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesinin gerekçesinde açıkça; “Maddenin onbirinci fıkrasında arabulucunun, arabuluculuk faaliyetini sona erdireceği haller düzenlenmektedir. Buna göre taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması yahut yapılan görüşmeler sonucunda anlaşmaya varılması veya varılamaması hallerinde arabuluculuk faaliyeti sona erdirilecektir. Arabulucu, belirtilen hallerde son tutanağı düzenleyecek ve durumu derhal arabuluculuk bürosuna bildirecektir. Büro tarafından kendisine verilen iletişim bilgileri itibarıyla araştırma yapmak ve taraflara ulaşmaya çalışmak arabulucunun sorumluluğundadır. Arabulucu bu adreslere tam anlamıyla ulaşmaksızın taraflara ulaşılamadığı gerekçesiyle faaliyeti sonlandırdığında, mahkemece bu iletişim adreslerinin doğru olduğu ve bu adreslerden taraflara ulaşılabileceği tespit edilse bile dosya yeniden arabulucuya iade edilmemeli ve mahkemece dava görülmeye devam edilmelidir.” ifadelerine yer verilmesi karşısında, kanun koyucunun amacının da arabuluculuk faaliyetini geçersiz kılmak olmadığı anlaşılmaktadır.
8. Değerlendirme bölümünün 2 ve 3 üncü maddelerinde de ifade edildiği gibi, dava şartı olarak arabuluculukta zorunlu olan unsur, arabuluculuğa başvurmaktır. Arabuluculuğa başvuran tarafın, arabulucunun araştırma ve davet yükümlülüğünü usulüne uygun olarak yerine getirmemesinin sonuçlarına katlanmasını beklemek mahkemeye erişim hakkının ölçüsüz şekilde sınırlandırılması sonucunu yaratır. Kanun’da açıkça arabulucuya başvuran tarafın elinde olması hâlinde karşı tarafa ait bilgileri büroya vermesi gerektiği ifade edildiğine göre, arabulucunun sorumluluğunu yerine getirmemiş olması sebebiyle arabuluculuk dava şartının gerçekleşmediğini kabul etmek Kanun’da öngörülmeyen bir yükümlülüğün sonuçlarından başvuran tarafın sorumlu tutulması anlamına gelir. Böyle bir kabul şeklinin başvuranın hak aramasını aşırı derecede zorlaştıracağı ve hakkın özüne zarar vereceği açıktır.
...................
Görüldüğü gibi Kanun’da arabuluculuk faaliyetinin en önemli parçası olan arabulucular ile ilgili oldukça detaylı hükümlere yer verilmiştir. Arabulucunun arabuluculuk faaliyeti sırasında uyması gereken kurallara uymaması yahut sorumluluklarını yerine getirmemesinin arabulucu açısından doğuracağı sonuçlar Kanunda ayrıntılı olarak düzenlendiğine göre arabulucunun kusuru sebebiyle arabuluculuk toplantısından haberdar olmadığını iddia eden tarafın yukarıda açıklanan kanuni düzenlemeler çerçevesinde hak arama hürriyetini kullanabileceği konusunda tereddüt olmamalıdır.
10. Bir üst başlıkta yer verilen hukuki esaslar ile yukarıda yapılan açıklamalara göre, arabulucunun taraflara ulaşma ve toplantıya davet etme sorumluluğunu usulünce yerine getirmeden arabuluculuk faaliyetini sonlandırması hâlinde dahi 7036 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında öngörülen arabuluculuk dava şartının gerçekleşmiş sayılacağı kabul edilmelidir.
11. Uyuşmazlığın Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 12.02.2020 tarihli ve ... Esas, ...Karar sayılı kararı doğrultusunda giderilmesi gerektiğine karar verilmiştir.\" şeklinde karar verilmiştir.
Eldeki davada davacı, arabuluculuk görüşmelerinin usule uygun yürütülmediğini, arabuluculuk gün ve saatinin bildirilmediğini ve davet mektubu gönderilmediğini, whatshapp mesajının da ulaşmadığını, mesajın gönderildiği telefonun kendilerine ait olmadığını iddia etmekte ise de, dosyaya sunulan arabuluculuk belgeleri incelendiğinde arabuluculuk başvuru formunda karşı taraf (dosyamız davacısı) şirketin temsilcisinin cep telefonunun ...... olarak kayıtlı olduğu, gönderilen arabuluculuk toplantı tarih ve saatinin bu telefon üzerinden whatshapp mesajı olarak dosyamız davacısına iletildiği ve teslim edildiği, yukarıda künyesi belirtilen Yargıtay ilamında da değinildiği üzere, arabuluculuk davetine ilişkin belgelerin her türlü iletişim kanallarıyla karşı tarafa gönderilebileceği, arabulucunun taraflara ulaşma ve toplantıya davet etme sorumluluğunu usulünce yerine getirmeden arabuluculuk faaliyetini sonlandırması hâlinde dahi arabuluculuk dava şartının gerçekleşmiş sayılacağı, buna göre ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmakla
davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacının istinaf başvuru talebinin ESASTAN REDDİNE,
2- Alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3- İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
4- İstinafa başvuran davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5- Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4.maddesi gereğince kararın dairemiz tarafından tebliğe çıkarılmasına,
6- Dava dosyasının temyiz edilmeden kesinleşmesi halinde ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda verilen kararın HMK'nın 361/1 maddesi gereğince; taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde dairemize, temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne veya ilk derece mahkemesine verilecek dilekçe ile temyiz kanun yoluna başvurma talebinde bulunulabileceğine 18/04/2024 tarihinde oy çokluğuyla ile karar verildi.\t\t\t\t
Başkan .
e-imzalıdır
Üye .
e-imzalıdır
(Muhalif)
Üye .
e-imzalıdır
Katip .
e-imzalıdır
.
\tMUHALEFET ŞERHİ: Davacının Konya ..İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasında iş makinası kiralanması nedeniyle kesilen faturaya dayalı olarak yapılan takipten dolayı açılan itirazın iptali davası nedeniyle düzenlenen arabuluculuk tutanağının iptalini talep ettiği, genel olarak dava açıldığında davaya bakmakla görevli mahkemenin arabuluculuk tutanağının iptalinde de görevli olacağı, taraflar arasındaki dosya içerisinde mevcut sözleşmenin iş makinası kiralanmasına ilişkin olduğu, 6100 sayılı HMK'nın 4/1-a maddesine göre; kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda \" Sulh Hukuk Mahkemeleri\" görevli olduğu (Yargıtay 3.Hukuk Dairesi'nin 30/10/2018 tarih ... Esas .... Karar ve Yargıtay 6.Hukuk Dairesi'nin 08/12/2015 tarih 2015/10153 Esas 2015/10798 Karar sayılı ilamları), bu nedenle Konya Asliye Ticaret Mahkemesine açılan davada Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken davanın esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmesi yerinde görülmediğinden davacının istinaf başvuru talebinin esası incelenmeksizin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.3 maddesi gereğince ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve yeniden değerlendirme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesi gerektiği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.
\t\t\t\t\tÜye .\t\t\t\t\te-imzalıdır