T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
KARAR TARİHİ : 18/03/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ : 09/03/2021
DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ : 18/03/2024
İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, davalı tarafından müvekkili aleyhine 52.000,00TL bedelli bir adet üzerinde tahrifat yapılmış senet ile Antalya 11. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının, müvekkilinin eskiden kiracısı olduğu dükkan sahibi olduğunu, kira kontratında kiralayanın davalının şirketi ... İnşaat şirketi, kiracının da müvekkilinin şirketi olan ... . Şti. olduğunu, 2010 yılında beş yıllığına kira kontratı yapılmış ve bu süre dolmadan müvekkilin işyerini başka bir şahsa devrederek ve davalı ile de bu konuda anlaşarak herhangi bir kira borcu da olmadan dükkanı boşalttığını, davalının bu durumu kabul ettiğini ve yeni kiracısı ... ile kira kontratını devam ettirdiğini, ancak 2016 yılı Mayıs ayında bu yeni kiracının da işlerinin iyi gitmemesi sebebiyle dükkanı boşaltacağını davalıya bildirmesiyle davalının ilk kiralama sırasında dükkan bölmek ile ilgili masraf yaptığı iddiasıyla önce 2.000TL ve aradan beş dakika geçtikten sonra da başkaca 2.500 TL şeklinde müvekkilinin iki ayrı borcu olduğunu söylediğini, müvekkilinin o anda üzerinde para olmadığını bildirmesi üzerine bu bedeller tutarında 2 adet senet doldurduğunu, bu iki senetin de yeni kiracı olan ... huzurunda doldurulduğunu, imzalanarak davalıya teslim edildiğini, senetlerin kim tarafından ne sebeple ve ne kadar miktar üzerinden doldurulduğuna bu şahısın bizzat tanık olduğunu, müvekkilinin 4.500 TL'yi elden davalıya ödediğini ancak davalının senedi kaybettiğini söyleyerek iade etmediğini, müvekkilinin aradaki kira sözleşmesi bakımından herhangi bir borcunun bulunmadığını, müvekkilinden alınan ve iade edilmeyen miktarı 2.000TL olan senette tahrifat yapılarak 52.000 TL bedel ile müvekkili aleyhine Antalya 11 İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, icra takibine dayanak senette tahrifat yapılmış olduğundan şüphelinin cezalandırılması için Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına müracaat edildiğini, takibe dayanak olarak gösterilen senet incelendiğinde senedin bedel kısmında ve başkaca yerlerinde tahrifat olduğu ve bu haliyle bono vasfına haiz olmadığının görüleceğini, senedin bedel kısmında hem rakamla 2.000 yazan bedel önüne 5 yazılarak 52000, hem de yazıyla ikibin yazan kısmın önüne elli yazılarak elli iki bin olarak değiştirildiğini, takibin haksız ve kötü niyetli olduğunu, ayrıca takip dayanağı senetlerin dayanağı olan herhangi bir borçlandırıcı işlemin davalı ile müvekkil arasında yapılmadığını, dava konusu haksız durum sebebiyle müvekkilinin telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağını beyan ederek, müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespit edilerek menfi tespit davalarının kabulüne, dava konusu Antalya 11.İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı takibin iptaline, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeniyle senette yazılı miktar olan 52.000TL 'nin %20 si üzerinden kötüniyet tazminatına mahkum edilerek, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı vekili, davacının borcuna karşılık dava konusu bonoyu müvekkiline teslim ettiğini, vade tarihinde borcun ödenmemesi nedeniyle bonuyu icra takibine koyduklarını, davacı borçlunun Antalya 5. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasındaki iddia ve talepleri ile bu davadaki iddia ve taleplerinin aynı olduğunu, bu nedenle Antalya 5. İcra Hukuk Mahkemesindeki davanın açılmasının hukuki bir yarar bulunmadığını, davacının iddialarının gerçek dışı olduğunu, Antalya 5.İcra Hukuk Mahkemesi tarafından yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde bono da herhangi bir tahrifat bulunmadığını, dolayısıyla davacı iddialarının gerçek dışı olduğunun ortaya çıktığını, davacı tarafından bonoda tahrifat yapıldığı yönündeki iddiasının bilirkişi incelenmesi neticesinde çürütüldüğünü, beyan ederek davacının haksız ve kötüniyetli davasının reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, \" ... Sonuç olarak takip konusu bononun 50.000,00.-TL'lik kısmının tahrifatla oluşturulması sebebiyle geçersiz olduğu, bu kısma yönelik asıl alacak ve işleyen faiz yönünden davanın kabul edilmesi gerektiği, bakiye 2.000,00.-TL'lik kısım yönünden davacının ödeme iddiasını ispatlayamadığı ve 2.000,00.-TL asıl alacak ile bu tutara işleyen faiz alacağından davacının sorumluluğunun devam ettiği kanaatine varılmıştır. Takip konusu bono için avans faiz istenebileceğinden ve takipte de avans faiz istendiğinden vadeden itibaren takip tarihine kadar geçerli avans faiz oranı üzerinden yapılan hesaplamada 2.000,00.-TL için istenilebilecek faizin 53,42.-TL olduğu, bakiye 1.434,63.-TL işlemiş faiz tutarından davacının sorumlu olmadığı anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne, Davanın kısmen kabulü ile; Antalya 11. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasında davacının asıl alacağın 50.000,00-TL'sinden, işlemiş faizin 1.434,63-TL'sinden olmak üzere toplam borcun 51.434,63-TL sinden ve takip dayanağı bononun 50.000,00 TL'lik kısmından dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, Davalı takibinde haksız ve kötü niyetli bulunduğundan davacı tarafın talebi dikkate alınarak İİK madde 72/4 gereğince asıl alacağın takdiren %20'i soranında belirlenecek olan kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; tüm dosya kapsamında bulunan delillerin hatalı olarak değerlendirilerek verilen yerel mahkemenin kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Antalya 5.İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosya derdestken işbu davanın ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını, davanın öncelikle hukuki yarar yokluğundan reddi gerektiğini, davacının açıkça kötü niyetli olduğunu, davacı, müvekkilin alacağına kavuşmasını engellemek amacıyla önce Antalya 5.İcra Hukuk Mahkemesinde ... Esas sayılı dosya ile uyuşmazlık konusu senette tahrifat iddiasıyla takibin iptali için dava açtığını, sonrasında savcılığa suç duyurusunda bulunduğunu, Antalya 5.İcra Hukuk Mahkemesindeki bilirkişi incelemesi davacı aleyhine sonuçlandığında ise işbu menfi tespit davasını açtığını, yapılan ceza yargılaması sonucunda müvekkili hakkında beraat kararı verildiğini, Antalya 5.İcra Hukuk Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında ise yargılama neticesinde davanın reddine karar verildiğini, tüm aşamalarda alınan bilirkişi raporlarında senette (bonoda) tahrifat olmadığının tespit edildiğini, yerel mahkemece yapılan yargılamada önce Antalya 4.Ağır Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapıldığını, sonrasında ise beraat kararına rağmen ceza mahkemesi kararı ile bağlı olunmadığını belirterek davacının hukuken dayanaksız iddialarını kabul ettiğini, söz konusu raporun belirtilen tüm ilkelerin karşılığını içermediğini, adil yargılanma ilkesi gereğince hüküm kurulurken başkaca alınmış raporlarla tamamen çelişki içerisinde olan ve Yargıtayca da benimsenen kriterleri taşımayan denetime elverişli olmayan bir rapora itibar edilmesinin hukuka ve adalete uygun düşmediğini, dosya arasında aldırılan raporlar arasındaki çelişki nedeniyle dosyayı incelenmek üzere Güzel Sanatlar Fakültesindeki akademik düzeydeki 3 kişilik bilirkişiye tevdi edildiğini, heyet tarafından yapılan incelemede raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesine rağmen yerel mahkemenin yine çelişkili bulduğu rapora dayanarak hüküm kurduğunu, farklı kişilerin el ürünü olup olmadığı açısından tam olarak incelenmeyen bu rapora göre karar verilmesinin hakkaniyete uygun olarak yargılanma hakkını zedelediğini, müvekkilinin söz konusu senedi tahrif ettiğine dair herhangi bir delil veyahut da tespit söz konusu olmadığını, yerel mahkemece tüm bu aşamalarda alınan bilirkişi raporları göz ardı edilerek şüpheye mahal veren ve müvekkilinin uyuşmazlık konusu senedi tahrif ettiğini tespit etmeyen, denetime elverişli olmayan rapora dayanılarak hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğundan yerel mahkemenin kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, Kambiyo Senedinden Kaynaklanan Menfi Tespit istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Antalya 11. İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyası ile davalı tarafça davacı aleyhine 10/10/2016 vade tarihli 52.000,00.-TL bedelli bonoya dayanılarak toplam 53.488,05.-TL tutarında kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlatılmış, takibe dayanak senedin lehtarının davalı, keşidecisinin davacı oldukları anlaşılmıştır.
Davacı, takibe konu senette tahrifat yapıldığını, 2.000 TL senet bedelinin 52.000 TL olarak tahrif edildiğini, davalıya bu miktar borcu olmadığını beyan etmiş, menfi tespit istemiyle bu davayı açmıştır. Aynı zamanda aynı tahrifat iddiasına dayalı olarak Antalya 5. İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında dava açmış, bu dosyadaki yargılamada alınan 20/02/2017 havale tarihli raporu ile senedin yazı ve rakam bölümünde tahrifat yapılmadığı görüşü üzerine, mahkemece davanın reddine karar verildiği, davacının kararı istinaf ettiği görülmüştür.
Dosyamızda da ilk olarak İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinden rapor alınmış, 26/12/2018 tarihli raporda bonoda bedel kısmında \"5\" rakamı ve yazı ile gösterilen hanede başta bulunan \"Elli\" yazısının kendisinden sonra gelen rakam ve yazılardan ebat, konu, mürekkep renk tonu ve kalem ucu kalibresi bakımından farklılık gösterdiği, bu nedenle birlikte ve sırası dahilinde yazılmayıp ilave oldukları hususunun mütala edildiği görülmüştür.
Ardından mahkemece Adli Tıp Kurumu raporu ile icra hukuk mahkemesinden alınan yerel bilirkişi raporu arasında çelişki oluştuğundan bahisle Güzel Sanatlar Fakültesinde akademisyen düzeyindeki 3 kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş olup, alınan 27/08/2019 tarihli raporda özetle; senedin birden fazla seferde ve iki farklı mavi mürekkepli kalemle doldurulduğu, \"52.000\" ibaresindeki rakamların yerlerinin ve espaslarının doğal olduğu, yazıyla oluşturulan \"Elli ikibin\" ibaresinin başı ve sonuna gelen kapatma işaretlerinin yerlerinin doğal olduğu, soldaki kapatma işareti izlerinin \"E\" harfinin üzerinde bulunduğunun belirlendiği, bu nedenle senedin iki farklı kalemde farklı zaman dilimlerinde doldurulmuş olabileceği, fakat senet üzerinde bunun dışında herhangi bir farklılık ya da doğal olmayan bir işlem görülmediği hususunun mütala edildiği görülmüştür.
Maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmeyen icra hukuk dosyasında ve bu dosyada Adli Tıp Kurumu tarafından yapılan inceleme sonucu verilen raporda çelişki oluşması üzerine Güzel Sanatlar Fakültesinde akademisyen düzeyindeki 3 kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verildiği halde güzel sanatlar fakültesinde akademisyen düzeyindeki bilirkişilerin hazırladığı heyet raporunun hangi optik aletlere göre inceleme yapılarak hazırlandığı açıklanmadığından denetime elverişli olmadığı değerlendirilerek İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesinin raporunun hükme esas alınması doğru olmamıştır.
O halde mahkemece yapılacak iş, başka bir üniversitenin Güzel Sanatlar Fakültesi'nden seçilecek grafoloji dalında uzman bilirkişi kurulundan veya bu konuda uzman kurum ya da bilirkişilerden daha evvel alınan raporlar arasındaki çelişkiyi giderir şekilde rapor alınıp oluşacak sonuç dairesinde karar vermekten ibarettir.
Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,\t
2-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/03/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4-İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırıldığından davalı vekilinin diğer istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine YER OLMADIĞINA,
5-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 879,00 TL nispi istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince talebi halinde davalıya İADESİNE,
6-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonucunda dikkate ALINMASINA,
7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davalı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
8-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince ilgiliye İADESİNE,
9-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-6. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a. maddesince kesin olarak karar verildi.18/03/2024
...