T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO\t: 2021/1035 \t\t (KABUL KALDIRMA)
KARAR NO\t: 2024/217
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: DR. ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 16/03/2021
ESAS-KARAR NO\t: 2016/420 E - 2021/182 K
DAVACI\t
VEKİLLERİ\t:
DAVALI\t:
DAVANIN KONUSU\t: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ\t: 11/03/2024
YAZILDIĞI TARİH\t: 08/04/2024
\tTaraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.\t
\tGEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ\t
İDDİANIN ÖZETİ
Davacı vekili, müvekkili tarafından keşide edilen 04/09/2015 tarihli çekin 7.050,00 TL bedelli olarak düzenlendiğini ancak daha sonra çekin bedelinin 107.050,00 TL ‘ye yükseltilerek tahrif edildiğini, belirterek icra takibi takip nedeniyle 110.446,50 TL üzerinden borçlu olmadığının tespitine, davalılar aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ
Davalılardan ... vekili; çek üzerinde tahrifat yapıldığına dair müvekkilinin bir bilgisi olmadığını tahrifata herhangi bir dahlinin olmadığını bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalılardan ... vekili; müvekkilinin Ankara 8. Ağır Ceza Mahkemesinde resmi belgede sahtecilik nedeniyle yapılan ceza yargılamasında haksız olarak ceza alması nedeniyle müvekkili aleyhine bu davanın açıldığını, oysa dava dışı feragatname ile feragat ettiğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... … Ltd. Şti. vekili; davacı yanın davadan feragat ettiğini, bu durumun tespiti ile ceza yargılaması sırasında şikayetinden de vazgeçtiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
Mahkemece; ceza yargılaması sonucunda davaya konu çekin bedel hanesinin tahrif edildiği, davalılardan ... yönünden davanın kabulüne, diğer taraftan davalılar diğer takip borçlularının takip alacaklısı konumunda olmadıkları nedeniyle davacının bu davalılar yönünden istediği tazminat talebinin reddine, haklarındaki menfi tespit isteği ise davacı vekilinin talebi ve dava dilekçesindeki açıklama dikkate alınarak çekin ( 7.050,00 TL - 1.200,00 TL çek ödenen sorumluluk tutarı= 5.850,00 TL'nin takip çıkışı 6.462,65 olarak belirtildiğinden) bedeli dışındaki bölüm 107.050,00 -6.462,65=100.587,35 TL yönünden kabulüne, davacının bu davalılara bu miktar yönünden borçlu olmadığının kabulüne talebiyle bağlı kalınarak karar verildiği, davacı vekili talep miktarını dava dilekçesinde açıklayarak çek ödenen sorumluluk bedelini düşüldüğü gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiş, hükme karşı taraf vekilleri ayrı ayrı istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ
I-)Davacı vekili; davalılar ... ve ...….LTD.ŞTİ. hakkında davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, takip çıkış miktarı üzerinden 6.462,65 TL ‘nin mahsubu ile 110.446,50 TL ‘lik kısım için dava açıldığını bu hususun dikkate alınmadığını, ayrıca anılan kişiler hakkında kötüniyet tazminatına hükmedilmemesinin de hatalı olduğunu, ceza yargılaması sonucunda çekin tahrif edildiğinin açıkça ortaya konulduğunu davanın tam kabulüne karar verilmesi gerektiğini, davalı şirketin yetkilisi dava dışı ... olup, ceza yargılaması sonucunda hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan mahkumiyet kararı verildiğini, bu kapsamda davalılar ... ve ....Ltd.Şti. lehine vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini, belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
II-)Davalı ... vekili; müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, müvekkili adına atılı bulunan cironun sahte olduğunu ciro zincirindeki kopukluğun araştırılmadığını, davanın açılmasına sebebiyet vermeyen müvekkili hakkında yargılama giderine ve vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu bildirerek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III-)Davalı ... ... … Ltd. Şti. vekili; davaya konu çekle ilgili düzeltmeye davacının onay verdiğini, Ankara 8.Ağır Ceza Mahkemesinde görülen sahtecilik davada davacının ikrar ettiğini, davanın kabulüne karar verilemeyeceğini, bildirerek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesine, yargılama gideri ile ücreti vekaletin davacıya yüklenmesine karar verilmesini
IV-)Davalı ... Vekili ; ceza yargılaması sırasında davacının çekin miktarındaki değişikliğin ağabeyi ... tarafından kendi rızası dahilinde yapılmış olduğunu beyan ettiğini, dolayısı ile müvekkilinin bu çekten haberi olmadığı ve cironun kendisine ait olmadığı konusunda ki beyanlarının dikkate alınmadığını, bu sebeple müvekkil aleyhine alacağın %20’si oranında kötü niyetli takip tazminatına hükmedilemeyeceğini, mahkemeye sunulan dava dışı feragatnameden mahkemenin haberdar olmasına rağmen maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için, gerekli işlemleri yapılmadığını, müvekkilin çekte değişiklik yapıldığı hususunda bir bilgisinin olmadığını, bildirerek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR
Uyuşmazlık; takibe konu çekin bedel hanesinin tahrif edildiği iddiasına dayalı menfi tespit davasında; mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin yeterli olup olmadığı burada varılacak sonuca göre kötüniyet tazminatına karar verilip verilemeyeceği hususuna ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, takibe ve davaya konu çekin bedel hanesinin tahrif edildiği iddiasına dayalı takibe konu çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK' nın 355.madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Mahkemece; çekteki bedel hanesindeki miktarın tahrif edildiğinin ceza yargılaması sonucu tespit edilerek mahkumiyet hükmü kurulduğu gerekçesiyle, davalı ... yönünden davanın kabulüne, diğer davalılar yönünden de tahrif edilmemiş çek bedelinin mahsubuyla kalan miktar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davaya konu çekin keşideci davacı tarafından, lehtar davalılardan takip alacaklısı ... hakkında resmi evrakta sahtecilikte açılan dava sonucu mahkumiyet hükmü kurulmuş ve kararın kesinleştiği anlaşılmakla birlikte davacı ... Ankara 8.Ağır Ceza Mahkemesine hitaben 07/11/2017 havale tarihli şikayetten vazgeçme dilekçesinde; dava dışı ... ile birlikte ticaret yaptıklarını, ticareti ağabeyinin yürüttüğünü, bazı zamanlar çek koçanındaki sayfanın bitmesi nedeniyle çek yapraklarının üzerine eklemeler ve düzeltmeler yapılması hususunda onay verdiğini sahtecilik davasına konu çekinde bu çeklerden biri olduğunu görüşmeler sonucu fark ettiğini beyan etmiştir.
Davacı, dava dışı ..., ...…ltd. ... arasında düzenlenen 13/10/2017 tarihli protokol ile tarafların hak ve yükümlülükleri belirlenerek davaya konu dosyadan da feragat edildiği anlaşılmaktadır.
Davanın hukuksal niteliği ve somut olayın özelliği gereği davalı yanca dava konusu borcu sona erdiren nitelikte bir belge vermişse, bu belge üzerinde gerekli inceleme yapılmak suretiyle bir karar verilmesi gerekir.
Davalı çek ceza dosyasına sunduğu beyanı, 13/10/2017 tarihli protokol hükümleri doğrultusunda davanın sonucuna etkisi yönünden değerlendirilmemesi hatalı olmuştur. Davacının anılan beyanları üzerinde yeterince durulmadan eksik inceleme ve araştırmayla, karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Anılan belgelerin protokol çek bedel hanesindeki miktar artırımına ilişkin davacının onay verdiğine dair beyanı borcu sona erdiren sebeplerden olması sebebiyle yargılamanın her aşamasında dikkate alınacağından, mahkemece davacı vekiline protokol başlıklı belgeye karşı diyeceği sorulup, davacının ceza dosyasına sunduğu 07/11/2017 tarihli beyanlarıda gözetilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.
Borcu sona erdiren sebepler yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceğine göre mahkemece anılan belgeler üzerinde durulup sonucu dairesinde bir karar verilmesi gerekir.
Hal böyle olunca; mahkemece, tarafların iddia ve savunması üzerinde yeterince durulup inceleme ve araştırma yapılarak varılacak uygun sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, davalıların istinaf itirazlarının kabulü ile HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Kabul kaldırma nedenine göre davacının ve davalıların diğer istinaf sebepleri bu aşamada incelenmemiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile
Ankara 13 .Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/420 Esas, 2021/182 Karar sayılı ve 16/03/202 1tarihli kararının KALDIRILMASINA,
2-HMK.'nın 353/1-a-6.maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf başvurma harcı dışında alınan istinaf karar ilam harcının istek halinde yatıranlara İADESİNE,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,
6-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
HMK'nin 362/1-g maddesi gereğince kesin olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu 11/03/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan...
e-imzalıdır
Üye...
e-imzalıdır
Üye...
e-imzalıdır
Katip...
e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
\"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur.\"