T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 30/12/2020
DAVANIN KONUSU: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtirazın İptali)
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 29/02/2024
İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili, davalı borçlunun akit firma sıfatıyla imzalamış olduğu kredi sözleşmelerine istinaden müvekkil banka tarafından ... Taahhüt Emlak Müş. Tak. San. ve. Tic. Ltd. Şti.'ne muhtelif ticari krediler ile çek bedeli kredisi kullandırıldığını, davalılar ... ve ... sözleşmeleri müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıklarını, kredi borçlarının ödenmemesi üzerine müvekkil bankanın hesap özeti ve hesap kat ihtarnamelerini Gebze 3. Noterliğinin 04/12/2017 tarihinde ... yev. ve Gebze 3. Noterliğinin 09/01/2018 tarihinde ... yevmiye numarası ile borçluların adresine gönderdiğini, ihtarnamelere rağmen borç ödenmediği gibi ödeme planına da bağlanmadığını, borcun ödenmemesi üzerine, ihtarnamede belirtilen alacağın tahsili için Denizli 2. İcra Müdürlüğünün ... ve ... Esas sayılı dosyaları ile icra takibine girişildiğini, davalıların 23/02/2018 ve 16/03/2018 tarihlerinde yaptığı borca itirazlar üzerine haklarındaki icra takibinin durduğunu, davalıların borca itirazının haksız ve dayanaktan yoksun olduğunu, davalıların alacaklarını sürümcede bırakmak amacıyla itiraz etmiş olduğunun açık olduğunu bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, borçluların takip dosyalarındaki itirazlarının iptali ile haklarındaki takiplerin devamına, takibi geciktirmeye yönelik itiraz eden kötü niyetli davalı/ borçluların takip konusu alacağın % 20 sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; \"davacı banka ile davalılardan ... Taahhüt Emlak Müş. Tak. San. ve. Tic. Ltd. Şti. arasında 02.12.2016 tarihli 600.000,00-TL bedelli ve 31.10.2016 tarihli 1.500.000,00-TL limitli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı, diğer davalıların bu sözleşmeleri müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığı,davacı tarafından sözleşmelere dayalı kredilerin kullandırıldığı, davacı banka tarafından hesap kat edilerek Gebze 3. Noterliği aracılığıyla ihtarname keşide edildiği, ancak icra takibine konu kredi borçlarının ödenmediği, icra takibi ile dava konusu olan bakiye kredi borcunun kefalet limiti içerisinde kaldığı, mahkememizce aldırılan 18/03/2019 tarihli bilirkişi raporu ve ek raporlarda hükme esas hesaplanan asıl alacak, faiz ve ferileri tutarında davalıların icra takip tarihi itibariyle borçlu olduğu, dava konusu genel Kredi sözleşmesinin 5.20. Çek Sorumluluk Bedeli maddesine göre kefillerinde çek sorumluluk bedelinden sorumlu oldukları yönünde hüküm bulunduğu anlaşılmakla hesap edilen alacak kalemleri üzerinden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davanın kabulüne\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkil banka tarafından ... Taahhüt Emlak Müş. Taks. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne muhtelif ticari krediler kullandırıldığını, kredi borcunun süresinde ödenmemesi nedeniyle firma ve kefilleri hakkında Denizli 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas ve .... Esas dosyada icra takibi başlatıldığını, davalıların takibe itiraz ettiklerini ve itirazın iptali davası açıldığını, yerel mahkeme karar ve ek kararında esas alınan bilirkişi raporunun hükme esas olabilecek nitelikte olmadığını, bu hususta yargılama aşamasında bilirkişi raporuna itiraz edildiğini, mahkeme tarafından taleplerinin kabul edilmeyerek raporun hükme esas alınarak hüküm kurulduğunu, ........ nolu kredisi yönünden takipte talep edilen asıl alacak, akdi faiz ile bsmv tutarının yasaya uygun olduğu halde eksik hüküm altına alındığını, müvekkil banka ile davalılar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesine istinaden krediler kullandırıldığını, kredilerin ticari kredi olup faiz oranının sözleşme ile serbestçe belirlenebilir nitelikte olduğunu, raporda bilirkişinin müvekkil banka tarafından talep edilen temerrüt faizi oranının %72 değil %54 olması gerektiği yönünde tespitte bulunduğunu, takip talebindeki faiz oranının hesabı doğru olup, taraflar arasında imzalanan kredi sözleşmesine uygun olarak hesaplandığını, yasaya uygun olarak akdi faizin iki katı oranında temerrüt faizi işletildiğini, ........ nolu kredisi yönünden takipte talep edilen temerrüt faiz oranının %28,08 olup bilirkişi tarafından da bu doğrultuda rapor verildiğini, mahkeme tarafından hiçbir gerekçe gösterilmeden kararda %26,40 temerrüt faizi oranına hükmedildiğini, müvekkil tarafından talep edilen faiz oranının yasa ve usule uygun olduğunu, mahkemece gerekçesi olmadan verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, yasaya uygun olarak akdi faizin iki katı oranında temerrüt faizi işletildiğini, ........ nolu kredi yönünden takipte talep edilen temerrüt faiz oranının %72 olup bilirkişi tarafından %54 olması gerektiği yönünde rapor verildiğini, mahkeme tarafından ise hiçbir gerekçe gösterilmeden kararda %26,40 temerrüt faizi oranına hükmedildiğini, müvekkil tarafından talep edilen faiz oranının yasa ve usule uygun olduğunu, mahkemece gerekçesi olmadan verilen karar usul ve yasaya aykırı olduğunu, yasaya uygun olarak akdi faizin iki katı oranında temerrüt faizi işletildiğini, gayri nakdi krediye ilişkin olarak takip açılış tarihi itibariyle takip talebinde bankaya ibraz edilmeyen çek bedelinin toplamı olan 64.860,00-TL olarak talepte bulunulduğunu, takip tarihinden bu tarihe kadar banka tarafından ödenen çek bedelleriısı nakde dönen çek bedelleri düşüldükten sonra raporda belirtildiği üzere 14.400,00-TL Gayri nakdi tutar bulunmadığını, bilirkişiye düşen görevin takip tarihi itibariyle gayri nakdi çek bedellerini hesaplamak olduğunu, bu yönüyle rapora itiraz edildiğini, takip tarihi itibariyle gayrinakdi çek bedeli kredisi tutarının 64.680,00-TL olup mahkemece gerekçesi olmadan 14.400,00-TL olarak verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, ihtarnameye borçlu davalılar tarafından itiraz edilmediğini, kesinleşen ihtarnameye göre bilirkişi tarafından hesap yapılması gerekir iken bilirkişi tarafından rapordaki aleyhe hesaplamaları kabul etmenin mümkün olmadığını, eksik bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması yasa ve usule aykırı olduğunu beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Genel kredi sözleşmesi örnekleri, icra takip dosyaları, kat ihtarı ile davalıya kullandırılan kredilere ilişkin hesap özetleri vs deliller dosya içerisinde mevcuttur.
Davacı banka ile davalılardan ... Taahhüt Emlak Müş. Tak. San. ve. Tic. Ltd. Şti. arasında 02.12.2016 tarihli 600.000,00-TL bedelli ve 31.10.2016 tarihli 1.500.000,00-TL limitli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı, diğer davalıların bu sözleşmeleri müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığı, davacı tarafından sözleşmelere dayalı kredilerin kullandırıldığı, davacı banka tarafından hesap kat edilerek Gebze 3. Noterliği aracılığıyla ihtarname keşide edildiği, ancak icra takibine konu kredi borçlarının ödenmediğinden bahisle davalılar aleyhine davaya konu icra takiplerinin başlatıldığı anlaşılmıştır.
Denizli 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafın davalılar ... ile ...a karşı kredi kartı kredisi, tazmin edilen çek bedeli kredisi, taksitli ticari kredi ve gayrinakdi çek bedeli kredisinden kaynaklanan borç miktarları ayrı ayrı gösterilmek suretiyle toplam 292.175,58-TL'nin tahsili, 64.860,00-TL çek sorumluluk bedelinin depo edilmesi istemiyle başlatılan ilamsız icra takibinin davalıların süresinde itirazları üzerine durduğu, İİK.nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde eldeki itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.
Denizli 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafın davalılar ... ile ...İnşaat .. Ltd. Şti.'ye karşı tazmin edilen çek bedeli kredisinden kaynaklanan borç miktarı gösterilmek suretiyle toplam 4.543,23-TL'nin tahsili istemiyle başlatılan ilamsız icra takibinin davalıların süresinde itirazları üzerine durduğu, İİK.nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde eldeki itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.
6100 sayılı HMK'nun 297/2. maddesi; \"Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.\" düzenlemesini içermektedir. Hükmün infazda tereddüt oluşturup oluşturmadığının incelenmesi kamu düzeni ile ilgilidir.
Yukarıda açıklandığı üzere, dava konusu icra takiplerinde kredi kartı kredisi, tazmin edilen çek bedeli kredisi, taksitli ticari kredi ve gayrinakdi çek bedeli kredisi hesaplarından kaynaklanan asıl alacak, işlemiş temerrüt faizi ile BSMV miktarları ve takip tarihinden itibaren asıl alacak kalemleri yönünden talep edilen temerrüt faiz oranları ayrı ayrı gösterilmek suretiyle ve fakat harca esas miktarın belirtilmesi açısından tüm asıl alacak kalemleri toplamı olan 291.309,92-TL bildirilerek tahsil talebinde bulunulduğu, Mahkemece davacı banka Denizli 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında, takip talebinde ayrı ayrı belirtilen alacak kalemleri ve temerrüt faiz oranları dikkate alınmaksızın tüm asıl alacak kalemlerinin toplamı olarak belirlenen miktarlar üzerinden ve tek bir temerrüt faiz oranı belirtilerek takibin devamına karar verilmesi infazda tereddüt yaratacak nitelikte olduğundan hükmün bu yönden hatalı olduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafça hesap kat ihtarnamesi ve hesap özetlerine itiraz edilmediği, hesap özetlerinin davalılar hakkında kesinleştiği hususu istinaf sebebi olarak ileri sürülmüştür. İtiraz edilmemiş ihtarnameler icra hukuk mahkemesinde görülen itirazın kaldırılması davasında İ.İ.K'nın 68/b-2. maddesince tanımlanan belgelerden olup itirazın iptali davasında borçlu itiraz sebepleriyle bağlı olmadığından davacı vekilinin bu husustaki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.
Davacı banka Denizli 2. İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasında; her bir alacak kalemi yönünden asıl alacak, işlemiş faiz ve BSMV kalemlerinden oluşan 292.175,58-TL nakdi ve 64.860,00-TL gayrinakdi alacağın tahsilini talep etmiştir. Davacının icra takibinde .... nolu kredi yönünden takipte %28,08 oranında temerrüt faizi talep ettiği, dosya kapsamına alınan bilirkişi raporunda da bu yönde görüş bildirildiği, Mahkemece bilirkişi raporunun hükme esas alındığı belirtilmesine rağmen ve herhangi bir gerekçe gösterilmeden %26,40 temerrüt faizi oranına hükmedildiği, yine takibe konu ..... nolu kredi yönünden ise; davalı banka tarafından %72 oranında temerrüt faizi talep edildiği, bilirkişi raporunda bu oranın %54 olması gerektiği sonucuna varılmasına rağmen Mahkemece %26,40 oranında temerrüt faizine hükmedildiği; ancak bu yöndeki karar bir gerekçe içermediğinden denetlenebilir olmadığı gibi kararda bilirkişi raporundan ayrılma sebeplerinin de gösterilmediği, bu bağlamda İlk Derece Mahkemesince verilen hükmün denetime elverişli de olmadığı anlaşılmıştır.
Davacı banka tarafından; Denizli 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip talebinde gayrinakit alacak yönünden davalılar ... ve ... ın sorumlu olduğu belirtilerek; 64.680,00-TL çek sorumluluk bedelinin banka nezdinde açılacak faizsiz bir hesaba depo edilmesi, takip tarihinden sonra gayrinakdi kredilerin nakde dönüşmesi halinde tahsilinin talep edildiği, Mahkemece; iade edilmeyen 9 adet çek yaprağından dolayı 14.400,00-TL gayri nakdi alacağın davacı banka nezdinde açılacak ve faiz getirisi olmayan bir hesapta depo edilmesine karar verildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda; iade edilmeyen 9 adet çek yaprağı yönünden gayrinakdi alacağa ilişkin hesaplama yapılmışsa da; nakde dönüşen alacak olup olmadığı var ise; miktarı konusunda da bir inceleme yapılmadığı anlaşılmakla yargı denetimine elverişli bir açıklamanın yapılmadığı anlaşılmakla yetersiz bilirkişi raporuna itibar edilerek hüküm kurulması hatalı olmuş olup, davacı vekilinin istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.
Temerrüt faizi Genel Kredi Sözleşmesinin 2.7. maddesinde;\"... Müşteri, temerrüdün doğduğu tarihten borcun tamamının tasfiye edildiği tarihe kadar bankanın müşteriye kullandırdığı nakdi nakdi kredi türlerine kredinin kullandırıldığı tarih ile temerrüt tarihi arasında süre içinde bankaca uygulanan en yüksek kredi faiz oranının 2 katı tutarında temerrüt tarihi itibariyle temerrüt faizi hesaplanmasına” şeklinde düzenlenmiştir. Bilirkişi tarafından; davaya ve takibe konu ...... ve ...... nolu krediler yönünden; bankanın kat tarihi itibariyle TCMB'ye bildirdiği en yüksek faiz oranının %36 olduğu tespit edilmiş, bu oranın %50 fazlası olarak belirlenen %54 oranı üzerinden hesaplama yapılmış ve mahkemece de bahsi geçen rapor hükme esas alınarak sonuca gidilmiştir.
Oysa yerleşik yargı kararlarında, temerrüt faizine esas alınacak oranın banka tarafından müşterilerine fiilen uygulanan oranların uygulanması gerektiği belirtilmekte olup; buna göre, bankanın talep ettiği oranda temerrüt faizi talep edebilmesi için Merkez Bankasına bildirilen değil, fiilen uyguladığı akdi faiz oranlarını belgelemesi gerekmektedir. Bankalar tarafından TCMB'ye uygulanacağı bildirilen en yüksek faiz oranları temerrüt faizi belirlenmesine esas alınmamaktadır (Yargıtay 11.HD'nin 2020/8317 Esas, 2022/3418 Karar sayılı ve 26/04/2022 tarihli ilamı aynı yoldadır).
Hal böyle olunca, mahkemece yapılması gereken iş, bankacılık alanında uzman yeni bir bilirkişiden banka kayıtları üzerinde yerinde inceleme yaptırılarak; gayrinakdi alacağa ilişkin iade edilmeyen 9 adet çek yaprağı dışında nakde dönüşen alacak olup olmadığı var ise; miktarı konusunda inceleme yapılması yine temerrüt tarihinde bankanın fiilen uyguladığı en yüksek faiz oranı tespit edilerek, bu oran esas alınıp, temerrüt faiz oranı da belirlenmek suretiyle yapılacak hesaplamaya ilişkin ve dosyada alınan raporlara yönelik itirazları da karşılar şekilde bilirkişi raporu alınarak sonucuna uygun bir karar verilmesinden ibaret olduğu anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,\t
2-6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 30/12/2020 tarih ve ... Esas ve ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince talebi halinde davacıya İADESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonunda dikkate ALINMASINA,
6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
7-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının ilk derece mahkemesince ilgiliye İADESİNE,
8-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince kesin olarak karar verildi. 29/02/2024
\t\t\t\t