T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2022/12
KARAR NO\t: 2024/378
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
\t\t\t\t K A R A R
BAŞKAN \t\t: ... \t ...
ÜYE\t\t: ...\t ...
ÜYE\t\t: ...\t ...
KATİP\t\t: ... \t ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t\t: ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 05/11/2021
NUMARASI\t\t: 2018/906 E. - 2021/576 K.
DAVACI\t:
VEKİLLERİ\t:
DAVALI\t:
DAVANIN KONUSU\t: Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı İtirazın İptali
\tTaraflar arasında görülen davada Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 05/11/2021 Tarih ve 2018/906 Esas - 2021/576 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, davacının bir süreden beri davalıya ait yüklerin taşıma işini yaptığını, 24/11/2018 tarihinde davacının yüklerini alarak ... Madenlerine teslimi yapılacak olan 528 adet yük paleti ile yola çıktığını, 24/11/2018 tarih ve 003474 sıra nolu taşıma irsaliyesinin düzenlendiğini, nakliye ücreti olarak 2.000,00 TL'nin kararlaştırıldığını, ... Fabrikasına 5 km kala iplerin kopması nedeniyle yükün bir kısmının yola dağıldığını, yüklenen yük paletinin yapıldığı ahşap malzemenin kenarlarının kesin olmasına önem verilmeden ve doğru şekilde ambalajlanmaması ve yine davalının istemi doğrultusunda yüksek havaleli ağır şekilde yükleme yapıldığından taşınan malzemenin sivri kısımlarının yükü araca sabitleyen ipleri seyir halinde iken kopardığını, araç sürücüsünün davalı şirket yetkilisini telefon ile arayarak bilgi verdiğini, davalının paletlerinin zayi olmayanlarının toplanmasını ve alıcıya teslim edilmesinin istenildiğini söylediğini, yükün seyir halinde dağılmasının kusur ve sorumluluğunun davalıya ait olmasına rağmen bunun davacıdan talep edilmek istendiğini, iki adet faturanın davalı tarafından ödenmediğini, bu nedenle Ankara 8. İcra Müdürlüğünün 2018/14566 sayılı takip dosyası ile icra takibine başlanıldığını, itiraz üzerine takibin durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili davacı ile dava dışı ... toplam 528 adet paletlerin taşınması noktasında anlaşıldığını, ... tarafından iş yerinde bulunan paletlerin yüklendiğini, davalının şoförü tarafından kontrollerin yapılarak kamyonun üzerine çadırın çekildiğini, bahse konu malları tam ve eksiksiz olarak aldığını, tutanağın tutulduğunu ve şoförün yola çıktığını, aynı gün dava dışı firma tarafından kendilerine 528 adet değil 355 adet palet teslimi yapıldığının bildirildiğini, mallardan dolayı KDV hariç 11.418,00 TL zararın oluştuğunu, hal böyleyken içeriğini tam olarak anlamadıkları faturaya dayalı icra takibinin başlatıldığını, mahkemece yapılacak gerekli araştırmalar neticesinde davalının davacıya borçlu olmadığının tespit edilebileceğini, dava dilekçesinde bahsi geçen ihtarname hakkında bir bilgi sahibi olmadıklarını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafından taşıma sözleşmesine konu paletlerden 21.03.2021 tarihli bilirkişi raporuna göre 110x110x12 cm paletlerden 51 adedinin, 110x110x13 cm olan paletlerden ise 122 tane olmak üzere 173 tanesinin teslim edilmediği, yine rapora göre teslim edilmeyen palet bedeli toplamının 12.314,78 TL olduğu, TTK 862. maddesine göre taşıma sırasında ambalajlamanın sorumluluğu davalıda da olsa, bu sorumluluğa ilişkin karinenin aksi ispatlanabilir, sunulan teslim ve taşıma tutanağı'nda taşıma sırasında meydana gelecek zarar ve ziyanın davacı tarafından karşılanacağı hüküm altına alınmış olmakla taşıma sırasındaki hasarlardan mahkememiz kabulüne göre davacının sorumlu bulunduğu, aynı hukuki ilişkiye bağlı olarak davalı tarafından süresinde sunulan cevap dilekçesinde takas definde bulunulduğu, davalı tarafından ödendiği ihtilafsız olan, 500,00 TL ve davacının zarar toplamı olarak beyan ettiği 11.418,00 TL zarar bedelinin de dikkate alınması ile takas nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, ambalajlamanın sorumluluğunun, TTK'ya göre davalıda olsada, karinenin aksinin ispatının mümkün olduğunu, sunulan \"teslim ve taşıma tutanağı\" ile taşıma sırasında meydana gelen zararın davacı tarafından karşılanacağının kararlaştırıldığını bu sebeple hasardan davacının sorumlu olduğu görüşüne katılmanın mümkün olmadığını, hasarlı olduğu iddia olunan paletlerin yola savrulması nedeniyle sorumluluğun tespiti yapılırken, ambalajlama ile yükün taşınması konusundaki ilgili hükümlerin karıştırıldığını, ambalajlamanın davalının sorumluluğunda olduğunu, istifleme-yüklemenin de davalının sorumluluğunda bulunduğunu, bu itibarla hatalı ambalajlama ve istifleme yapan davalı doğan zarardan yasa gereği tümüyle sorumlu olduğu, meydana gelen hasar ve zarardan, davacı taşıyıcının sorumlu tutulabilmesinin mümkün olmadığını, hasarlı olduğu iddia olunan paletlerin miktarı ve değerine yönelik haklı itirazlarımız karşılanmadan hüküm kurulduğunu, teslim alınmayan paletlerin tümüyle yok olmuş gibi hesap yapıldığını, davalının fatura muhteviyatındaki taşıma bedeline itirazının ve mahsup talebinin dinlenilemeyeceğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE\t: Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan alacağa yönelik başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
\tİnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
\tYukarıdaki özetten anlaşılacağı üzere dava davacı tarafça yapılan taşıma bedellerinin davalı tarafça ödenmemesi nedeniyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
\tDosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda, davacının davalıya tanzim etmiş olduğu faturalardan toplam alacağının, davacı tarafından davalıya düzenlenen ve defter kayıtlarına alınan 24.11.2018 tarih ve A-030238 no.lu 2.000,00 TL tutarlı ve 27.11.2018 tarih ve A-030241 no.lu 6.395,60 TL tutarlı nakliye faturalarının, davacı defterine kaydedildiği, söz konusu faturalara ilişkin düzenlenen taşıma irsaliyelerinde, 24.11.2018 tarihli taşımaya ait A-003074 no.lu irsaliyeye ait taşımanın davalıdan 528 adet paletin ... adresinde tesliminin yapılacağının belirtildiği, teslim eden imzasının teslim alan imzasının mevcut olduğu, 27.11.2018 tarihli taşımaya ait A-003075 no.lu irsaliyeye ait taşımanın Simav/Kütahya adresinde olduğu belirtilen ... Nakliyat tarafından davalıya gönderildiği yazılan 38 Ton kereste ile ... adresinden iade edilen paletin davalıya teslimine ilişkin olduğu, teslim eden imzasının teslim alan imzasının mevcut olduğu, taşıma irsaliyeleri ve faturalar noktasında davacının davalıya düzenlemiş olduğu fatura tutarının toplam olarak (2.000,00+6.395,60=) 8.395,60 TL olduğu, taraflar arasındaki ilişkinin davacının davalıya karayolu taşıma hizmeti işine konu ticari ilişki olduğu, davacının palet taşımasına konu ücretinin teslim için 2.000,00 TL (KDV Dahil), iade için 2.000,00 TL (KDV Dahil) olarak değerlendirilmesi gerektiği, iade paletler için hesaplanan 360,00 TL KDV’nin fazla hesaplanmış olduğu, davacının davalıya düzenlenen toplan fatura bedelinden bu tutarın indirilmesi sureti ile (8.395,60-360,00=) 8.035,60 TL nakliye bedeli alacağı olduğu, 24.11.2018 tarihinde davacı şoförü ...’ın 500,00 TL elden teslim aldım şeklinde davalıya makbuz vermiş olduğu, davacının davalıya yapılan nakliye hizmeti için 8.035,60 TL’den 500,00 TL’nin mahsubu ile davacıya 7.535,60 TL ödenmesi gerektiği belirlenmiştir.
\tDosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında, davalının ticari kayıtlarının usulüne uygun bulunduğu, davalının kayıtlarında davacının takip ve dava konusu yaptığı alacağının dayandığı faturaların kayıtlı olmadığı, davacının davalıya düzenlemiş olduğu faturaların işletme defterinde kayıtlı olduğu, bu faturalara ilişkin taşıma irsaliyelerinin bulunduğu belirlenmiş olup, esasen taraflar arasında da iş bu taşıma edimlerinin yerine getirildiği ve taşıma bedellerinin de davalı tarafça davacıya ödenmediği konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Zira bu yöndeki mahkeme kabulüne karşı davalı tarafça istinaf itirazında da bulunulmamıştır. Bu nedenlerle davacının dava konusu faturalar nedeniyle davalıdan 7.535,60 TL alacaklı bulunduğu anlaşılmıştır.
\tDavalı tarafça dava konusu alacakla ilgili olarak takas mahsup definde bulunulmuştur. Zira mahkemece de bu savunma dikkate alınarak davanın reddine karar verilmiştir. Bu nedenle davalının bu takas ve mahsup define konu taşıma nedeniyle oluşan zararın belirlenmesi gerekmektedir.
\tDosya kapsamında bulunan bilgi ve belgeler ile düzenlenen bilirkişi raporundan; ... İşletme Müdürlüğü’ne gönderilen ve ... İşletme Müdürlüğü tarafından teslim alınmayan paletlerin; 110x110x12 Cm. Ahşap Palet: (264-213=) 51 adet palet, 110x110x13 Cm. Ahşap palet: (264-142=) 122 adet palet, olmak üzere toplam 173 adet olduğu, ... İşletme Müdürlüğü’nün yazı ekinde verdiği davalı birim fiyat teklif cetvelinde malzeme fiyatlarının; 110x110x12 Cm. Ahşap Palet için KDV Hariç 46,75 TL olduğu, 110x110x13 Cm. Ahşap palet için KDV Hariç 66,00 TL olduğu, 110x110x12 Cm. Ahşap Palet KDV Hariç Bedeli: 51 Adet x 46,75 TL = 2.384,25 TL, 110x110x13 Cm. Ahşap palet KDV Hariç Bedeli: 122 Adet x 66,00 TL = 8.052,00 TL, Toplam Hasarlı Palet Net Bedeli: 2.384,25 + 8.052,00 = 10.436,25 TL Hasarlı Palet KDV Bedeli: 10.436,25 x 0,18 = 1.878,53 TL, Hasarlı Palet Bedeli KDV Dahil: 10.436,25 + 1.878,53 = 12.314,78 TL olduğu, Hasarlı paletlere ait toplam tutarın 12.314,78 TL olduğu belirlenmiştir.
\tTTK'nın yükleme ve boşaltma başlıklı 863. maddesinde, \"Sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça; gönderen, eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorundadır. Taşıyıcı, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür.\" hükmüne yer verilmiştir. Aynı Kanunun, 875. maddesinde taşıyıcının, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu olduğu hüküm altına alınmış, 878. maddesinde ise hasarın, gönderen tarafından yetersiz ambalajlamadan kaynaklanması halinde taşıyıcının sorumluluktan kurtulacağı düzenlenmiştir.
\t
Somut olayda, yükleme ve ambalajlama/istifleme yükümlülüğü davalıya ait olup, hasarın, taşınan yük paletlerinin kenarlarının keskin olmasına önem verilmeden ve doğru ambalaj yapılmadan, ağır yükleme ve hatalı istifleme nedeniyle taşınan malzemenin sivri kısımlarının ipleri kesmesi sonucu yükün yola saçılması suretiyle meydana geldiği. Bu itibarla, her ne kadar TTK'nın 878. maddesi kapsamında, taşıyıcının sorumluluktan kurtulduğu düşünülebilirse de yukarıda yer verilen aynı Kanunun 863. maddesinde, taşıyıcının, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlü olduğu düzenlendiğinden ve somut olayda da yükleme, işletme güvenliğine uygun yapılmamasına rağmen taşıyıcının, anılan yükümlülüğünü yerine getirmediğinden, zararın meydana gelmesinde %50 oranında müterafik kusurlu olduğu kabul edilmiştir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin yerleşik uygulaması da bu yöndedir. Örneğin, Özel Dairenin 2021/8233 E., 2023/2184 K. sayılı ilamında, \"Dava, taşıyıcının kusuru sebebiyle sigortalı gönderene ait hasar talebinin rücuan tazminine ilişkindir. 6102 sayılı Kanun'un 863 üncü maddesi uyarınca somut olayda her ne kadar yükleme ve sabitleme görevi taşıma güvenliğini sağlama yükümlülüğü olan gönderene ait ise de; taşıyıcının da yüklemenin işletme güvenliğine uygun olarak yapılmasına ve nezaret borcu bulunmaktadır. Somut olayda kazanın araç içinde işletme güvenliğine aykırı şekilde yüklenen eşyanın virajda aracın devrilmesi sebebiyle hasarın oluştuğu, mahkemece belirlenen kusur oranlarının hak ve nesafet kurallarına uygun olması sebebiyle kusura ilişkin temyiz sebeplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.\" açıklamasına yer verilerek, yukarıdaki ilkeler vurgulanmıştır.
\tDavalının meydana gelen zarardan yüzde elli oranında sorumlu bulunduğu tespit edildikten sonra davalının sorumlu olduğu miktarın belirlenmesi gerekmektedir. TTK'nın 880. maddesi uyarınca, taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır. Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Aynı Kanunun 882. maddesinde ise taşıyıcının sorumluluğunun, gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, ödenecek tazminatın, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkı ile sınırlı olduğu düzenlenmiştir. Her ne kadar dosya kapsamında takas mahsup define konu taşımada hasar gören paletler için sorumluluk sınırı hesaplanmamış olsa da, paletlerin ağırlığı dikkate alındığında bu sorumluluk sınırının dava belirlenen hasar miktarının çok üzerinde olacağı anlaşılmaktadır.
\tBu durumda davacının alacağının 7.535,60 TL olduğu, davalının (12.314,78/2=) 6.157,39 TL yönünden takas mahsup definde bulunabileceği, bu durumda davacının 1.378,21 TL alacaklı olduğu ve davanın 1.378,21 TL yönünden kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
\tHMK'nın 353/1-b-2 maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse \"düzelterek yeniden esas hakkında\" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca yukarıdaki gerekçe ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere
\t1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kabulü ile, Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 05/11/2021 Tarih ve 2018/906 Esas - 2021/576 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA;
\t2-Davanın KISMEN KABULÜ ile, Ankara 8. İcra Müdürlüğünün 2018/14566 sayılı dosyasına vaki davalının itirazının 1.378,21 TL yönünden iptaline, takibin bu miktar üzerinden aynı koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin ve icra inkar tazminatı isteminin reddine,
3-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 427,60 TL. maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 143,38 TL harcın mahsubu ile bakiye 284,22 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
\t4-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2. maddesi gereğince belirlenen 1.378,21 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
\t5-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/3. maddesi gereğince belirlenen 1.378,21 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
\t6-Davacı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan 2.300,00 bilirkişi ücreti, 216,90 TL tebligat ve posta masrafı ile istinaf aşamasında yapılan 162,10 istinaf kanun yoluna başvurma harcı 85,10 TL tebligat masrafından oluşan toplam 2.764,10 TL'nin, davanın kabul ve ret oranına göre takdiren 1/2 kabul edilerek 1.382,05 TL.'ye, 35,90 TL başvurma harcı, 143,38 TL peşin harç ile 5,00 TL tamamlama harç tutarı eklenerek oluşan toplam 1.566,33 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
\t7-Davalı tarafından ilk derece ve istinaf aşamasında herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
\t8-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen davacıya iadesine (HMK m.333),
9-Davacıdan peşin olarak alınan 59,30 TL maktu istinaf karar ve ilam harcının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
10-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına dair,
\tDair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile 01/03/2024 tarihinde HMK 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere karar verildi.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/03/2024
\t\t\t\t
Başkan
...
Üye
...
Üye
...
Katip
...