T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/05/2022
DAVANIN KONUSU: MENFİ TESPİT
İSTİNAF TALEP TARİHİ: 01/07/2022
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 05/03/2024
KARARIN YAZIM TARİHİ: 07/03/2024
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararı aleyhine davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş olduğu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili tarafından ilk derece mahkemesine verilen dava dilekçesinde özetle; davalı şirket tarafından, davacı kurum aleyhine 8.115,31 TL fatura bedeli için icra takibi yapıldığını, müvekkili kurumun davalıya borcu bulunmadığını, davalının talep etmiş olduğu alacağın zamanaşımına uğradığını, ayrıca müvekkiline faturaların usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğini, müvekkilinin icra takibinden sonra faturalardan haberdar olduğunu, davaya konu faturalar yönünden yapılan işlemlere itiraz ettiklerini, davalı şirketçe, Merkezi Takip Sistemi üzerinden .... sayılı MTS Ödeme Emri gönderilerek toplam 11.457,86.-TL tutarında alacak talebiyle icra takibine geçildiğini, müvekkili kurumun bu tarihler itibariyle herhangi bir aboneliğinin ve kullanımının olması ya da hizmet almış bulunması söz konusu olmadığını, davalının kötü niyetli olarak icra takibi başlattığını belirterek; davanın kabulüne, davacının davalı şirkete borcu olmadığının tespitine, icra takibinin iptaline, talep edilen alacağın %20'si üzerinden kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili tarafından ilk derece mahkemesine verilen cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça ödenmeyen söz konusu fatura borcu için müvekkili şirket tarafından, 8.115,31 TL Fatura tutarı (6183 Sayılı K. 51.Madde uyarınca işleyen 2.832,67 TL gecikme zammı ve KDV Kanunu md. 24-c nedeni ile faize tahakkuk eden 509,88 TL KDV alacağı olmak üzere toplam 11.457,86 TL alacağın tahsili için Merkezi Takip Sistemi .... Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davacı tarfından yasal süresi içerisinde takibe itiraz edilmediğini, takibin kesinleştiğini, eksik bildirim nedeni ile faturalandırılamamış tüketim nedeni ile fatura tahakkukunda hukuka aykırı bir durum olmadığını, davacı tarafın tüketmiş olduğu elektriğin bedelini ödemesi gerektiğin belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YEREL MAHKEME KARARI : Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas, .... Karar sayılı ve 12/05/2022 tarihli kararı ile; \"...Davada, sayaç okuma ve faturalama hizmetleri ile dağıtım bedeline ilişkin uygulamalar EPDK tarafından yayınlanmış usul ve mevzuat yönetmeliklerine uygun şekilde gerçekleştirildiği, bu kapsamda abone mahallinde yapılan işlem endeks okuma ile sınırlı olup yeni bir fatura düzenlenmesi yoluna gidildiği, dava konusu yapılan fatura incelendiğinde aboneliğe ait harcanan tüketimlere dair tahakkuk ettirilen elektrik faturalarında EPDK uygulamaları yönünden aykırı bir duruma rastlanılmadığı ve yapılan uygulamanın doğru olduğu, davacı taraf borcunun bulunmadığını ispat edemediği\" gerekçesiyle; davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF TALEBİ VE SEBEPLERİ: Davacı vekili 01/07/2022 tarihli istinaf dilekçesinde; Elektrik tarifeleri yönetmeliğinin \"abonenin kusuru dışındaki hususlar\" başlıklı 44. Maddesinin hatalı yorumlandığını, yönetmelik hükümlerine uygun bir işlem yapılmadığını, ortada doğru kaydedilmemiş bir değer olup olmadığının dahi belli olmadığını, davalının dağıtım şirketi tarafından sayaç okuma değerlerinin hatalı okunduğunun tespit edildiğini ve yeniden sayaç okutularak hatalı bildirilen endeks bilgilerinin yerine doğru bilgilerin gönderildiğini iddia ettiğini, ancak buna ilişkin bir belge bulunmadığını, faturanın mesnetsiz olduğunu, müvekkili kurumun 30/11/2017- 31/12/2017 dönemi faturası toplamının 131,75 TL iken davalı şirket tarafından 8.155,31 TL tüketim bedeli çıkarılmasının hayatın olağanakışına aykırı olduğunu, yönetmelik hükümlerine uygun şekilde dönem sonu itibariyle 7 gün içeresinde kuruma ulaşan herhangi bir katılanın veya borç bildiriminin bulunmadığını, müvekkili kuruma ulaşan bir tebligat olmadığını, bilirkişinin hatalı ve eksik değerlendirme yaptığını, müvekkilinin önceki tüketim ve ortalamalarının incelenmediğini, müvekkilinin faturaları icra takibinden sonra öğrendiğini, müvekkili kurumdan kaynaklanan bir hata olmadığını, gerçekten bir okuma hatası varsa da hatanın sonucunun müvekkiline yüklenemeyeceğini, mükerrer okumada da hata yapılmış olabileceğinin göz önüne alınmadığını, bilirkişinin bu hususlara ilişkin denetlenebilir bir raporu bulunmadığını, hatalı bilirkişi raporuna göre karar verildiğini, mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: 6100 sayılı HMK'nun 355/1 maddesi uyarınca, istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;
Dava, elektrik aboneliği sözlemesinden kaynaklı fatura alacağına dayalı başlatılmış icra takibi yönünden menfi tespit davasıdır.
Davacıya ait davaya konu aboneliğin 31/12/2017 tarihinde sonlandığı, 2017 Aralık ayı dönem faturası olarak tahakkuk ettirilen 369 khw'lik tüketime istinaden 131,75 TL tutarında fatura tahakkuk ettirildiğini, ancak daha sonra .... A.Ş.'nin bildirmiş olduğu sayaç okuma değerlerinin hatalı olduğu belirtilerek ve son endeksin 41699 khw olduğu kabul edilerek, davaya konu faturanın düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Davaya konu faturaların düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin ilgili maddeleri aşağıdaki şekildedir.
Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin Üçüncü Bölüm Perakende Satış Hizmetleri ve Sayaç Okuma, Tüketim miktarının tespiti madde 11- (1) Ön ödemeli sayaç kullanılması gibi haller dışında; a) Ödeme bildirimine esas tüketim dönemi, perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşmada düzenlenir.
b) Tüketim dönemi ile ilgili olarak;
1) Tüketicinin tüketim dönemi, bir aydan az olmamak ve bir yılı geçmemek üzere, görevli tedarik şirketi tarafından belirlenir.
2) Tüketim dönemlerinin altı ay veya üzerinde olacak şekilde görevli tedarik şirketi tarafından belirlenmesi durumunda, ilgili tüketicinin talebi halinde, üç aydan az olmamak ve tüketim dönemi içerisindeki ay sayısını aşmamak üzere, tüketiciye vade farkı uygulanmaksızın, taksit imkânının sağlanması zorunludur.
3) Tüketim dönemlerinin altı aydan az olacak şekilde belirlenmesine rağmen, sayaçların fiilen altı ay veya üzerinde okunması halinde, ilgili tüketicinin talebi halinde, fiili tüketim dönemi içerisindeki ay sayısını aşmamak üzere, tüketiciye vade farkı uygulanmaksızın, taksitlendirme yapılması zorunludur.
c) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, tüketici sayacından ödeme bildirimine esas tüketim dönemleri itibarıyla dönem sonu endekslerini okur ve birbirini takip eden iki dönem arasındaki endeks farkının çarpan faktörü ile çarpımı sonucu bulunan değer tüketicinin elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
Ödeme bildirimi Madde 12 – (1) Ödeme bildiriminin hazırlanması ve tüketiciye tebliği ile ilgili usul ve esaslar, perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşmada düzenlenir.
(2) Görevli tedarik şirketi tarafından düzenlenen ödeme bildirimi, son ödeme tarihinden en az on gün önce tüketiciye tebliğ edilir. Tüketicinin tercih etmesi halinde, ödeme bildirimi tüketiciye elektronik posta yoluyla da gönderilebilir. İkinci bildirim de dahil olmak üzere, düzenlemeye tabi tarifeler yoluyla enerji alan tüketicilerin ödeme bildirimlerinin tebliği ile ilgili olarak, görevli tedarik şirketi, dağıtım şirketinden hizmet alımı yapabilir. Bu kapsamdaki hizmet alımı, süre sınırlamasına tabi değildir. Bu fıkra kapsamında yapılan hizmet alımı karşılığında oluşan maliyetlerin ne şekilde karşılanacağına ilişkin hususlar Kurul kararı ile düzenlenir.
(3) Görevli tedarik şirketleri tarafından düzenlenen ödeme bildirimlerinde, asgari olarak aşağıdaki bilgiler yer alır;
a) Tüketicinin adı-soyadı veya unvanı, adresi, tüketici ve/veya abone numarası, abone grubu,
b) Sayaç veya sayaçlara ait marka, tip ve seri numarası, çarpan, varsa akım ve/veya gerilim trafo oranları,
c) Tüketime esas ilk ve son endeksler ile okuma tarihleri,
ç) Tüketilen elektrik enerjisi miktarı,
d) Tüketimin fiyatlandırılmasına esas enerji ve kapasite bilgileri,
e) Elektrik enerjisi birim fiyatları ve tüketim bedeli ile ilgili mevzuat kapsamında faturalarda yer alması öngörülen diğer bedelleri,
f) Vergi, yasal kesinti ve borçlar,
g) Son ödeme tarihi, ödeme şekilleri ve merkezleri,
h) Değiştirilen sayaç var ise aynı döneme ait tüketim değerleri,
ı) Görevli tedarik şirketi ile dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin tüketici hizmetleri merkezlerinin telefon ve faks numaraları ile internet ve elektronik posta adresleri, arıza ve acil durumlarda aranabilecek dağıtım şirketinin telefon numarası,
i) Günlük enerji tüketim ortalaması,
j) Bir sonraki okuma dönemi,
k) Varsa geçmiş dönemlere ilişkin borç veya alacak,
l) Kesme-Bağlama bedeli,
m) Ödeme bildirimi tarihi itibariyle, tüketicinin son bir yıllık elektrik enerjisi tüketim miktarı,
n) Bulunması halinde otomatik ödeme talimatı bilgisi.
(4) Ödeme bildiriminde yer alan bilgilerin okunaklı olması zorunludur. Ödeme bildirimlerinde serbest tüketici hakkını elde eden tüketicileri belirli bir tedarikçiye yönlendirici herhangi bir bilgiye yer verilemez.
(5) Faturalar, kredi kartı ile ödenebilir. Faturaların kredi kartı ile ödenmesine ilişkin usul ve esaslar Kurul kararı ile belirlenir.
(6) Beşinci fıkra hükmü saklı kalmak koşuluyla, görevli tedarik şirketleri veya hizmet alımı yapılan kişiler tarafından faturaların tahsilatı işlemi sebebiyle tüketicilerden herhangi bir ad altında bedel talep edilemez.
Faturalarda ve faturalandırmaya esas unsurlarda hata tespiti madde 13 - (1) Bu madde kapsamındaki hatalar; sayacın hatalı okunması, yanlış tarife veya reaktif ve aktif enerjiye ilişkin yanlış çarpım faktörü uygulanması, tüketim miktarı ve/veya bedelinin hatalı hesaplanması gibi hususlardır. Mükerrer ödeme bildirimi de bu fıkra kapsamında değerlendirilir.
(2) Bu madde kapsamındaki hatalara karşı, tüketici tarafından ödeme bildiriminin yapıldığı tarihten itibaren bir yıl içerisinde görevli tedarik şirketine itiraz edilebilir. İtirazın yapılmış olması ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. İtiraza konu tüketim bedeli ile tüketicinin bir önceki tüketim döneminde ödemiş olduğu tüketim bedeli arasındaki farkın yüzde otuzdan fazla olması durumunda tüketici, bir önceki dönem tüketim bedeli kadarını son ödeme tarihine kadar ödeyebilir. Bu durumda tüketiciye 15 inci madde hükümleri uygulanmaz.
(3) İtiraz, görevli tedarik şirketi tarafından başvuru tarihini izleyen en geç on iş günü içerisinde incelenerek sonuçlandırılır.
(4) İtirazın dağıtım şirketini ilgilendiren hususlarla ilgili olduğunun tespit edilmesi halinde, itiraz geliş tarihinden itibaren görevli tedarik şirketi tarafından iki iş günü içerisinde dağıtım şirketine iletilir. Dağıtım şirketi; sayacın muayene raporu alınması amacıyla ilgili resmi kuruma gönderilmesi halinde, muayene raporu alınması için geçen süre hariç olmak üzere, itirazın kendisine ulaştığı tarihten itibaren on iş günü içerisinde inceleme sonuçlarını görevli tedarik şirketine bildirir. İnceleme sonuçları görevli tedarik şirketi tarafından en geç iki iş günü içerisinde tüketiciye yazılı olarak bildirilir.
(5) İnceleme sonucuna göre;
a) İtirazın haklı bulunması durumunda, itiraza konu tüketim bedelinin ödenmiş olması halinde, fatura tutarındaki farklar, kullanım dönemi birim fiyatlarıyla ve gecikme zammı ile birlikte, tüketicinin talebi halinde nakden ve defaten ve en geç üç iş günü içinde, diğer hallerde mahsuplaşmak suretiyle ilgili tüketiciye iade edilir. İadenin mahsuplaşmak suretiyle yapılması halinde, mahsuplaşmayı içeren ödeme bildiriminin düzenlenme tarihine kadar gecikme zammı uygulanır.
b) İtirazın kısmen haklı bulunması durumunda, itiraza konu tüketim bedelinin ödenmemiş olması halinde, tahsil edilmesi gereken kısım, takip eden ilk faturaya yansıtılmak suretiyle, tüketiciden tahsil edilir.
c) İtirazın haklı bulunmaması halinde, itiraza konu tüketim bedelinin tahsil edilmeyen kısmı, fatura son ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak gecikme zammı ile birlikte, tüketiciden tahsil edilir.
(6) Bu madde çerçevesinde dağıtım şirketi veya ilgili tedarikçi tarafından hatalı tespitte bulunulduğu sonucuna varılması halinde,
a) Yapılan tespitin dağıtım şirketinin ve/veya tedarikçinin lehine olması durumunda,
1) Tüketim miktarının hesabında esas alınacak süre; doğru bulgu ve belgenin bulunması halinde 12 ayı, bulunmaması halinde ise doksan günü aşamaz.
2) Tüketici tarafından ödenecek tutar, tüketicinin talep etmesi halinde, tüketim miktarının hesabında esas alınacak süre içerisindeki ay sayısı kadar eşit taksitler halinde ödenir. Bu bent kapsamında yapılacak hesaplamalarda ve taksitlendirmede gecikme zammı uygulanmaz.
b) Yapılan tespitin tüketicinin lehine olması durumunda, tüketimdeki farklar, gecikme zammı ile birlikte, tüketicinin talebi halinde nakden ve defaten ve en geç üç iş günü içinde, diğer hallerde mahsuplaşmak suretiyle ilgili tüketiciye iade edilir.
c) Tüketimdeki farklar, kullanım dönemindeki tarifeler üzerinden hesaplanır.
(7) Bu madde kapsamında tespit edilen tüketimdeki farklar sebebiyle, dağıtım şirketi ile tedarikçi arasında yapılması gereken işlemler hakkında 14 üncü maddenin altıncı fıkra hükümleri uygulanır, şeklindedir.
Somut uyuşmazlıkta; davaya konu faturadaki son endeksin 41699 kwh olduğunun nasıl belirlendiğine ilişkin bir belge veya tutanak bulunmadığı gibi davaya konu faturanın davacıya tebliğ edildiğine ilişkin belgeler ile aboneliğin sonlandırılmasına ilişkin belgelerde dosyada bulunmamakta olup, hükme esas alınan bilirkişi raporunun da yönetmelik hükümlerine uygun ve denetime elverişli olarak düzenlenmediği anlaşılmaktadır.
Mahkemece eksik belgeler getirtilerek ve yukarıda açıklanan yönetmelik hükümlerine göre konuda uzman bir elektrik bilirkişisinden denetime elverişli rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görüldüğünden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; HMK'nun 353/1.a-6 maddesi gereğince, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye geri gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2-HMK'nun 353/1.a-6 maddesi uyarınca Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı ve 12/05/2022 tarihli kararının KALDIRILMASINA,
3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren yerel mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
4-Davacı kurum harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
5-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararla değerlendirilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nun 353/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere,oybirliği ile karar verildi. 05/03/2024\t
\t
...