T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
\tT.C.
\tKAYSERİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t \t TÜRK MİLLETİ ADINA
\t2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: / Esas
KARAR NO\t: /
HAKİM\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACI \t:... - ... ...
VEKİLİ\t:Av. ... -
DAVALI \t: ... -(T.C. ...) ...
VEKİLİ\t: Av. ... -
DAVA\t: Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 06/06/2022
KARAR TARİHİ\t: 21/02/2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 14/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin kooperatif Kayseri ilinde faaliyet gösteren konut yapı kooperatifi olduğunu, bugüne kadar 192 üyeye 196 arsa sahibine konut teslimi yapıldığını, davalı ise müvekkilinin kooperatif üyesi olup müvekkil kooperatiften ferdileşme suretiyle taşınmaz temin edildiğini, Müvekkili kooperatifin halen tasfiye sürecine girememiş olup 10 yıldan fazla süredir kooperatife üye olan kişilere ve 15 yıl önce arsasını kat karşılığı devreden arsa sahiplerine konutunu teslim edemediğini, Mağduriyetlerin çığ gibi büyüdüğünü, üyelerin ve arsa sahiplerinin haklarının temin edilmesi hususunda umudunu yitirdikleri dönemde iflasa sürüklenmekte olan müvekkili kooperatifin, mağdur üyelerin bir araya gelişi ve gayretli çabalarıyla tekrar ayağa kalktığını ve üyelere ve arsa sahiplerine taahhüt edilen konutların yapımı ve teslimi ile seneler öncesine ait borçların ödenmesi için son süratle çalışmakta olduğunu, Bu doğrultuda kooperatiften taşınmaz temin eden üyelerden kesin maliyet bedeli alınmadığı anlaşıldığını ve üyelerden ödenmeyen kesin maliyet bedelleri talep ve dava edildiğini, Kayseri Asliye Ticaret Mahkemelerinde 160'dan fazla dava açıldığını ve bu davaların konusu, kooperatiften taşınmaz temin eden üyelerin kesin maliyet borcuna ilişkin olduğunu, müvekkili kooperatif açısından, davalının 2003 yılından bu yana her yıl alınan genel kurul kararları ile davalıdan zaten muaccel aidat alacağı bulunmakta olduğunu, kooperatif söz konusu aidat alacağını tüm üyelere karşı talep etmiş olmakla birlikte koperatiften taşınmaz temin edip her türlü istifa, ilişik kesme belgesi olsa söz konusu aidatı ödemesi gerektiğini, davalının da mal kaçırma ihtimali bulunduğunu, davalıların böyle bir tavır sergilemesi halinde tarafımızca açılacak tasarrufun iptali davalarında tapuları devralan üçüncü kişilerin mağduriyetinin oluşmaması açısından davalının kooperatiften temin ettiği taşınmaz olan de kayıtlı bulunan mesken vasfındaki taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesine \"davalıdır şerhi\" konulmasını talep etme zarureti hasıl olduğunu, Bu sayede müvekkili kooperatif, üzerine tedbir konulamayan dava konusu taşınmazın devredilmesi ve davalının mal kaçırması ihtimalinde hak kayıpları yaşamayacak, bir nebze olsun dava konusu hak güvence altına alınacağını, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalması kaydı ile şimdilik 9.000-TL aidat alacağının alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık %18 / aylık %1,5 faiz ile birlikte davalıdan alınarak müvekkili kooperatife ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesi talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından açılan haksız ve hukuka aykırı davayı kabul etmediklerini ve reddini talep ettiklerini, davacının aidat alacağını kesinlikle kabul etmemekle birlikte davacı ' 2003 yılından bu yana her yıl alınan genel kurul kararları ile davalıdan muaacel alacağı bulunduğunu belirterek 2003 yılı Ocak ayı itibariyle aidat talebinde bulunmakta olduğunu, dava dilekçesinde de 'Davalının 2003 yılı Ocak Ayından dava tarihinde temerrüde düşen son aidat borcu olan 2022 yılı Mayıs ayına kadar ödemesi lazım gelen aidat borcu, değeri tam olarak hesaplanıncaya kadar şimdilik 9.000-TL'nin davalıdan tahsilini talep ettiklerini, şeklindeki talebi ile kooperatifin kurulduğu tarihten itibaren aidat alacağı talebinde bulunmakta davalının kooperatife ilk üye olduğu tarihle bağlı kalmayıp eşitlik ilkesi esasına dayandığı gerekçesi ile kooperatifin faaliyetine başladığı yıldan itibaren müvekkilden aidat alacağı talebinde bulunmakta olduğunu, davacının davasını kabul etmemekle birlikte kooperatif üyelerinin üyeliklerinin başladığı tarihten yıllar öncesinde eşitlik ilkesi gerekçesi ile faydalanmadığı bir kooperatife aidat ödemekle yükümlü kılınması hukukun hiçbir ilkesi ile bağdaşmadığı gibi hiçbir Kanun'da yeri olmayıp Yargıtay kararlarının da bu denli haksız bir düzenlemeye yer verdiği düşünülemez olduğunu, bu mantık ile hareket edildiğinde kooperatifin yıllar önce kurulmasına rağmen son bir kaç yıl önce üye olan bir üye yıllar öncesinin aidatlarında sorumlu tutulacağını, Müvekkilinin yıllar önce davalı kooperatif ile ilişiği kesilmiş olduğunu, ayrıca davacı kooperatiften istifa ettiğini, böylece davacı kooperatife üye olmadığından davacının aidat alacağı talebinde bulunması mümkün olmadığını, yine müvekkillerine verilen taahhütnamelerde kesin maliyet bedeli ödeyerek tapusunu alan üyeden başka hiçbir ad altında para talep edilemeyeceği yönünde genel kurul kararı alınması neticesinde borcunu ödeyip tapusunu alan müvekkilinden daha sonra aidat talep edilmesi müvekkilinin müktesep haklarının açıkça ihlali olup müvekkilinin halen üye kabul edilse dahi bu genel kurul kararı ile şartlı üye statüsünde olup kendisinden aidat , genel gider vs. talep edilemeyeceği edilmesi halinde ise müktesep haklarının da ihlal edileceğinin açık olduğunu, izah edilen nedenlerle davacının haksız ve hukuka aykırı davasının esastan reddini ve zamanaşımı itirazlarının değerlendirilerek zamanaşımından davanın reddini ,yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı kooperatife yükletilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, davacı kooperatifin davalı üyesinden aidat borcundan kaynaklanan alacak talebine ilişkindir.
Davacı Kooperatifin Anasözleşme ve tüm Genel Kurul Karar örnekleri Kayseri Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nden celbedilmiştir.
Davalıya ait üyelik dosyası, kooperatifçe çekilen kura tutanağı, yönetim kurulu kararları ve davalının yaptığı ödemelere ilişkin belgelerin Kooperatif Başkanlığından celbedilmiştir.
nolu bağımsız bölüme ait tapu kayıtları Melikgazi Tapu Müdürlüğünden celbedilmiştir.
Mahkememizce Mali Müşavir ve Nitelikli Hesap Uzmanı Bilirkişi heyetinden alınan 10/07/2023 tarihli raporda; Mali Müşavir bilirkişi incelemesi sonucu, Davacı kooperatif genel kurul kararlarına göre 2003 yılından 2022 Mayıs ayına kadar 150 m² büyüklüğünde daire üyeliği bulunan davalının ödemesi gereken aidat toplamı 166.830 TL olduğu, dosyadaki hesap ekstresinde davalının 101.937 TL ödeme yaptığı gözüktüğü, buna göre davacının davalıdan 166.830 TL - 101.937 TL = 64.893 TL alacağı hesaplandığı, Nitelikli Hesap Uzmanı bilirkişi incelenmesi sonucu, 1163 Sayılı Koopetatifler Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca Genel Kurul bütün üyeleri temsil eden en yetkili organ olup Kanun veya ana sözleşme ile genel kurula tanınmış olan konular hakkında karar verme yetkisi bulunduğu, Genel kurulda hakkaniyetin gerektirdiği ölçüde gerekli kararlar alınabileceği gibi daha önce alınan ve uygulanan kararların değişen koşullar ve eşitlik ilkesi gerektirdiğinde, değiştirilmesi mümkün ve geçerli olup, bu durumda kazanılmış hakların ihlalinden söz edileyeceği, Kooperatifin Tip Ana Sözleşmesi'nin 23/1. maddesinin 6. bendi uyarınca ortaklardan tahsil edilecek aidat, taksit miktarı ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasların tespit etmek de genel kurul yetkisi dahilinde olduğu, Genel kurul kararları kooperatif ile üyesi arasındaki sözleşme hükmü niteliğinde olup genel kurulda alınan kararlar oylamaya katılsın veya katılmasın iptal edilmediği müddetçe veya butlan yaptırımına tabi olduğu tespit edilmedikçe tüm ortakları bağlayacağı, Genel kurul kararları tebliğe ihtiyaç göstermeden genel kurula katılan, katılmayan bütün ortakları bağlar ve iptal edilmedikçe tüm ortakların bu kararlara uyması gerektiği, bu alınan genel kurul kararlarının uygulanması için Ticaret Sicil Gazetesi'nde tescil ve ilanına gerek olmadığı, Kooperatifçe kesinleşmiş genel kurul kararlarına istinaden talepte bulunulabileceği, bilanço açığının kapanması veya ortağın kişisel sorumluluğunun artırılması halinde ek ödemeden söz edilebileceği, aidatların artırılması, tapu alınması için bazı giderlerin alınması, gecikme faizi, konutların yapımının hızlandırılması için ek aidat, çevre ve bahçe düzenlemesine yönelik alınan kararların ek ödeme niteliğinde olmadığı, bu bakımdan 1163 sayılı Kanun'un 31/1 ve 52/1 maddelerindeki ağırlaştırılmış karar yeter sayısı aranmadığı, Genel kurulca, ödeme günü belirlenerek, (belirlenmemişse ayın sonu ödeme günü olup) aidatın süresinde ödenmesine, süresinde ödenmemesi halinde ise temerrüt faizi uygulanmasına ilişkin alınan kararın kesinleşmesi halinde, bu karar ortaklar için bağlayıcı olabileceği, Genel kurul kararları, üyeler ile kooperatif arasında yapılmış bir sözleşme niteliğinde olup, kooperatif ve üyeler arasında ayrıca faiz oranları ile ilgili sözleşme yapılması aranmaması gerektiği, ayrıca genel kurullarca kararlaştırılan faiz oranları daha sonraki yıllarda değiştirilmediği ve iptal edilmediği görülmekte olduğu, şeklinde belirtildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce Mali Müşavir Bilirkişi ve Nitelikli Hesap Uzmanı Bilirkişi heyetinden alınan 29/11/2023 tarihli ek raporda; Dosyadaki belgeler incelendiğinde davalıya 23.12.2011 tarihi itibariyle 106.214,75 TL borç çıkarıldığı, bu tutardan davalı lehine hesaplanan 5.887,50 TL mahsup edildiğinde davalının ödemesi gereken toplam tutar 100.627,28 TL olduğu, davalı tarafça yapılan toplam ödeme ise 101.937 TL olup davalıya çıkarılan maliyeti davalı ödediği, Kayseri BAM 6. H.D'nin kararlarında maliyet çalışmasının yapılma tarihinden sonraki aidatların hesaplanması talep edildiği, dava konusu taşınmaz 125 m² olup bu taşınmaza ilişkin maliyet çalışması 23.12.2011 tarihinde yapıldığı, bu bakımdan 23.12.2011-31.05.2022 tarihleri arasındaki dönem için hesaplama yapılması gerektiği, davalıya çıkarılan maliyet raporundan sonraki 23.12.2011-31.05.2022 döneme ilişkin ödenmesi gereken aidat tutarı kök raporda belirttikleri genel kurul kararı doğrultusunda rapor ekindeki Tablo-3'de sunulmuş olup 130.400 TL olduğu, davalının bahse konu dönemde herhangi bir ödemesi gözükmediği, davalının maliyet raporunun hazırlandığı 23.12.2011 tarihinden önceki ve sonraki tüm aidatların hesaplamaya dahil edilmesi durumunda (davacı talebi) ödenmesi gereken tutar kök raporda belirttikleri üzere 64.893 TL olacağı, şeklinde belirtildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili 22/01/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile, 9.000,00 TL olarak talep ettikleri aidat alacağını 55.893 TL artırarak toplam dava değerini 64.893 TL'ye yükseltiklerini ve ıslaha ilişkin harcın yatırılmış olduğu anlaşılmıştır.
Yargılama sırasında 7410 sayılı Çevre Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına dair kanunun 2. Maddesi ile 1163 sayılı Kooperatifler Kanuna eklenen geçici 11.maddesinin Anayasa Mahkemesinin 16/02/2023 tarih ve / Esas / Karar sayılı ilamı ile iptaline karar verilmiş olduğu görülmüştür.
Her ne kadar davalı vekilince Kayseri 1. Ticaret Mahkemesi'nin / esas sayılı dosyasında genel kurul kararını iptali davası açıldığı, bu dosyanın sonucunun beklenilmesi gerektiği ileri sürülmüş ise de anılan dosyada davalının taraf olmadığı gözetilerek davalının bekletici mesele talebi yerinde görülmemiştir.
Yapılan incelemede davalının davacı kooperatifin üyesi olduğu, davalının sabit ücretli üye olduğuna ya da istifa ettiği ve bu istifanın kabul edildiğine dair dosyada delil bulunmadığı gibi davalının kooperatifçe kendisine teslim edilen taşınmazı kullandığı kooperatife iade etmediği, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin / E sayılı davasına konu 28/11/2022 tarihli olan dışında genel kurul kararlarının iptal edilmediği ve iptale konu davada da davalının taraflar arasında yer almadığı anlaşılmaktadır.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, her ne kadar davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, delillerin toplanmasından sonra bilirkişi heyetinden davacının dava konusu aidat alacağı olup olmadığının tespiti için rapor alınmış olup, heyet raporu alındıktan sonra Kayseri BAM 6. Hukuk Dairesi'nin / esas / karar sayılı ilamı ile dava konusu aidat alacağına yönelik güncel değerlendirme yapılması ile bu kapsamda davacının alacağı olup olmadığının tespiti için bilirkişi heyetinden 29/11/2023 tarihli ek rapor alınmış ve raporda, davacının davalıdan 64.893,00 TL alacaklı olduğunun tespit edilmesi üzerine raporun denetime açık ve hükme esas alınabilecek nitelikte olması nedeni ile rapor itibar edilmiş, ilgili ilamda da açıklandığı üzere aidat alacağının üyelik ilişkisi devam ettiği için zamanaşımına uğramayacağı anlaşılmış, davacı vekilinin 22/01/2024 tarihli ıslah dilekçesi de dikkate alınmış ve böylece, Davanın KABULÜ ile, 9.000,00 TL aidat alacağının dava tarihi olan 06/06/2022 tarihinden itibaren, 55.893,00 TL aidat alacağının ise ıslah tarihi olan 22/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek yıllık %18 / aylık %1,5 faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ ile, 9.000,00 TL aidat alacağının dava tarihi olan 06/06/2022 tarihinden itibaren, 55.893,00 TL aidat alacağının ise ıslah tarihi olan 22/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek yıllık %18 / aylık %1,5 faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 4.432,84 TL nispi karar ve ilam harcının davacıdan peşin olarak alınan 153,70 TL peşin harç ile 955,00 TL ıslah harcından mahsubuyla eksik kalan 3.324,14 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 153,70 TL peşin harç, 955,00 TL ıslah harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan, 116,75 TL tebligat, 16,75 TL müzekkere ve posta gideri, 3.000,00 TL bilirkişi ücretinden oluşan toplam 3.133,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Artan gider avansı olması halinde karar kesinleştiğinde ve talep halinde harcanmayan gider avansının taraflara iadesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.21/02/2024
Katip ...
(e imzalıdır)
Hakim ...
(e imzalıdır)