T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/804 Esas
KARAR NO: 2024/485 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/02/2022
NUMARASI: 2021/464 E. - 2022/19 K.
DAVANIN KONUSU: Endüstriyel Tasarım (Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 11/03/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 1981 yılından bu yana özellikle plastik kap sektöründe faaliyet gösteren, sektörün önde gelen ve saygın firmalarından biri olduğunu, davalı tarafın da müvekkili ile aynı sektörde faaliyet göstermekte olup, ... numaralı endüstriyel tasarımın maliki olduğunu, dava konusu 12.10.2020 başvuru tarihli ... numaralı endüstriyel tasarımın piyasada çok uzun yıllardan beri mevcut olan, bir çok üreticinin kullandığı harcı alem bir tasarım olduğunu, davalı tarafın, dava konusu ... numaralı endüstriyel tasarımı ilk kez 14.01.2016 tarihinde kamuya sunduğunu, davalıya ait ... numaralı endüstriyel tasarım davalının internet sitesi olan http://www...com.tr/... adresinin, web.archiv.org adresinden internet yayın tarihine bakıldığında 14.01.2016 tarihi olduğunun görüldüğünü, davalı tarafın daha evvel Dünyanın bir çok ülkesinde de var olan bu tasarımı kendi internet sitesinde kamuya sunduğunu, bu sebeple kamuya arzın gerçekleştiğini, söz konusu tasarımın harcı alem bir hal aldığını, üzerinden yaklaşık 5 yıl geçtikten sonra kendi piyasasındaki rakiplerine karşı haksız kazanç sağlamak maksadıyla haksız bir tasarım tescili gerçekleştirdiğini, 12.10.2020 başvuru tarihli ve ... numaralı endüstriyel tasarım tesciline konu tasarımın, yenilik ve ayır edicilik unsurlarından yoksun olduğunu, davalı tarafın, yenilik ve ayırt edicilik unsurlarından yoksun olan, harcı alem ... numaralı endüstriyel tasarım tesciline konu tasarımına müvekkilinin tecavüz ettiğini ileriye sürerek, müvekkilini rahatsız ettiğini, davalının şekli tesciline dayalı olarak ticari rakibi olan müvekkilini baskı altına almak ve haksız menfaat temin etmek istediğinin açık olduğunu belirterek, ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne, müvekkilin telafisi imkansız zarar ve ziyanlarının engellenmesi için, davalının ... numaralı endüstriyel tasarım tesciline konu tasarımından kaynaklanan haklarının dava sonuna kadar müvekkiline karşı ileriye sürülmesinin engellenmesine, davanın kabulüne, davalıya ait ... numaralı çoklu endüstriyel tasarım tescilinin hükümsüzlüğüne ve TPMK sicilinden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının tescile konu tasarımın ilk olarak 2016 yılında kamuya sunulduğunu iddia ederek “http://www...com.tr/... adresinin, ...org adresinden internet yayın tarihine bakıldığında 14.01.2016 tarihli olduğunun görüldüğünü söylediğini, davacının dilekçesinde belirttiği http://www...com.tr/... adresinin müvekkilinin internet sitesinin ana sayfasının uzantısı olduğunu ve söz konusu tasarımla ilgisi bulunmadığını, davacının sunduğu ekran görüntüsünde web.archive.org adresinden “http://www...com.tr/...\" uzantısının sorgulandığının görüldüğünü, bu uzantının servis tabaklarının sergilendiği uzantı olup, burada yalnızca tescile konu tasarımın bulunmadığını, başka tasarımların da bulunduğunu, davacının dilekçesinde yer verdiği ekran görüntüsünden de bu durumun anlaşıldığını, web.archive.org adresinde davacının yer verdiği “http://www...com.tr/...\" uzantısı sorgulandığında takvim kısmında 14.01.2016 ile 28.02.2021 tarihleri arasında söz konusu sayfanın içeriğinin 8 kez değiştirildiği bilgisinin bulunduğunu, dolayısıyla sitedeki söz konusu uzantı ilk kez 14.01.2016 tarihinde açılmışsa da, bu tarihin, tescile konu tasarımın 14.01.2016 tarihinde siteye eklendiğini göstermediğini, davaya konu tasarımın tasarım tescil belgesinin 21.02.2021 tarihinde düzenlenmiş olup, “http://www...com.tr/...\" uzantısı altında son kez 28.02.2021 tarihinde kayıt yapılmış olmasından da tescile konu tasarımın 28.02.2021 tarihinde siteye konulduğunun açıkça anlaşıldığını, ...org adlı sitenin güvenilirliğinin de tartışmaya açık olup, yalnızca bu siteden alınmış ekran görüntüsüne de dayanılarak müvekkiline ait tasarımın davacı tarafından kullanımına izin vermek müvekkilini telafisi güç zararlarla karşı karşıya bırakacağını, davacının tescile konu tasarımın tescil tarihinden önce kamuya sunulduğu yönündeki iddiasının gerçeği yansıtmadığını belirtmiş ve davaya cevaplarının kabulüne, ihtiyati tedbir kararının uygulanması talep edilmediğinden ihtiyati tedbir kararının kendiliğinden kalmış sayılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEME KARARI: Bakırköy 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi 23/02/2022 tarihli 2021/464E. - 2022/19 K. sayılı kararıyla; \"...davacının davasının kabulüne, Davalıya ait ... tescil numaralı çoklu endüstriyel tasarımın hükümsüzlüğüne, karar kesinleştiğinde sicilden terkinine,\" karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; bilirkişiler tarafından incelenen \"http://www...com.tr/...\" uzantısının 14/06/2016 tarihinde oluşturulduğunu, ancak söz konusu tasarımların 28/02/2021 tarihinde yayınlandığını, sayfadaki \"DEĞİŞİKLİKLER\" başlıklı kısım incelendiğinde 28/02/2021 tarihinde görsel değişiklik yapıldığının görüldüğünü, Kabul anlamına gelmemekle beraber, bu tasarım 14/01/2016 tarihinde sitede yayınlanmış olsa bile, web.archive.org adresiyle sunulan verilerin bunun tespitine yeter nitelikte olmadığını, web.archive.org sitesinde hangi görselin hangi tarihte yayınlandığına dair veri bulunmadığını, davacının iddiasının kanıtlanamadığını, Bilirkişi raporunda yer alan müvekkiline ait tasarımla, aynı ürünün tespitinin yapıldığına ilişkin verilerin de tümüyle yanlış olduğunu, https://www...com/.../ adresinde yayınlandığı tespit edilen tasarım ile müvekkiline ait tasarımının yenilik ve ayırt edicilik özelliklerinin bulunmadığına dair bilirkişi görüşünün kabul edilemeyeceğini, tasarımcının seçenek özgürlüğünün değerlendirilmediğini, Ayrıca bu tasarımım hangi tarihte yayınlandığının, uzantıların kayıt tarihinden ziyade ürüne yapılan yorum tarihlerinin esas alınarak 2018 tarihinde internete yüklendiğine dair kanaate varıldığını, ancak raporda yer alan yorumların bu ürün ile ilgisinin bulunmadığını, uzantı adresi şirketle ilgili yorumlar olduğunu, bu yorumların yayın tarihlerinin de değiştirilmesinin mümkün olduğunu, https://www...com/.../ adres uzantısında web.archive.org ile yapılacak araştırmada sitede yer alan görsellerin kesin yayın tarihi belli olmamakla birlikte 11 Ağustos 2020 ile 28 Ocak 2022 arasında yayınlandığının görüldüğünü, Bu ürünün bilirkişi raporunda belirtildiği şekilde 2018 yılında yayınlanmadığını,11 Ağustos 2020 ile 28 Ocak 2022 tarihleri arasında hangi tarihte yayınlandığının tespit edilemediğini, bilirkişi raporunda yetersiz inceleme yapıldığını, varsayımlar üzerine rapor düzenlendiğini, Davacı tarafından dosyaya sunulan \"Nisan 2019 Anadolu 1 nolu Fiyat Listemiz\" başlıklı fiyat listesinin müvekkili tarafından verildiğine dair herhangi bir ibare bulunmadığını, kime ait olduğunun bilinmediğini, ayrıca davacının delil listesinde yer almayan katalog delilini daha sonra dosyaya sunduğunu, bu kataloğun da müvekkiline ait olduğunun ispatlanamadığını, duruşmada sunulmasının da sonradan bastırılmış olabileceğini gösterdiğini belirterek, istinaf taleplerinin kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Dosyada mevcut TPMK kaydı incelendiğinde; 12/10/2020 başvuru ve tescil tarihli, ... numaralı çoklu endüstriyel tasarımın davalı adına tescilli olduğu tespit edilmiştir. İlk derece mahkemesi'nce alınan 23/12/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda; \"hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı servis tabağı tasarımının davalı adına tescilli olduğunu, davalı tarafa ait hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 12/10/2020 tarihi itibari ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı\" hususlarını tespit ve rapor ettikleri görülmüştür.
G E R E K Ç E:Dava, tasarım hükümsüzlüğü davasıdır. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili istinaf yargı yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davalı vekilinin itirazları, yenilik kırıcı olarak tespit edilen internetteki görsellerin yayın tarihlerinin belirlenemediği, dosyaya sunulan katalog ve fiyat listesinin müvekkiline ait olduğunun ve basıldıkları tarihin belli olmadığına ilişkindir. Ancak bilirkişi heyetinde bilgisayar mühendisi bilirkişinin de yer aldığı, interent üzerinden yapılan arşiv sorgulaması ile davalıya ait http://www...com.tr/... internet sitesinde 2016 yılında ve dava dışı https://www...com/.../ adresinde 2018 yılında davaya konu tasarımın tescil başvuru tarihinden önce yayınlandığının tespit edildiği, davacı tarafından dosyaya sunulan davalı şirkete ait 2015-2016 kataloğunda da aynı ürünün yer aldığı, tasarımlar için mutlak yenilik şartı arandığından tasarımın yeniliğini ortadan kaldırdığı iddia edilen delillerin her zaman mahkemeye sunulabileceği, hatta bu konuda Mahkemece resen de araştırma yapılabileceği, bu nedenle bilirkişi incelemesinden önce dosyaya sunulan katalog ve fiyat listesinin delil olarak kabul edilmesinde usule aykırılık bulunmadığı, gerek kataloğun tarihi, gerekse davalıya ait internet sitesinde ürünün yayın tarihinin 2016 olması, gerekse uzman bilirkişi tarafından yayın tarihlerinin belirlenmiş olmasına göre, tescil başvuru tarihinden önce kamuya sunulan tasarımın yenilik ve ayırt edicilik özelliğinin mevcut olmadığının ispatlandığı, mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmakla, davalı vekilinin istinaf taleplerinin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 427,60 TL maktu harçtan, peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a-Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan 31,00 TL teb.müz.posta giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, b-Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 11/03/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.