T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2021/311 Esas
KARAR NO: 2024/479
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 18/12/2019
NUMARASI: 2017/438 E. - 2019/1492 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 07/03/2024
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında 28/10/2016 tarihinde ... markasına ilişkin franchise sözleşmesi imzalandığını, tesis edilen sözleşme kapsamında daha sonra temin edilecek ürünler için davalı tarafa ... Ltd Şti tarafından keşide edilmiş ... Bankası Kağıthane Şubesi ... çek numaralı 02/05/2017 keşide tarihli 10.000,00 TL değerinde çeki ciro edilerek davalı tarafa verildiğini, ancak davalı taraf bu çeke karşılık herhangi bir ürünü müvekkiline vermediğini ve bu çekin bedelsiz kaldığını, davalıdan iş bu çekin defalarca istenmesine rağmen çeşitli bahanelerle çekin iade edilmediğini, söz konusu çekin vadesi yaklaşmakla birlikte davalı tarafın edimini yerine getirememesinden dolayı müvekkilin haksız bir takibe maruz kalma ve ticari itibarının zedelenme riskinin bulunduğunu iddia ile öncelikle söz konusu çek ile ilgili ödeme yasağı kararı verilmesini ve müvekkilinin davalıya böyle bir borcunun olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle müvekkiline hiçbir zaman davaya konu 02.05.2017 keşide tarihli bir çek'in verilmediğini, bu nedenle davanın konusu olmadığını, 02.05.2017 tarihli çekin ibraz süreleri geçtiğinde ilgili bankasından sorulmasını ve davaya konu çekin var olup olmadığının belirlenmesini, 02.05.2017 keşide tarihli bir çek'in hiçbir zaman müvekkilime teslim edilmediğini, müvekkilimin söz konusu çek ile hiçbir ilgisinin olmadığını, Müvekkilinin davacıya hiçbir borcunun bulunmadığını, aksine alacaklı olduğunu, İstanbul ...icra Müdürlüğü'nün ...E.sayılı dosyası ile alacaklarının takibe konu edildiğini, Müvekkili ile bu şirket arasında yemek sağlama adı altında herhangi bir hizmet sözleşmesi olmadığını, Oysa bu davadaki çek'in müvekkilline, davacısının müvekkiline olan borçlarına karşılık olarak verildiğini, Şirket ortağı ve müdürü ..., Kağıthane ... şubesi ile ilgili olarak müvekkilinden Franchise alan davacı ...'in eşi olduğunu, 25/05/2017 keşide tarihli 10.000,00 TL değerinde çeki ..., eşi ...'in müvekkiline olan borçlarına karşılık olmak üzere verdiğini, Müvekkilinin kendisine verilen çeki ciroladığını, Şu anda çekin hamilinin kim olduğu hakkında hiçbir malumatının olmadığını, Ancak bu çek işbu davaya konu çek olmadığını, Müvekkilime işbu davaya konu edildiği belirtilen ve 02.05.2017 keşide tarihli herhangi bir çek'in verilmediğini, müvekkilinin 10 yıl müddetle ... markasının sahibi olduğunu, 28.10.2016 tarihinde ... markasının kullanım hakkı ile ilgili olarak ... ile 5 yıllık Franchise Sözleşmesi imzalandığını, ..., sözleşme kurallarını ihlal etmesi nedeniyle sözleşmenin feshedildiğini, davacı hakkında ödenmemiş borçlarından dolayı icra takipleri başlattıklarını, müvekkilinin davacı borcu olmadığını, davacının davasını ispat külfetinin bulunduğu ancak ispat edecek hiçbir delil sunulmadığını belirterek haksız açılan davanın reddini savunmuştur. İlk Derece Mahkemesi Kararı: Mahkemece; \"1-Davanın Kabulü İle, Davacının ... Bankası Kağıthane Şubesi ... çek nolu Keşidecisinin ... Ltd.şti ve 02/05/2017 keşide tarihli 10.000 TL bedelli çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine,\" karar verilmiştir. İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; çekin bir kambiyo senedi olduğunu, doğumuna sebep olan ilişkiden bağımsız ve soyut olduğunu, düzenlenmesine esas ilişkideki bir aksaklık veya bozukluğun kıymetli evrakın geçerliliğine etkili olamayacağını, ispat yükünün esasen davacı tarafa ait olduğunu, iddiaların haksız ve gerçeğe aykırı olduğunu, müvekkiline hiçbir zaman davaya konu 02.05.2017 keşide tarihli bir çek verilmediğini, bu nedenle davanın konusunun da olamayacağını, müvekkilinin çek ile hiçbir ilgisinin olmadığını, ...'in sözleşme kurallarını ihlal ettiğini, bu nedenle önce Kartal ...Noterliği'nin 28.03.2017 tarih ve ... yevmiye no'lu ihtarnamesinin keşide edildiğini, ihtara uymayan ve başkaca akde aykırılıklar içerisine girerek iyiniyetten uzaklaşan ...'e Kartal ...Noterliği'nin 04.04.2017 tarih ve ... yevmiye no'lu fesih ihbarının keşide edildiğini sözleşmenin feshedildiğini, hiçbir şekilde borcu kabul etmediklerini halihazırda alacaklarının mevcut olduğunu beyanla, davanın reddinine karar verilmesini talep etmiştir.
İstinafa Cevap: Davacı taraf istinaf başvurusuna karşı cevap dilekçesi sunmamıştır. Gerekçe ve Sonuç: HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede; Dava İİK 72.maddesine dayalı olarak icra takibinden önce açılan menfi tespit istemine ilişkindir. Davacı vekili, davalı ile düzenlenen franchise sözleşmesi kapsamında temin edilecek ürünler için davalı tarafa ... Hizmetleri Ltd Şti tarafından keşide edilmiş ... Bankası Kağıthane Şubesi ... çek numaralı 02/05/2017 keşide tarihli 10.000,00 TL değerinde çeki ciro edilerek davalı tarafa verildiğini, çeke karşılık herhangi bir ürünün teslim edilmediğinden çekin bedelsiz kaldığını beyanla, borcunun olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ise, davaya konu çekin verilmediğini, alacakları için İstanbul ...icra Müdürlüğü'nün ... E.sayılı dosyası ile takip yaptıklarını, dava konusu olmayan 25/05/2017 keşide tarihli 10.000,00 TL değerinde çekin verildiğini, 28.10.2016 tarihinde ... ile 5 yıllık Franchise Sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin feshedildiğini savunmuştur. Somut olayda, dava konusu edilen çeke dair taraflar arasındaki sözleşmede bir atıf bulunmadığı, çekin davalıya verildiğine dair delil ibraz edilmediği, dava dilekçesine ekli çek fotokopisine bakıldığında, Ziraat Bankası Kağıthane Şubesi ... çek numaralı 02/05/2017 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli çekte düzenleyenin imzasının bulunmadığı, lehtar olarak dava dışı ... isminin bulunduğu dikkate alındığında söz konusu çek nedeniyle davalıya karşı menfi tespit talebinde bulunulmasında davacının hukuki yararının bulunmadığı, hukuki yararın HMK.nın 114/1-h maddesi uyarınca dava şartı olduğu gözetildiğinde davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmelidir. (HMK 114/1-h, 115/2 m.) Davalı vekilinin İstinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, yeniden davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle HMK 114/1-h, 115/2 m. gereği usulden reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile, 2-İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 18/12/2019 tarih, 2017/438 E., 2019/1492 K. Sayılı kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, ancak belirtilen hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, 3-Davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle HMK 114/1-h, 115/2 m. gereği USULDEN REDDİNE, 4-İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin;4/a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL karar harcından peşin alınan 170,78 TL'nin mahsubu ile 256,82 TL harcın davacıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 4/b-Davacı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4/c-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsiliyle davalıya verilmesine, 5-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin;5/a-İstinaf talebi kabul edildiğinden davalı tarafça yatırılan istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,5/b-İstinaf yargılaması için davalı tarafından yapılan 162,10 TL istinaf yoluna başvurma harcı, 48,50 TL tebligat, müzekkere ve posta gideri olmak üzere toplam 210,60 TL'nin davacıdan tahsiliyle davalıya verilmesine,5/c-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,6-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince var ise bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a. maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 07/03/2024