T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/187
KARAR NO: 2024/285
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/724 Esas
KARAR NO: 2020/386
KARAR TARİHİ: 01/10/2020
DAVA: İTİRAZIN İPTALİ (Ticari Nitelikteki Vekâlet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 28/02/2024
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile; Müvekkil ...'in, Çin Halk Cumhuriyeti'nden yapmış olduğu ticaret kapsamında hasır şapka mal alımını gerçekleştirdiğini, söz konusu malların yurt içine giriş-çıkışında yapılan gümrük vergilendirilme sistemlerinden çok anlamadığından Gümrük işlemlerinin yürütülmesi adına, davalı ... Müşavirliği Ltd şirketi ile karşılıklı anlaştığını, Söz konusu bu hasır şapka mal alımına istinaden yapılacak olan Gümrük işlemlerinin KDV dahil toplam masrafının 63.000,00 TL olduğu ... Ltd Şti yetkilileri tarafından müvekkile bildirildiğini, müvekkil kendisine bildirilen toplam masrafın KDV dahil 63,000,00 TL miktarını 23.03.2017 tarihinde davalı şirketin ... Bankası Atrium Şubesi hesabına aktardığını, fakat iş bu gümrüklendirme işlemleri yapılırken davalı şirketin gerçeğe aykırı beyanlar vererek bir kısım usulsüzlükler yapıldığı daha sonra tarafınca farkedildiğini, İş bu yapılan usulsüzlüklere istinaden müvekkile Gümrük Ve Ticaret Bakanlığınca 25.09.2017 tarihinde 14,885,90 TL Ek tahakkuk, 3,114,10 TL para cezası kesildiğini, daha sonra yaptığımız araştırmalara istinaden edindiğimiz bilgilere göre Müvekkilden 63.000,00 TL gümrük masrafı alan Protokol Gümrük Müşavirliği Ltd Şti ve yetkilileri beyanat verirken KDV yi%18 den değil de %8 den kesmiş olup müvekkilin göndermiş olduğu 63.000,00 TL ücretin 35.944,00 TL sini Gümrük vergisi olarak gösterildiğini, 1.656,28 TL'si Ardiye ücreti, 767,00 TL Nakliye gideri, 102,99 TL Ardiye ücreti olmak üzere toplamda 38.470,27 TL harcama yaptığını, geriye kalan para davalı şirketin yetkilerinin uhdesinde kaldığını, bu kalan parayla ilgili açılan ilamsız icra takibine haksız şekilde itiraz edilerek durdurulduğunu işbu sebeplerle itirazın iptali ile takibin devamını, temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte takibin Büyükçekmece ...icra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası üzerinden devamını, icra takibine haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesi ile; Davacı tarafın dava dilekçesinde davalı tarafın borcu olduğuna ilişkin yazmış olduğu iddiaların tamamının hukuki temelden yoksun olduğunu, şöyle ki müvekkil şirketin ekte sundukları ve dilekçelerinde de belirtdikleri faturalar içeriğindeki gümrük işlemleri ve belirtilen tüm iş ve işlemleri gerçekleştirdiğini, hal böyle iken müvekkil şirketin davacı ...'e herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkil şirkete ait ticari defterler ve vergi kayıtları incelendiğinde müvekkil şirketin borcu olmadığının ortaya çıkacağını, bu bağlamda müvekkil şirketin davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığının görüleceğinin icra takibinin haksız yapıldığını, davacı tarafın göndermiş olduğu 63.000,00.TL ödemenin tamamına ilişkin yapılan harcamaların defterler incelendiği taktirde ortaya çıkacağını,işbu sebeplerle itirazın iptali talebinin reddini, kötü niyetli olduğu açıkça görünen davacının icra takip bedelinin %20 sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, \"Davacı defterlerinde mahsup işlemi sonucunda 25.030,14 Tl fark tespit edildiğini, kesilen 6.698,66 Tl ceza nedeniyle uzlaşma sonucu 3.114,10 Tl olarak ödemenin yapıldığı, gümrük mevzuatı açısından bir aykırılığın saptanmadığı, davalı firmanın defter ibraz etmediği, bu nedenle de defter ibrazından kaçınılmış sayılacağı ve davacının lehe defterlerinindeki kayıtlara katlanmak zorunda olduğu anlaşıldığı, delillerin değerlendirilmesi soncunda, davacının gümrük işlemleri için yapılan ödemeler, gümrük şirketi tarafından keşide edilen faturaların mahsubu ile davacı tarafın 25.030,14 TL fazla ödeme yaptığı \" gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile Büyükçekmece ... İcra Dairesinin ... sayılı dosyasında davalı tarafın 25.039,14TL borçlu olduğunun tespiti ile bu miktar üzerinden itirazın iptali ve takibin devamına, 25.039,14TL'sına takipten tahsile kadar ticari avans faizi uygulanmasına, 25.039,14TL'sına %20 icra inkar tazminatı uygulanmasına karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili tarafından yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde; müvekkil şirketin defter ve belgeleri incelenmeden müvekkilin borçlu olduğuna ilişkin tespit yapılması ve de bu tespite göre müvekkilin aleyhine karar verilmesi hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi incelemesinde her ne kadar defter ve belgelerimiz incelenmemiş ise de cevap dilekçesi ekinde sunduğumuz faturaların da hiçbiri bilirkişilerce dikkate alınmadığını, davalı taraf faturalara süresi içerisinde itiraz etmemiş daha sonra ise huzurda görülen işbu davayı haksız ve kukuka aykırı olarak açtığını, müvekkil şirketin davalı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, gümrük işlemleri hizmeti kapsamında fazla ödenen masrafın iadesi amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası incelendiğinde davacı tarafından davalı aleyhine, ödenen masraf ve kesilen para cezasına istinaden 26.383,52 TL (masraf ödemesinden kaynaklanan) 3.114,00 TL ( para cezası) asıl alacak 1.656,20 işlemiş faiz olmak üzere toplam 31.153,92 TL alacağın tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlattığı, davalı borçlu şirket vekilinin yasal süre içerisinde borca itiraz ettiği, davanın İİK 67. madde gereğince bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Mahkemece, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup mali müşavir bilirkişisinden alınan raporda özetle; davalının ticari defterlerini sunmadığı, davacının ticari defter ve kayıtlarına göre; taraflar arasında yapılan gümrük işlemleri için yapılan ödemeler ve gümrük şirketi tarafından keşide edilen faturaların mahsubu sonucu 25.030,14 TL fark tespit edildiği, kesilen 6.698,66 Tl ceza nedeniyle uzlaşma sonucu 3.114,10 Tl olarak ödemenin yapıldığı bildirilmiştir. Somut olayda; davacının yurt dışında ithal ettiği ürünlerin gümrük işlemlerinin yapılması amacıyla davalı ... şirketinin yetkilendirildiği, gümrük işlemlerine ilişkin toplam davalı şirkete 63.000,00 TL masraf adı altında ödeme yapıldığı konusunda ihtilaf bulunmamaktadır. Davacı, davalının yapmış olduğu toplam masrafın 35.944,00 TL'si Gümrük vergisi olarak gösterildiğini, 1.656,28 TL ardiye ücreti, 767,00 TL nakliye gideri, 102,99 TL ardiye ücreti olmak üzere toplamda 38.470,27 TL harcama yaptığını, arta kalan bedelin iade edilmediği gibi davalının usulsüz işlemi nedeniyle 3.114,10 TL para cezası ödemek zorunda kaldığını iddia etmiştir. Davalı vekili her ne kadar müvekkil şirketi defterleri ve dosyaya sunulan faturalar incelenmeden karar verildiğini iddia savunmuş ise de mahkemece, uyuşmazlığa konu dönemi ilişkin ticari defter kayıt ve belgelerini inceleme gün ve saatinde ibraz etmek üzere TTK 83, HMK 219 ve 222 maddeleri uyarınca kesin süre verildiği, süresinde gereğinin yerine getirilmemesi halinde ticari defterlerin ibrazından kaçınmış sayılacağı ihtarına ilişkin tebligatın usulüne uygun davalı vekiline tebliğine rağmen ticari defterlerin mazeret bildirmeksizin inceleme günü hazır edilmediği anlaşıldığından davalı vekilinin bu yöndeki istinaf nedeni yerinde görülmemiştir. Dosya kapsamına göre; davalı yanın gümrük işlemlerinin masrafı için kendisine ödenen 63.000,00 TL'ye ilişkin bir itirazı bulunmadığı gibi söz konusu ödemenin davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu gözetildiğinde davalı, verilen hizmet sırasında ne kadar masraf, harcama yaptığını, diğer bir ifade ile fazladan masraf alınmadığını ispatlamak zorundadır. Davalı vekili her ne kadar dosyaya bir kısım faturalar sunmuş ise de faturalar tek başına ispata yeterli değildir. Kaldı ki davacı tarafça kabul edilen faturalar dışındaki faturalar da davacının defterlerinde kayıtlı olmadığı görülmüştür. O halde davalı, davacı tarafça kabul edilen gümrük vergisi, ardiye gideri ile nakliye gideri dışında yaptığı iddia olunan masrafları ispata elverişli yasal delillerle kanıtlayamadığından davacının ticari defter kayıtlarına göre fazla ödeme yapıldığı tespit edilen bedel üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesinin kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından, HMK 353/1.b.1 bendi uyarınca davalı vekilinin istinaf başvusunun esastan reddine karar verilmiştir. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 14/09/2021 tarihli 2021/10 E. 2021/61 K. sayılı ilamında; 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 2. maddesinde ifade edilen (1) sayılı tarifenin 1/e bendinde belirtilen işin esasının hüküm altına aldığı kararlardan anlaşılması gerekenin, ilk derece mahkemesi yerine geçilerek verilen ve icra kabiliyeti söz konusu olan kararlar olduğu, ilk derece mahkeme kararlarına dair istinaf başvurusunun esastan reddi yönündeki kararların ise icra edilebilir karar niteliğinde olmadığı için maktu harca tabi olduğu ifade edilmiştir. Somut dosya yönünden Dairemizce yapılan inceleme neticesinde verilen istinaf başvurusunun esastan reddi kararı icra edilebilir bir karar niteliğinde değildir ve ilk derece mahkemesi kararının geçerliliği devam etmektedir. İlk derece mahkemesi kararı kaldırılarak esas hakkında yeni bir karar verilmediği için emsal ilamda açıklanan hususlar Dairemizce de uygun bulunarak, davalı yönünden istinaf karar harcının maktu olarak belirlenmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-HMK' nın 353/1.b.1 Maddesi gereğince davalının istinaf başvurusunun esastan REDDİNE, 2- Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davalı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcının, davalı tarafından yatırılan 428,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 0,40 TL' nin karar kesinleştiğinde davalı tarafa iadesine, 4-Davalının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına, 5- Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 362/1-a bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.28/02/2024