T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\tEsas-Karar No: 2024/148 Esas - 2024/140
\tT.C.
\tSAKARYA
\tASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO\t: 2024/148 Esas
KARAR NO\t: 2024/140
HAKİM \t: ...
KATİP\t: ...
DAVACI \t: ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVA\t: Ödeme Yasağı Konulması
DAVA TARİHİ\t: 29/02/2024
KARAR TARİHİ\t: 04/03/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 04/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Ödeme Yasağı Konulması davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle; Denizbank Bankası, ... Şubesi, ... TL bedelli ... keşide tarihli ... numaralı çekin ellerinden iradeleri dışında çıktığını, çalıntı nedeniyle çekin iptaline karar verilmesini ve karar sürecine kadar çek için ödeme yasağı getirilmesi için tedbir kararı verilmesini talep ettiği, müvekkilinin, keşidecisi ... olan ve tarafların arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan bir adet tacir çekinin müvekkili tarafından ticari ilişkinin ortadan kalkması sebebiyle iadesinin talep edilmesine rağmen iade edilmediğini, yapılan tüm aramalara rağmen çeklere ulaşılamadığını, aralarındaki iş ilişkisinin feshine dair sözleşmenin de dava dilekçesinde sunulduğunu, söz konusu durum için savcılığa suç duyurusunda da bulunulduğunu, müvekkilinin hem ... TL tutarındaki çeki geri alabilmesi hem de çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek sorumluluğu önlemek amacıyla çek üzerine ödeme yasağı konulmasını talep ve dava ettiklerini, kaybolan çekin Keşidecisinin ... olan ve hamiline düzenlenen çekin teslim edilen lehtarının ... ... A.Ş. ...Şubesi’ndeki hesaptan ödenecek olan ve ... seri numaralı, ... Türk Lirası değerinde çekin iptalini talep ve talep ve dava etmiştir.
Olaya ilişkin yasal düzenlemeler ve yargı içtihatları değerlendirilecek olursa; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen \"Önleyici önlemler\" başlıklı 757. maddesinde;
''(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.
\"(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.\"
\"İade davası\" başlıklı 763. maddesinde ise;
''(1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır.\" düzenlemesine yer verilmiştir.
Kanunun \"İptal kararı\" başlıklı 764. maddesi uyarınca;''
(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
(2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.
Hükümleri yer almaktadır.
Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2013/11-1884-2015/1059 E-K)
Somut olay yukarıdaki açıklamalar ile birlikte değerlendirilecek olursa; Açılan davanın çekin iptalinine yönelik olduğu, Mahkemece, iddia ve dosya kapsamına ve çek fotokopisi uyarınca davacının keşideci konumunda olduğu, bu haliyle TTK m.818/1-s yollamasıyla 757 ila 763 ve 764/1 maddeleri uyarınca maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkının çeki kaybeden hamile ait olduğu, eldeki davada dosyaya sunulan dava dilekçesinin içeriğine, göre davacının çekin keşidecisi olduğu, çekin iptalini isteyemeyeceği (Aynı yönde Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2022/1182 esas 2022/1434 karar sayılı ilamı) anlaşılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davanın 6102 sayılı yasanın 4.maddesi, 6100 sayılı yasanın 382/1-e-6.maddeleri gereği basit yargılama usulüne tabi olduğu, 6100 sayılı 320/1.maddesi gereği basit yargılama usulüne tabi olan davalarda mümkün olan hallerde taraflar duruşmaya davet edilmeden dosya üzerinden karar verilebileceği, dosyadaki delillerin hüküm vermeye elverişli olması nazara alındığında, dosya üzerinden karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
1-Davanın HMK. 6100 sayılı kanunun 114/1-d ve 115/2. Maddeleri gereği aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Artan gider avansının karar kesinleştiğinden yatırana iadesine,
5-Gerekçeli kararın HMK nun 321/2 maddesi uyarınca talep aranmaksızın davacı vekiline tebliğine,
Dair; davacı tarafın yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda verilen kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(İki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 04/03/2024
Katip ...
E-imza.
Hakim ...
E-imza.