T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
DOSYA NO\t: 2017/1300 Esas
KARAR NO\t: 2023/709
DAVA\t: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak)
DAVA TARİHİ\t: 21/11/2017
KARAR TARİHİ: 15/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle;Davacı vekili 21.11.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle: Rekabet Kurulu tarafından 12 bankanın 08.03.2013 tarihinde kredi ve kredi kartı konularında birlikte hareket ederek faizleri yüksek tespit etmek amacıyla kartel oluşturduğu tespit edilmiştir. Tespit sonucu verilen para cezası Danıştay tarafından da onanmıştır. 12 banka içerisinde davalı bankada bulunmaktadır. Davcı, davalı bankanın Pınarbaşı Şubesinden 11.11.2005 - 25.05.2010 tarihleri arasında taksitli ticari kredi kullanmıştır. Davacı yüksek faiz ödemiştir. Açıklanan nedenlerle Davalı bankanın 21.08.20007 - 22.09.2011 arasında kartel faizi uygulamak suretiyle Rekabetin Korunması Hakkındaki Kanunun 58. Md. Dayalı davacıya vermiş olduğu zararın 3 katının fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 30.000,00-TL sinin bilirkişi raporu sonrası yükseltilmesi kaydıyla kredi kullanım tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
SAVUNMA : Davalı banka vekili cevap dilekçesinde özetle: Huzurdaki dava rekabete aykırı eylem sebebiyle oluştuğu iddia edilen zararın tazminine ilişkindir.Rekabete aykırı eylemin dayanağı olarak da Rekabet Kurulu tarafından verilen karar gösterilmektedir. Rekabet Kurulu hakkında banka tarafından idari yargıda bir iptal davası açılmıştır. Her ne kadar bu dava Ankara... İdare Mahkemesinin 05.12.2014 tarih ve... K. sayılı kararı ile reddedilmiş, red kararı temyiz edilmiş Danıştay... Daire Başkanlığının... K sayılı dosyası üzerinden temyiz talebi red edilmiş ve bu red kararına ilişkin olarak 01.07.2016 tarihinde Danıştay nezdinde karar düzeltme talebinde bulunulmuş olup, talep Danıştay... Daire Başkanlığı nezdinde... E. sayılı dosyası üzerinden devam etmektedir. Henüz nihai karar verilmemiştir. Rekabet Kurulu kararı hakkında hukuki süreç devam ettiğinden Rekabet Kurulunun kararı hakkındaki dava sürecinin sonuçlanmasının bekletici mesele yapılması talep edilmiştir. Rekabet Kurulu incelemesi ...’ın ihracat kredilerinde bir artış yapmak için ... ile ortak hareket etmek istediği ve bu kapsamda faiz oranın Libor+500 seviyesine çekmeyi önerdiği anlaşılmaktadır denilmekte ve devamında belgeden Akbank ‘ın söz konusu teklifinin ... tarafından değerlendirildiği ve ... ‘nin ihracat kredilerinde birlikte hareket edilerek yapılacak bir artıştan elde edilebilecek faydanın az olması gerekçesi ile öneriyi kabul etmediği belirtilmiş ve ... tarafından getirilen önerinin uygulamaya geçtiğine dair bir ifade bulunmadığını da tespit edilmiştir. Belgede yer alan proje finansmanı ve işletme kredilerinde kanunen artıramıyoruz ifadesinden de tespiti yapmış ve ilgili mevzuat nedeniyle işletme kredilerinde kanunen artırım yapılmasının mümkün olmadığı rekabet kurulu kararında belirtilmiştir. Ayrıca RK Kararında mevzuat nedeniyle işletme kredilerinde kanunen artırım yapılmasının mümkün olmadığı bu nedenle de bir anlaşma veya uyumlu eylem içinde bulunmadığı tespitinde bulunulmuştur. RK. Kararının 158 başlıklı bölümünde kayıt altına alınmıştır. Davacının ticari krediler konusunda belirtilen tespitler dışında ticari krediler açısından Rekabet kurulunda başkaca bir tespitte bulunulmadığı ve bu konuda inceleme yapılacak bir konu tespit edilemediği göz önüne alındığında zararın söz konusu olması mümkün değildir tazminat koşulları oluşmamıştır açıklanan nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
GEREKÇE :
Dava; 4054 sayılı Kanun'un 57-58. maddesine dayalı olarak davalı bankanın eyleminin kartel oluşturduğu iddiasıyla zararın tazmini istemine ilişkindir.
4054 sayılı RKHK.’un \"Tazminat Hakkına\" ilişkin 57. maddesi; \"Her kim bu Kanuna aykırı olan eylem, karar, sözleşme veya anlaşma ile rekabeti engeller, bozar ya da kısıtlarsa yahut belirli bir mal veya hizmet piyasasındaki hâkim durumunu kötüye kullanırsa, bundan zarar görenlerin her türlü zararını tazmine mecburdur. Zararın oluşması birden fazla kişinin davranışları sonucu ortaya çıkmış ise, bunlar zarardan müteselsilen sorumludur.\" hükmünü içermektedir.
Aynı kanunun \"Zararın Tazminine\" ilişkin 58. Maddesinde ise; \"Rekabetin engellenmesi, bozulması veya kısıtlanması sonucu bundan zarar görenler, ödedikleri bedelle, rekabet sınırlanmasaydı ödemekte olacakları bedel arasındaki farkı zarar olarak talep edebilirler. Rekabetin sınırlanmasından etkilenen rakip teşebbüsler, bütün zararlarının tazminini rekabeti sınırlayan teşebbüs ya da teşebbüslerden talep edebilir. Zararın belirlenmesinde; zarar gören teşebbüslerin elde etmeyi umdukları bütün kârlar, geçmiş yıllara ait bilançolar da dikkate alınarak hesaplanır.
Ortaya çıkan zarar, tarafların anlaşması ya da kararı veya ağır ihmalinin olduğu hallerden kaynaklanmaktaysa hakim, zarar görenlerin talebi üzerine, uğranılan maddi zararın ya da zarara neden olanların elde ettiği veya elde etmesi muhtemel olan kârların üç katı oranında tazminata hükmedebilir.\" hükmünü taşımaktadır.
01/07/2022 tarihli bilirkişi raporunda; Davalı bankanın Pınarbaşı/İzmir Şubesi ile davacı ... - ... Torna Atölyesi arasında 11.11.2015 düzenleme tarihli 500.00,00.-TL Limitli Genel Kredi Taahhütnamesi akdedilmiştir. Genel Kredi Taahhütnamesi madde hükümleri kullandırılacak ticari kredilere ait hükümleri içermektedir.
Genel Kredi Taahhütnamesine istinaden davacıya ticari krediler kullandırılmıştır.
Rekabet Kurulunun 08.03.2013 tarihli ve 13-13/198-100 sayılı kararında kredi faiz oranlarına ilişkin sadece Tüketici Kredisi (Konut, İhtiyaç ve Taşıt) faiz oranlarında rekabet ihlâline ilişkin tespit ve değerlendirmeler bulunmakta olup, bu tespit ve değerlendirmeler de iki ayrı bölümde yer almaktadır. Tüketici Kredileri faiz oranlarındaki rekabet ihlaline ilişkin ilk tespit ve değerlendirme 21.08.2007 tarihli “Belge 1” isimli belge çerçevesinde 120. paragraftan itibaren, ikinci tespit ve değerlendirme ise 23.10.2008 tarihli “Belge 6” isimli belge çerçevesinde 162. paragraftan itibaren başladığı, Ticari kredilerle ilgili J.2.4.Belge 157-158 Maddelerinde yer verildiği, bankalar ile ortak görüşmeler yapılmasına karşın bu konuda somut adım atılmadığı ve dolayısıyla ticari krediler yönünden bir ihlalin söz konusu olmadığı, Davalı bankanın Mevduat, Bireysel krediler kapsamındaki konut, taşıt, ihtiyaç (tüketici) kredilerinde kartel oluşturan bankalar arasında olmasına karşın, ticari krediler bazında iştirakinin olmadığı,\tDavacının kullandığı kredinin de ticari kredi olduğu ve dolayısıyla davacının talebi bakımından Rekabetin Korunması Hakkındaki Kanunun 58. Maddesinde belirtilen şartların oluşmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Somut olayda uyuşmazlık; davacının ticari krediler kullandığı dönemde Rekabet Kurulu Kararı'na göre davalı bankanın da aralarında bulunduğu 12 bankanın kartel oluşturacak şekilde rekabet ihlalinde bulunup bulunmadığı ve uygulanan yüksek faiz nedeniyle bir zararının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
Davacının davalı bankadan 21.08.2007 - 22.09.2011 tarihleri arasında Genel Kredi Taahhütnamesine istinaden ticari krediler kullandığı anlaşılmaktadır.
Rekabet Kurulu'nun 08/03/2013 tarih ve 13-13/198-100 sayılı kararı ile davalının da aralarında bulunduğu 12 bankanın birlikte hareket ederek mevduat, kredi ve kredi kartı hizmetleri konusunda faiz karteli oluşturdukları ve rekabeti ihlâl ettikleri tespit ve kabul edilmiştir.
Rekabet Kurulunun 08.03.2013 tarihli ve 13-13/198-100 sayılı kararının iptaline ilişkin Ankara... İdare Mahkemesince açılan davada davanın reddine karar verilmiş, karar düzeltme aşamasında Danıştay... Dairesinin 21.05.2019 tarihli ve ...K. sayılı kararı ile bozulması üzerine Ankara ... İdare Mahkemesinin 19.07.2019 tarihli ve ... K. sayılı \"Israr-Ret\" kararı verilmiş ve bu kez Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 31.05.2021 tarihli ve ... K. sayılı kararı ile bozulmuş ve yeniden yapılan yargılama neticesinde Ankara... İdare Mahkemesinin... K. ve 26.04.2022 tarihli kararıyla idari işlemin iptaline karar verilmiştir.
Kaldı ki; Rekabet Kurulunun anılan tarih ve sayılı kararında kredi faiz oranlarına ilişkin sadece Tüketici Kredisi (Konut, İhtiyaç ve Taşıt) faiz oranlarında rekabet ihlâline ilişkin tespit ve değerlendirmeler bulunmakta olup, bu tespit ve değerlendirmeler de iki ayrı bölümde yer almaktadır. Tüketici Kredileri faiz oranlarındaki rekabet ihlaline ilişkin ilk tespit ve değerlendirme 21.08.2007 tarihli “Belge 1” isimli belge çerçevesinde 120. paragraftan itibaren, ikinci tespit ve değerlendirme ise 23.10.2008 tarihli “Belge 6” isimli belge çerçevesinde 162. paragraftan itibaren başladığı, Ticari kredilerle ilgili J.2.4.Belge 157-158 Maddelerinde yer verildiği, bankalar ile ortak görüşmeler yapılmasına karşın bu konuda somut adım atılmadığı ve dolayısıyla ticari krediler yönünden bir ihlalin söz konusu olmadığı, Davalı bankanın Mevduat, Bireysel krediler kapsamındaki konut, taşıt, ihtiyaç (tüketici) kredilerinde kartel oluşturan bankalar arasında olmasına karşın, ticari krediler bazında iştirakinin olmadığı, Davacının kullandığı kredinin de ticari kredi olduğu ve dolayısıyla davacının talebi bakımından Rekabetin Korunması Hakkındaki Kanun'un 58. Maddesinde belirtilen şartların oluşmadığı anlaşılmıştır.
Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE;
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 269,85-TL harcın, peşin alınan 512,33-TL'den mahsubu 242,48-TL'nin karar kesinleştiğinde yatırına iadesine,
3- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00-TL Vekalet Ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda, tebliğden itibaren 2 Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 15/09/2023
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza