T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2022/490
KARAR NO\t: 2024/329
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 08/12/2021 (Karar)
NUMARASI\t\t: 2020/343 Esas, 2021/466 Karar
DAVA\t: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı gerekçeyle davanın reddine dair verilen karara karşı yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil ... ile davalı ...'ın 2019 yılının başlarında kâr amacıyla, mülkiyeti ... üzerine olmak üzere ortak bir otomobil satın aldıklarını, daha sonra araçtan kâr elde edemedikleri gerekçesi ile davalı ...'ın ortaklığı sonlandırmak istediğini, bunun üzerine tarafların, söz konusu otomobilin satılması ve satış parasının taraflarca bölüşülerek ortaklığın sonlandırılması kararı aldıklarını, Davalı ...'ın kendisini garantiye almak için müvekkile 30.000 TL tutarında senet imzalattıktan sonra satış işlemini gerçekleştirmesi ve satış masraflarını karşılaması için müvekkile vekalet verdiğini, müvekkilin işbu vekalet ile otomobili 14/05/2019 tarihinde ... isimli şahsa sattığını, müvekkilin söz konusu satış karşılığında ...'tan 25/10/2019 ödeme tarihli ve 30.000 TL bedelli çek aldığını, müvekkilin, vadesi gelmemiş olmasına rağmen 19/05/2019 tarihinde,.....'a söz verdiği şekilde borcu olan 15.000 TL yi nakit olarak elden teslim ettiğini, elinde 30.000 TL tutarında senet bulunan ...'ın müvekkilden gerçek borç miktarı olan 15.000 TL'yi almaktan kaçındığını, müvekkilin, ...'ın yanına giderek borcunu ödediğini, ...'ın bunun üzerine daha önce imzalatmış olduğu senedi yırtarak attığını, davalının bu tarihten sonra, müvekkilin, otomobilin satış işleminden, 30.000 TL'den daha fazla kâr ettiğini ancak kendisinden gizlediğini ileri sürerek müvekkil hakkında dolandırıcılık iftirasıyla suç duyurusunda bulunduğunu, soruşturma sonucunda, müvekkil hakkında takipsizlik kararı verildiğini, bunun üzerine, davalının tehdit ve darp etmek suretiyle 25.000 TL tutarında çeki müvekkile zorla imzalattıklarını, buna ilişkin görüntülerin ilgili yerden istenilmesini, ayrıca olayı gören, o esnada orada bulunan ve olaya müdahale etmek isteyen şahısların da olaya tanıklık ettiklerini, bu kişilerin tanık olarak dinlenilmesini, müvekkilin, davalının 17/08/2020 tarihinde suça konu senede dayanarak müvekkil hakkında Erzurum .... İcra Dairesi'nin 2020/... Esas Sayılı Dosyası Kapsamında takibe konu edilen 25.000 TL senede icra takibi başlattığını, bunun üzerine müvekkilin tekrar suç duyurusunda bulunduğunu, müvekkilin dava harç ve giderlerini karşılayabilecek ekonomik güce sahip olmadığını, bu nedenle öncelikle adli yardım taleplerinin kabulünü, yukarıda açıklanan nedenlerden ötürü, davacı müvekkilin Erzurum ... İcra Dairesi'nin 2020/... Esas sayılı dosyasında borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit taleplerinin kabulü ile takibe konu senedin iptalini, suç işlemek suretiyle müvekkili borç altına sokan kötüniyetli davalı aleyhine, alacağın % 20 sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.
YEREL MAHKEME KARARI;
Mahkemece, \"... Dava konusu takibin dayanağı olan senet soyut borç ilişkisi doğurduğundan senet nedeniyle borçlu olmadığını talep eden taraf bu iddiasını HMK'nin 200 ve 201.maddelerinde de belirtildiği üzere yazılı olarak ispat etmelidir. Ancak somut olayda davacının iradesinin tehdit veya cebirle fesada uğratıldığı iddiası olduğundan, tanık ifadeleri ve Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma dosyası delil olarak değerlendirilmiştir. Ancak tanık ifadelerin ve yürütülen soruşturma kapsamında davacının iradesi dışında senedi imzaladığına dair bir delil bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
\" gerekçesiyle \"Davanın reddine,\" şeklinde karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF İTİRAZLARI:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinden dava konusu senedin alındığı gün müvekkilinin yaralanmış olması ve aynı gün hastaneye giderek darp raporu almış olmasının müvekkilinden dava konusu senedin tehdit ve cebir ile alındığına açık bir karine olduğunu, buna rağmen darp raporunun hastaneden celp edilmesi taleplerinin mahkemece dikkate alınmadığını, taleplerinin gerekçeli kararda dahi değerlendirilmediğini, 25/07/2019 tarihli darp raporunun mahkemece incelenmesini talep ettiklerini, hayatın olağan akışı nazara alındığında bir kişinin tamamen tesadüf eseri olarak senet düzenleme gününde darp edilmesi ve darp raporu almasının mümkün olmadığını, darp eylemi ile müvekkilinden senet alınması arasında illiyet bağı olduğunu, HMK'nın 297/1-c maddesi uyarınca celbini talep ettikleri darp raporunun mahkemece gerekçeli kararda değerlendirilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, tanık beyanlarının iddialarını doğrular nitelikte olduğunu, tanık ...'ın beyanında da anlaşılacağı üzere iptali istenen senedin alacaklısı ve borçlusu konumunda bulunan taraflar arasında olay günü kavga edildiğinin görüldüğünün kamera görüntülerine de yansıdığını, söz konusu olayların aynı gün tesadüfen gerçekleşmesinin hayatın olağan akışına, akla, mantığa ve vicdana tamamen aykırı olduğunu, tanıklardan ... ve ...'ın da taraflar arasındaki tartışmaya şahit olduklarını, tanıkların olayın devamına ilişkin bilgilerinin olmadığını belirttiklerini, ancak tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde senet alacaklısı ile senet borçlusunun 25/07/2019 tarihinde kavga ve çekişme yaşadıklarının açıkça ortaya konulduğunu, senedin yağması suçundan suç duyurusunda bulunduklarını, ancak yeterli delil bulunmadığından takipsizlik kararı verildiğini, takipsizlik kararına itirazlarının da reddedildiğini, ancak takipsizlik kararının maddi olgu üzerinde kesin bir hüküm anlamına gelmediğini, söz konusu kararın bu yönüyle hukuk mahkemelerini bağlayıcı nitelikte olmadığını, TBK'nın 74. maddesi uyarınca davalı hakkında takipsizlik (KYOK) kararı verilmiş olmasının ilk derece mahkemesinin dava konusu uyuşmazlığı incelemesine engel olmadığı gibi, mevcut delilere göre yeterli inceleme yapılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, menfi tespit talebine ilişkindir.
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hükümlerle sınırlı olmak üzere inceleme yapılmıştır.
Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde, davacı vekilinin dava dilekçesinde davalının tehdit ve darp etmek suretiyle 25.000 TL tutarında çeki müvekkile zorla imzalattıklarını, iddia ederek icra dosyasında borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit taleplerinin kabulünü talep ettiği, mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
İstinaf talebinde bulunan davacı vekilinin ileri sürdüğü sebepler kapsamında yapılan inceleme sonucunda, mahkemece, yargılamanın İİK ve HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olduğu, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmadığı, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, davacı taraf her ne kadar davalının tehditle davacıya senet imzalattığını, ileri sürmüş ise de davacının zorla senet imzaladığına dair Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/... soruşturma nolu dosyasında davalının da aralarında bulunduğu şahıslar hakkında 25.000,00 TL'lik senedi cebir uygulayarak imzalattığı yönünde kamu davası açmayı gerektirir yeterli şüphenin oluşmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, bu karara yapılan itiraz neticesinde de Erzurum... Sulh Ceza Hakimliği tarafından 2021/.... değişik iş numarası ile itirazın reddine karar verildiği, kararın 30.06.2021 tarihinde kesinleştiği, gerek soruşturma aşamasında gerekse mahkemece tanık olarak beyanları alınan şahısların davalının davacıya tehditle ya da cebirle senet imzalattıklarını görmediklerini beyan ettikleri, bu kapsamda yapılan değerlendirmede davacının iradesi dışında senedi imzaladığına dair bir delil bulunmadığından mahkemece davanın reddine karar verilmesinin yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf aşamasında alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcından başlangıçta alınan 220,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 206,90-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-İstinaf başvurusu sırasında davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi/ikmaline ilişkin işlemlerin mahal mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere ......... tarihinde oy birliğiyle karar verildi.