T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 31. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/672 - 2024/250
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
31. HUKUK DAİRESİ
\t\t\t (İnceleme Aşamasında / Duruşmasız)
\t\t\t (HMK. 353/1-b-1 Maddesi Uyarınca \t\t\t\t Başvurunun Esastan Reddine)
ESAS NO\t: 2023/672
KARAR NO\t: 2024/250
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 11/10/2021
NUMARASI\t: 2017/29 Esas - 2021/710 Karar
DAVACI\t:
VEKİLİ\t:
DAVALI\t:
DAVANIN KONUSU\t: Eser Sözleşmesine Dayalı Menfi Tespit
KARAR TARİHİ\t: 29/02/2024
KARAR YAZIM TARİHİ \t: 04/03/2024
\tDavacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkin davada, mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme neticesinde;
\tİDDİA\t\t\t\t:
\tDavacı vekili; taraflar arasında 25/08/2016 tarihinde kelepçe kalıbı imalatı sözleşmesi aktedildiğini, bu sözleşme gereği davalı şirketin kelepçe kalıbı üretimi işini üstlendiğini, ancak süresinde edimlerinin gereğini yerine getirmediğini, noter vasıtasıyla davalı şirkete iki kez ihtar tebliğ ettikleri halde ürünlerin teslim edilmediğini, bu nedenle müvekkili şirketin dava dışı ... ile yaptıkları sözleşmede temerrüde düştüğünü, dava dışı ...'nun da Jandarma Genel Komutanlığından aldığı ihale ve eser sözleşmesinde temerrüde ve cezalı duruma düştüğünü, davalının sözleşme gereklerini yerine getirmediğinden cezai şart ödemesi gerektiğini, davalı şirketin borcunu yerine getirmemesine rağmen, 03.11.2016 tarih, 42.480,00 TL bedelli ve 28/11/2016 tarihli 23.786,91 TL'lik iki fatura keserek ödeme talep ettiklerini, müvekkilinin sözleşme gereği davalı şirkete toplam 21.700,00 TL ödeme yaptığını, sözleşme bedelinin 35.000.00 TL olduğu halde, davalı şirketin davacı aleyhine, Ankara19. İcra Müdürlüğünün 2017/748 sayılı dosyası ile, 46.387,91 TL üzerinden icra takibi başlattığını ileri sürerek, Ankara 19. İcra Müdürlüğünün 2017/748 esas sayılı icra dosyasında 46.387,91 TL takibi nedeni ile, borcu olmadığının tespitine, kötüniyetle açılmış icra takibi nedeniyle alacağın %'20 sinden aşağı olmak üzere belirlenecek tazminatın müvekkiline ödenmesine, müvekkilinin uğradığı zarar nedeni ile, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile, 1.000,00 TL tutarındaki maddi tazminatın ve cezai şartın temerrüt tarihi olan 25/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
\tSAVUNMA\t\t\t\t \t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t :
\tDavalı vekili; davacı tarafın, her bir parçanın örneğini davalı müvekkiline verdiğini, müvekkilinin de bu örneklere göre her bir parçanın kalıbını üreterek davacı yana sözleşmede belirlenen sürede teslim ettiğini, hatta bu süreçte davacı yanın kendinde bulunan- başka firmalarda yaptıkları kalıpların imalata uygun olmadığını belirttikleri ve davalı şirketin sözü geçen kalıpları da ücretsiz şekilde imalata uyarladığını, teslimden sonra davacı yanın, “dış sağ” ve “dış sol” olarak adlandırılan iki parçanın örneğini yanlış verdiğini beyan ettiğini, bunun nedeninin davacının Konya'da başka bir firmaya kelepçeler için “zamak döküm kilit işi” yaptırması ve orada yaptırdığı parça ile kendilerine verilen örneğe göre yaptırdığı parçanın birbirleriyle uyuşmadığını, davacının bu nedenle kendilerine verilen örneklerde değişikliğe gitmek istediğini ve davalının da iki parçanın kalıbını ücretsiz bir şekilde yeniden ürettildiğini, davacının ayrıca, iç bağlantı kilitleme mekanizmasında kullanılan ve “iç kilit” olarak adlandırılan parçada da teslimden sonra değişikliğe giderek, müvekkiline bu parça için bedeli karşılığında “lazer kesim” yapmasını önerdiğini ve bu işlemin müvekkili şirketçe gerçekleştirildiğini, bu iş tamamen sözleşme dışında olduğu için, davalı şirketçe ayrıca faturalandırıldığını, davacının kalıbın parçalarına ilişkin değişiklik taleplerinden sonra, davalı şirketin, sözleşme konusu kalıbın bedeline ilişkin 03/11/2016 tarih 16376 sıra nolu 42.480,00 TL lik faturayı düzenlediğini, bu faturaya, davacının kalıp için ayrıca talep ettiği 1.000,00 TL değerindeki aparatın bedelinin de dahil olduğunu ve dolayısıyla 36.000,00 TL + KDV üzerinden fatura düzenlendiğini, davacının, sözleşme kapsamı dışında yaptırdığı lazer kesim işi için ise, müvekkili tarafından, 28/11/2016, 164163 sıra nolu 23.786.91 TL tutarlı fatura düzenlendiğini, davacı yanın, 10.000,00 TL peşin, 4.000,00 TL çek, farklı tarihlerde 7.000,00 TL banka havalesi olmak üzere toplam 21.000,00 TL ödeme yaptığını, cari hesaptan kaynaklanan 46.378.91 TL lik asıl alacak üzerinden icra takibi başlatıldığını, takibe yapılan itirazın haksız olduğunu, sözü edilen her iki ihtarnamenin de müvekkile ulaşmadığını, davacı tarafın kötüniyetli olduğunu, davacının zamanında ayıp ihbarında bulunmadığını, davacının “kalıpların zamanında teslim edilmemesi nedeniyle ... unvanlı işyerine kalıpların yaptırılmasından kaynaklanan ek maliyet katlanıldığını iddia ettiğini, ancak buna ilişkin faturada belirtilen işin, müvekkilin lazerde kestiği parçalara diş açmasına ilişkin olduğunu, bu işin ise taraflar arasındaki sözleşmenin konusu olmadığını, davacının maddi tazminat ve cezai şart taleplerini kuruşlandırmadığını, bu hususun da davacıya açıklattırılması gerektiğini savunarak, davanın reddine yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.
\tİLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ\t :
\tMahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;
\"Toplanan delillere göre; davacı işveren, davalı yüklenicidir. Taraflar arasında 25/08/2016 tarihli \"Kelepçe Kalıbı İmalat Sözleşmesi\" başlıklı eser sözleşmesi imzalanmış, sözleşme bedeli olarak tarafların 35.000,00-TL + KDV (41.300,00) olduğu, kalıp prototiplerinin 28/08/2016 tarihinde, nihai ürünlerin ise 25/09/2016 tarihinde teslim edileceği, ürünlerin süresinde teslim edilmemesi halinde yüklenici tarafından cezai şart ödeneceği konusunda anlaşılmıştır.
\tTaraflar arasında 25/08/2016 tarihli \"Kelepçe Kalıbı İmalat Sözleşmesi\" başlıklı eser sözleşmesi imzalandığı ve davacı işveren tarafından, davalı yükleniciye 29.08.2016 tarihinde 10.000,00 TL, 27.09.2016 tarihinde 2.000,00-TL, 05.10.2016 tarihinde 2.500,00 TL ve 25.10.2016 tarihinde 2.500,00 TL olmak üzere 17.000.00 TL havale yoluyla. ayrıca 27.09.2016 tarihinde çek ile 4.000,00 TL olmak üzere toplam (17.000.00 + 4.000.00) 21.000,00 TL ödendiği konusunda uyuşmazlık yoktur.
\tDavacı, davalıya sipariş edilen ürünlerin süresinde teslim edilmediğini, teslim edilen ürünlerinde ayıplı olduğunu, davalı yüklenici tarafından başlatılan ilamsız icra takibine süresinde itiraz ettiğini ve icra takibinde kendisinden istenilen faturadan kaynaklı davalıya borcunun olmadığının tespiti ile istenilen ürünlerin süresinde ve ayıpsız olarak teslim edilmemesi sebebiyle uğradığı zararı ve sözleşme hükümlerine göre kayıt altına alınan cezai şartın kendisine ödenmesini talep etmektedir. Davalı ise, sipariş edilen ürünlerin süresinde ayıpsız davacıya teslim edildiğini, davacıya sözleşme dışı lazer kesim işleri de yapıldığını bununda davalı şirketçe ayrıca faturalandırıldığını, davacının kalıbın parçalarına ilişkin değişiklik taleplerinden sonra, davalı şirketin, sözleşme konusu kalıbın bedeline ilişkin 03/11/2016 tarih 16376 sıra nolu 42.480 TL lik faturayı düzenlediğini, bu faturaya, davacının kalıp için ayrıca talep ettiği 1.000 TL değerindeki aparatın bedelinin de dahil olduğunu ve dolayısıyla 36.000 TL + KDV üzerinden fatura düzenlendiğini, davacının, sözleşme kapsamı dışında yaptırdığı lazer kesim işi için ise, müvekkili tarafından, 28/11/2016 tarih ve 164163 sıra nolu 23.786.91 TL tutarlı fatura düzenlendiğini, davacının toplam 21.000 TL ödeme yaptığını, cari hesaptan kaynaklanan 46.378.91 TL lik asıl alacak üzerinden icra takibi başlatıldığını, takibe yapılan itirazın haksız olduğunu, sözü edilen her iki ihtarnamenin de müvekkile ulaşmadığını, davacının kötü niyetli olduğunu, beyanla davanın reddini dilemiştir.
\tTaraflar arasında 25.08.2016 tarihinde “Kelepçe Kalıbı İmalat Sözleşmesi” imzalamış olduğu, sözleşmede davacının müşteri, davalının ise kalıbın imalatını yüklenen taraf olduğu, davalı tarafın kelepçe kalıplarını sözleşme hükümlerine göre davacıya 25/09/2016 tarihinde teslim etmesi gerekirken irsaliyeli fatura tarihlerine göre 03/11/2016, 28/11/2016 tarihlerinde teslimleri yapmış olduğu, bu durumda; davalının kalıpları süresinde teslim etmediğinin anlaşıldığı, davacının kalıpları davalıdan teslim alarak kullanmak suretiyle kelepçe imalatı yaptığı bu kelepçelerin Jandarma Genel Komutanlığı tarafından sözleşmeye aykırı olmasıyla reddedildiği, reddedilme sebeplerinden olan kelepçelerdeki dalgalanma ve kabarıklığın kalıpların hatalı üretilmesinden kaynaklandığı, bu durumda; kalıpların üretiminin hatalı olması ve geç teslimi ile birlikte davalı tarafın edimini yerine getirmediğinin anlaşıldığı, bununla birlikte davalı yan tarafından ayıplı olarak üretilen ürünün fiziki muayene yani el kontrolü muayenesi ile anlaşılabileceği, ayıbın açık ayıp olduğu, ancak davacı yan tarafından bu ayıbın davalı yana bildirildiğine dair dosya kapsamında herhangi bir belge bulunmadığı, tanık beyanlarında da ayıp ihbarının süresinde yapıldığına ilişkin bir tanıklığın bulunmadığı, davalının icra takibine konu etmiş olduğu faturaların, davacı yan tarafından muhasebe usul ve ilkelerine uygun kayıt altına alınan ticari defterlerine itiraz edilmeden kayıt edilmiş olduğu böylece davacı tarafından açılan menfi tespit davasının yerinde olmadığı anlaşıldığı, gerekçesi ile, davanın reddine, eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulacağı ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğunun devam edeceği, ifayı ihtirazi kayıt koymaksızın kabul eden davacının cezai şart ve tazminat hakkının doğmayacağı\" gerekçesi ile, davanın reddine karar verilmiştir.
\tİLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t:
\tDavacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; taraflar arasında aktedilen sözleşmenin 3.4. maddesi ile, kalıpların teslim tarihinin 25/09/2015 tarihi olarak kararlaştırıldığını, davalı tarafın bahsedilen tarihte ve bu tarihten sonra seri üretime olarak sağlayan kalıpları müvekkiline teslim etmediğini, yine sözleşmenin 3.6. maddesinde; yüklenicinin sorumluluğunun kalıbın seri üretiminin sorunsuz bir şekilde tamamlanmasına kadar devam edeceği ve kalıbın seri üretiminin sorunsuz olarak gerçekleştiğine ve sözleşmeye uygun olduğuna dair taraflarca tutanak tutulmadığı sürece sorumluluğun sona ermeyeceği ve tutanak tutulmasının kesin teslim hükmünde olacağının hüküm altına alındığını, sözleşmenin bu hükmüne rağmen taraflar arasında sözleşme kapsamında kalıpların kesin tesliminin yapıldığına ilişkin bir tutanak tutulmadığını, kalıpların da müvekkiline teslim edilmediğini, tüm bu sözleşme maddelerine aykırı olarak mahkemece, davalı tarafından kesilen faturanın dikkate alınıp, davalının sona erdiğinin kabul edilmesinin doğru olmadığını, kaldı ki faturaların lazer kesim bedelleri için kesildiğini, lazer kesim için fatura kesilme tarihlerinin teslim anlamına gelmediğini, aksine ifa tarihinden sonra kesilen bu faturaların davalının zamanında ifada bulunmadığının göstergesi olduğunu, davalı şirkete iki ayrı ihtar çekilerek sözleşmeye uygun ifa talebinde bulunduğunu, yerel mahkemece ayıp ihbarına ilişkin dosyada herhangi bir belge veya tanık ifadesi oladığı kanaatine varılmasının da hatalı olduğunu, tanıklarından ... ve ...'ın beyanlarının müvekkilinin iddialarını kanıtlar nitelikte olduğunu, yerel mahkemece eksik inceleme ve araştırma neticesinde verilen karar verildiğini ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
\tDELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
\tDava, eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir. Davacı iş sahibi, davalı yüklenicidir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş olup, hüküm davacı tarafça istinaf edilmiştir.
\tİnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
\tDosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.
\tHÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
\t1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
\t2-Alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70 TL harcın davacı tahsili ile hazine'ye irat kaydına,
\t3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendisi üzerinde bırakılmasına,
\t4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından davalı yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
\t5-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,\t
\tDosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 29/02/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
E-imzalıdır
Üye
E-imzalıdır
Üye
E-imzalıdır
Katip
E-imzalıdır